موعظه‌های ائمه(ع) در روایات: تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی پاسخ
(ابرابزار)
 
بدون خلاصۀ ویرایش
 
(۲ نسخهٔ میانیِ ایجادشده توسط همین کاربر نشان داده نشد)
خط ۱: خط ۱:
{{در دست ویرایش|کاربر=Rahmani }}
{{شروع متن}}
{{شروع متن}}
{{سوال}}
{{سوال}}
خط ۶: خط ۵:
{{پاسخ}}
{{پاسخ}}
==تقسیم‌بندی موضوعات اسلامی==
==تقسیم‌بندی موضوعات اسلامی==
مسائل اسلامی در یک دسته‌بندی به سه دسته تقسیم می‌شود:
[[مسائل اسلامی]] در یک دسته‌بندی به سه دسته تقسیم می‌شود:


* اعتقادات یا همان اصول دین، (توحید، نبوت، عدل، امامت، معاد).
* [[اعتقادات]] یا همان [[اصول دین]]، ([[توحید]]، [[نبوت]]، [[عدل]]، [[امامت]]، [[معاد]]).


* فروع دین و احکام مانند روزه، نماز، خمس، زکات، حج، و جهاد، امر به معروف و نهی از منکر، تولی و تبری….
* [[فروع دین]] و احکام مانند [[روزه]]، [[نماز]]، [[خمس]]، [[زکات]]، [[حج]]، [[جهاد]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]]، [[تولی]] و [[تبری]]….


* اخلاقیات و مواعظ.
* اخلاقیات و مواعظ.


'''توحید و معاد'''
'''توحید و معاد'''
در بخش اعتقادات در قرآن کریم بعد از توحید، بیش از همه به مسئله معاد سفارش شده، طبق تحقیق یکی از محققان بیش از ۲۰۰۰ آیه یعنی یک سوم قرآن مربوط به معاد است.<ref>مصباح یزدی، محمد تقی، آموزش عقائد، شرکت پخش و نشر بین‌الملل، ص۳۴۱.</ref> اما در کلام ائمه بیش از همه به مسئله امامت و ولایت سفارش شده است چنان‌که پیامبر(ص) نیز بیش از هفتاد مورد مردم را به مسئله امامت امام علی(ع) و اولاد او سفارش نمود.
 
در بخش اعتقادات در [[قرآن کریم]] بعد از توحید، بیش از همه به مسئله معاد سفارش شده، طبق تحقیق یکی از محققان بیش از ۲۰۰۰ آیه یعنی یک سوم قرآن مربوط به معاد است.<ref>مصباح یزدی، محمد تقی، آموزش عقائد، شرکت پخش و نشر بین‌الملل، ص۳۴۱.</ref> اما در کلام [[ائمه(ع)]] بیش از همه به مسئله [[امامت]] و [[ولایت]] سفارش شده است چنان‌که [[پیامبر(ص)]] نیز بیش از هفتاد مورد مردم را به مسئله [[امامت امام علی(ع)]] و اولاد او سفارش نمود.


'''ولایت'''
'''ولایت'''
امام باقر(ع) می‌فرماید: اسلام بر پنج چیز بنا شده است: نماز، زکات، روزه، حج و ولایت و {{متن عربی|وَ لَمْ یُنَادَ بِشَیْءٍ مَا نُودِیَ بِالْوَلَایَةِ|ترجمه=و به هیچ‌کدام باندازه ولایت سفارش نشده است.}}<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، دارالکتب الاسلامیه، ج۲، ص۲۱.</ref> و همین‌طور امامان دیگر به مسئله امامت سفارش نموده‌اند از جمله امام هشتم در نیشابور بعد از طرح مسئله توحید به عنوان دژ محکم الهی، امامت و ولایت خویش را جزء شروط توحید بیان می‌کند.
 
