حدیث مضمر: تفاوت میان نسخهها
جزبدون خلاصۀ ویرایش |
جزبدون خلاصۀ ویرایش |
||
| (۸ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۴: | خط ۴: | ||
{{پایان سوال}} | {{پایان سوال}} | ||
{{پاسخ}} | {{پاسخ}} | ||
{{درگاه|واژهها}} | |||
روایت ''' | روایت '''مُضْمَر''' روایتی است که در آن به جای اسم معصوم(ع) از ضمیر «عنه» یا «عنهما» و … استفاده میشود.<ref>بروجردی، علی، طرائف المقال، قم، مکتبه مرعشی النجفی، چاپ اول، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۲۵۰. </ref> <ref>جدیدی نژاد، محمد رضا، معجم مصطلحات الرجال والدرایة، قم، دار الحدیث للطباعة والنشر، چاپ دوم، ۱۳۸۲ش، ص۱۶۴.</ref> | ||
گاهی راوی از امام به «عنه» تعبیر میکند مانند: مُحَمَّدُ | گاهی راوی از امام به «عنه» تعبیر میکند مانند: مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْهُ(ع).<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، من لا یحضره الفقیه، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ دوم، ۱۴۱۳ ق، ج۲، ص۳۰.</ref> گاهی هم راوی روایتی را از دو امام نقل میکند و به جای اسم معصومان میگوید «عنهما» مانند: حماد عن حریز عن محمد بن مسلم عنهما (ع).<ref>اشعری قمی، احمد بن محمد بن عیسی، النوادر، قم، مدرسه الامام المهدی(ع)، چاپ اول، ۱۴۰۸ ق، ص۶۴.</ref> گاهی نیز راوی به جای نام معصوم(ع) با لفظ دیگری روایت میکند مانند: «سَأَلْتُهُ(ع)؛ از او پرسیدم»<ref>اشعری قمی، احمد بن محمد بن عیسی، النوادر، قم، مدرسه الامام المهدی(ع)، چاپ اول، ۱۴۰۸ ق، ص۶۸.</ref> یا «کَتَبْتُ إِلَیْهِ(ع)؛ به او نوشتم»<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق، ج۱، ص۱۰۲.</ref> | ||
در | در قابل استناد بودن یا نبودن روایت مضمر چند دیدگاه وجود دارد: | ||
* اگر نشانهای باشد که این روایت از کدام امام میباشد، بعد از ثقه بودن خود راوی و [[سلسله حدیث|سلسله سند]] روایت، به آن عمل میشود. مثل اینکه در ابتدای یک حدیث نام معصوم را ذکر کرده باشد و در احادیث بعدی به ذکر ضمیر اکتفا کند.<ref>بحرانی، یوسف، الحدائق الناضرة فی أحکام العترة الطاهرة، موسسة النشر الاسلامی، بیتا، بیجا، ج۵، ص۳۱۲</ref> | |||
* چنین روایتی اعتبار ندارد چون ممکن است از امام نباشد و ضمیر به فرد دیگری برگردد که نامش نیامده است.<ref>خاقانی، علی، رجال الخاقانی، بی جا، مکتب الاعلام الاسلامی، چاپ دوم، ۱۴۰۴ق، ص ۲۵. </ref> <ref>موسوی عاملی، محمد بن علی، مدارک الاحکام، قم، مؤسسه آل البیت لاحیاءالتراث، بیتا، ج۲، ص۲۵۲.</ref> | |||
* برخی از فقها گفتهاند روایاتی که نقلکنندگان آنها فقیه و جلیلالقدر باشند مانند زراره، محمد بن مسلم و … قابل استناد هستند در غیر اینصورت معتبر نیست.<ref>خراسانی، محمد کاظم، کفایة الاصول، تحقیق: موسسة آل البیت لاحیاء التراث، موسسة آل البت لاحیاء التراث، بیروت، ۱۴۲۹ق، ص۳۸۹.</ref> <ref>مامقانی، عبدالله بن محمد حسن، نهایة المقال فی تکملة غایة الأمال، نجف، أحمد بن الشیخ محمّد حسین، ۱۳۴۵ق، ص۳۱۷.</ref> | |||
== منابع == | == منابع == | ||
{{پانویس}} | {{پانویس|۲}} | ||
{{شاخه | {{شاخه | ||
| شاخه اصلی = حدیث | | شاخه اصلی = حدیث | ||
| خط ۲۳: | خط ۲۶: | ||
| شناسه = - | | شناسه = - | ||
| تیترها = - | | تیترها = - | ||
| ویرایش = | | ویرایش = | ||
| لینکدهی = | | لینکدهی = شد | ||
| ناوبری = | | ناوبری = | ||
| نمایه = | | نمایه = | ||
| تغییر مسیر = | | تغییر مسیر = | ||
| ارجاعات = | | ارجاعات = | ||
| بازبینی نویسنده = | | بازبینی نویسنده = | ||
| | | ارزیابی کمی = | ||
| تکمیل = | | تکمیل = | ||
| اولویت = | | اولویت = ج | ||
| کیفیت = | | کیفیت = ب | ||
}} | }} | ||
{{پایان متن}} | {{پایان متن}} | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۶ اوت ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۱۱
سؤال
روایت مضمر را توضیح دهید؟
درگاهها
روایت مُضْمَر روایتی است که در آن به جای اسم معصوم(ع) از ضمیر «عنه» یا «عنهما» و … استفاده میشود.[۱] [۲]
گاهی راوی از امام به «عنه» تعبیر میکند مانند: مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمٍ عَنْهُ(ع).[۳] گاهی هم راوی روایتی را از دو امام نقل میکند و به جای اسم معصومان میگوید «عنهما» مانند: حماد عن حریز عن محمد بن مسلم عنهما (ع).[۴] گاهی نیز راوی به جای نام معصوم(ع) با لفظ دیگری روایت میکند مانند: «سَأَلْتُهُ(ع)؛ از او پرسیدم»[۵] یا «کَتَبْتُ إِلَیْهِ(ع)؛ به او نوشتم»[۶]
در قابل استناد بودن یا نبودن روایت مضمر چند دیدگاه وجود دارد:
- اگر نشانهای باشد که این روایت از کدام امام میباشد، بعد از ثقه بودن خود راوی و سلسله سند روایت، به آن عمل میشود. مثل اینکه در ابتدای یک حدیث نام معصوم را ذکر کرده باشد و در احادیث بعدی به ذکر ضمیر اکتفا کند.[۷]
- چنین روایتی اعتبار ندارد چون ممکن است از امام نباشد و ضمیر به فرد دیگری برگردد که نامش نیامده است.[۸] [۹]
- برخی از فقها گفتهاند روایاتی که نقلکنندگان آنها فقیه و جلیلالقدر باشند مانند زراره، محمد بن مسلم و … قابل استناد هستند در غیر اینصورت معتبر نیست.[۱۰] [۱۱]
منابع
- ↑ بروجردی، علی، طرائف المقال، قم، مکتبه مرعشی النجفی، چاپ اول، ۱۴۱۰ق، ج۲، ص۲۵۰.
- ↑ جدیدی نژاد، محمد رضا، معجم مصطلحات الرجال والدرایة، قم، دار الحدیث للطباعة والنشر، چاپ دوم، ۱۳۸۲ش، ص۱۶۴.
- ↑ ابن بابویه، محمد بن علی، من لا یحضره الفقیه، قم، دفتر انتشارات اسلامی، چاپ دوم، ۱۴۱۳ ق، ج۲، ص۳۰.
- ↑ اشعری قمی، احمد بن محمد بن عیسی، النوادر، قم، مدرسه الامام المهدی(ع)، چاپ اول، ۱۴۰۸ ق، ص۶۴.
- ↑ اشعری قمی، احمد بن محمد بن عیسی، النوادر، قم، مدرسه الامام المهدی(ع)، چاپ اول، ۱۴۰۸ ق، ص۶۸.
- ↑ کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق، ج۱، ص۱۰۲.
- ↑ بحرانی، یوسف، الحدائق الناضرة فی أحکام العترة الطاهرة، موسسة النشر الاسلامی، بیتا، بیجا، ج۵، ص۳۱۲
- ↑ خاقانی، علی، رجال الخاقانی، بی جا، مکتب الاعلام الاسلامی، چاپ دوم، ۱۴۰۴ق، ص ۲۵.
- ↑ موسوی عاملی، محمد بن علی، مدارک الاحکام، قم، مؤسسه آل البیت لاحیاءالتراث، بیتا، ج۲، ص۲۵۲.
- ↑ خراسانی، محمد کاظم، کفایة الاصول، تحقیق: موسسة آل البیت لاحیاء التراث، موسسة آل البت لاحیاء التراث، بیروت، ۱۴۲۹ق، ص۳۸۹.
- ↑ مامقانی، عبدالله بن محمد حسن، نهایة المقال فی تکملة غایة الأمال، نجف، أحمد بن الشیخ محمّد حسین، ۱۳۴۵ق، ص۳۱۷.