[[امام باقر(ع)]] می‌فرماید: اسلام بر پنج چیز بنا شده است: نماز، زکات، روزه، حج و ولایت و {{متن عربی|وَ لَمْ یُنَادَ بِشَیْءٍ مَا نُودِیَ بِالْوَلَایَةِ|ترجمه=و به هیچ‌کدام باندازه ولایت سفارش نشده است.}}<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، دارالکتب الاسلامیه، ج۲، ص۲۱.</ref> و همین‌طور امامان دیگر به مسئله امامت سفارش نموده‌اند از جمله [[امام هشتم]] در نیشابور بعد از طرح مسئله توحید به عنوان دژ محکم الهی، امامت و ولایت خویش را جزء شروط توحید بیان می‌کند.


'''نماز'''
'''نماز'''
اما در بخش احکام بیشترین و مهم‌ترین سفارشات درباره نماز است. پیامبر(ص) نماز را چشم روشنی خود دانست و امام علی(ع) آن را نردبان ترقی و معنویت دانست، امام باقر(ع) نماز را عمود و ستون دین می‌نامد و امام صادق(ع) آن را بهترین عمل خوانده و حضرت فاطمه(س) فرمود: «هر کس نماز را سبک بشمارد به بلا گرفتار می‌شود.»<ref>محمدی ری شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ترجمه سید حمید حسینی، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۲، ص۲۹۸–۳۰۲.</ref> و امام صادق(ع) در لحظه جان دادن فرمود: «شفاعت ما به کسی که نمازش را سبک بشمارد نمی‌رسد»<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۳۰۲.</ref> و امام باقر(ع) نیز فرمود: «اولین چیزی که در روز قیامت محاسبه می‌شود نماز است».<ref>همان، ص۲۹۸.</ref>
 
اما در بخش احکام بیشترین و مهم‌ترین سفارشات درباره نماز است. پیامبر(ص) نماز را چشم روشنی خود دانست و امام علی(ع) آن را نردبان ترقی و معنویت دانست، امام باقر(ع) نماز را عمود و ستون دین می‌نامد و [[امام صادق(ع)]] آن را بهترین عمل خوانده و [[حضرت فاطمه(س)]] فرمود: «هر کس نماز را سبک بشمارد به بلا گرفتار می‌شود.»<ref>محمدی ری شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ترجمه سید حمید حسینی، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۲، ص۲۹۸–۳۰۲.</ref> و امام صادق(ع) در لحظه جان دادن فرمود: «شفاعت ما به کسی که نمازش را سبک بشمارد نمی‌رسد»<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۳۰۲.</ref> و امام باقر(ع) نیز فرمود: «اولین چیزی که در روز قیامت محاسبه می‌شود نماز است».<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۲۹۸.</ref>


اما در بحث اخلاق و مواعظ، بیشترین سفارشات متوجه دو امر است.
اما در بحث اخلاق و مواعظ، بیشترین سفارشات متوجه دو امر است.


'''حسن خلق'''
'''حسن خلق'''
پیامبر اکرم(ص) فرمود: «اسلام حسن خلق است».<ref>همان، ص۱۷۰.</ref> امام علی(ع) فرمود: «اخلاق نیکو ریشه همه نیکی هاست».<ref>همان، ص۱۷۰.</ref> و حضرت صادق(ع) فرمود: «در زندگی گوارتر از خوشی اخلاق نیست».<ref>همان، ح۱۹۳۶.</ref>
 
درباره موضوع حسن خلق روایات زیادی در منابع روایی نقل شده است. پیامبر(ص) فرمود: «اسلام حسن خلق است».<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۱۷۰.</ref> امام علی(ع) فرمود: «اخلاق نیکو ریشه همه نیکی ها است».<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۱۷۰.</ref> و امام صادق(ع) فرمود: «در زندگی گواراتر از خوشی اخلاق نیست».<ref>منتخب میزان الحکمه، ح۱۹۳۶.</ref>


'''تقوا و پروا پیشگی'''
'''تقوا و پروا پیشگی'''
در بحث مواعظ، بیشترین موعظه‌های معصومین(ع) به مردم درباره تقوا بوده است که به نمونه‌هایی اشاره می‌شود.
علی(ع) فرمود: «تقوی ریشه اخلاق است».<ref>نهج البلاغه، حکمت ۴۱۰.</ref>
و بارها فرمود: «اوصیکم بتقوی الله؛ شما را به تقوی سفارش می‌کنم»<ref>منتخب میزان الحکمه، همان، ص۵۴۳، ح ۶۶۵۵، ۶۶۵۶، ۶۶۵۳.</ref> حتی در آخرین لحظات در ضمن وصیت نامه خود مردم را به تقوا سفارش نمود. و درخطبه همام یا همان متقین<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۹۳.</ref> وقتی همام موعظه خواست او را با صفات متقین به گونه ای آشنا نمود که بعد از فهمیدن جان را فدا نمود.
امام باقر(ع) به سعد الخیر فرمود: «تو را به تقوا وصیت می‌کنم که در آن نجات از هلاکت است».<ref>محمد بن یعقوب کلینی، کافی، ج۸، ص۵۲؛ منتخب میزان الحکمه، همان، ص۵۴۴.</ref>
و امام صادق(ع) فرمود: «کسی که به تقوای الهی چنگ بزند خداوند او راحفظ می‌کند».<ref>منتخب میزان الحکمه، همان، ص۵۴۴، ح۶۶۷۰</ref>
و رسول خدا ـ صلی الله علیه و آله سلم ـ فرمود: «اعمل بفرائض الله تکن اتقی الناس؛ به واجبات الهی عمل کن تا با تقواترین مردم باشی».<ref>همان، ص۵۴۶؛ بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۹۶، ح۴.</ref>
در نتیجه باید گفت: سفارش معصومان در بخش اعتقادات بعد از توحید و معاد بیش تر به ولایت و امامات بوده است.


و در قسمت احکام بیش‌ترین سفارشات متوجه نماز و انجام آن در وقت و مراعات نمودن شرائط ظاهری و باطنی آن است.
بیشترین موعظه‌های [[معصومین(ع)]] در بحث مواعظ به مردم درباره تقوا بوده است. پیامبر(ص) در این باره می‌فرماید: {{متن عربی|اعمل بفرائض الله تکن اتقی الناس|ترجمه=به واجبات الهی عمل کن تا با تقواترین مردم باشی.}}<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۶؛ بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۹۶، ح۴.</ref> امام علی(ع) نیز فرموده است: «تقوی ریشه اخلاق است».<ref>نهج البلاغه، حکمت ۴۱۰.</ref> همچنین در خطبه‌ها و نامه‌های [[نهج‌البلاغه]] نیز در فرازهای گوناگون فرمودند: {{متن عربی|اوصیکم بتقوی الله|ترجمه=شما را به تقوی سفارش می‌کنم.}}<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۳، ح ۶۶۵۵، ۶۶۵۶، ۶۶۵۳.</ref> امام علی(ع) در آخرین لحظات عمر خویش در ضمن وصیت نمودن نیز مردم را به تقوا سفارش می‌نمود. در[[خطبه همام]] یا [[خطبه متقین]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۹۳.</ref> هنگامی که همام از امام درخواست موعظه نمود او را با [[صفات متقین]] به گونه‌ای آشنا نمود که بعد از فهمیدن جان داد.


و در قسمت اخلاق و مواعظ، به خوش‌اخلاقی و از همه بیشتر به تقوا و پروا پیشگی سفارش نموده‌اند و امامی نیست که سفارش به تقوا نکرده باشد و در ضمن مواعظ خویش به آن اشاره ننموده باشد.
امام باقر(ع) به [[سعد الخیر]] فرمود: «تو را به تقوا وصیت می‌کنم که در آن نجات از هلاکت است».<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج۸، ص۵۲؛ منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۴.</ref> و امام صادق(ع) فرمود: «کسی که به تقوای الهی چنگ بزند خداوند او راحفظ می‌کند».<ref>منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۴، ح۶۶۷۰</ref>


به همین جهت در نماز جمعه هم سفارش شده، که مردم را به تقوا دعوت نمایند.
در نتیجه باید گفت سفارش معصومان(ع) در بخش اعتقادات بعد از توحید و معاد بیش تر به ولایت و امامات بوده است. و در قسمت احکام بیش‌ترین سفارشات متوجه نماز و انجام آن در وقت و مراعات نمودن شرائط ظاهری و باطنی آن است. در بخش اخلاق و مواعظ، به خوش‌اخلاقی و از همه بیشتر به تقوا و پروا پیشگی سفارش نموده‌اند و تمام ائمه به تقوا سفارش کرده‌اند و در ضمن مواعظ خویش به آن اشاره نموده‌اند.
{{پایان پاسخ}}
{{پایان پاسخ}}


خط ۵۹: خط ۴۹:
}}
}}
{{تکمیل مقاله
{{تکمیل مقاله
  | شناسه =
  | شناسه = -
  | تیترها =
  | تیترها = شد
  | ویرایش =
  | ویرایش = شد
  | لینک‌دهی =
  | لینک‌دهی = شد
  | ناوبری =
  | ناوبری =
  | نمایه =
  | نمایه =
خط ۶۹: خط ۵۹:
  | بازبینی =
  | بازبینی =
  | تکمیل =
  | تکمیل =
  | اولویت =
  | اولویت = ج
  | کیفیت =
  | کیفیت = ج
}}
}}
{{پایان متن}}
{{پایان متن}}

نسخهٔ کنونی تا ‏۱۱ اوت ۲۰۲۱، ساعت ۰۸:۳۶

سؤال

ائمه اطهار(ع) در احادیث، مردم را بیشتر به چه چیزی موعظه می‌کنند؟

تقسیم‌بندی موضوعات اسلامی

مسائل اسلامی در یک دسته‌بندی به سه دسته تقسیم می‌شود:

  • اخلاقیات و مواعظ.

توحید و معاد

در بخش اعتقادات در قرآن کریم بعد از توحید، بیش از همه به مسئله معاد سفارش شده، طبق تحقیق یکی از محققان بیش از ۲۰۰۰ آیه یعنی یک سوم قرآن مربوط به معاد است.[۱] اما در کلام ائمه(ع) بیش از همه به مسئله امامت و ولایت سفارش شده است چنان‌که پیامبر(ص) نیز بیش از هفتاد مورد مردم را به مسئله امامت امام علی(ع) و اولاد او سفارش نمود.

ولایت

امام باقر(ع) می‌فرماید: اسلام بر پنج چیز بنا شده است: نماز، زکات، روزه، حج و ولایت و «وَ لَمْ یُنَادَ بِشَیْءٍ مَا نُودِیَ بِالْوَلَایَةِ؛ و به هیچ‌کدام باندازه ولایت سفارش نشده است.»[۲] و همین‌طور امامان دیگر به مسئله امامت سفارش نموده‌اند از جمله امام هشتم در نیشابور بعد از طرح مسئله توحید به عنوان دژ محکم الهی، امامت و ولایت خویش را جزء شروط توحید بیان می‌کند.

نماز

اما در بخش احکام بیشترین و مهم‌ترین سفارشات درباره نماز است. پیامبر(ص) نماز را چشم روشنی خود دانست و امام علی(ع) آن را نردبان ترقی و معنویت دانست، امام باقر(ع) نماز را عمود و ستون دین می‌نامد و امام صادق(ع) آن را بهترین عمل خوانده و حضرت فاطمه(س) فرمود: «هر کس نماز را سبک بشمارد به بلا گرفتار می‌شود.»[۳] و امام صادق(ع) در لحظه جان دادن فرمود: «شفاعت ما به کسی که نمازش را سبک بشمارد نمی‌رسد»[۴] و امام باقر(ع) نیز فرمود: «اولین چیزی که در روز قیامت محاسبه می‌شود نماز است».[۵]

اما در بحث اخلاق و مواعظ، بیشترین سفارشات متوجه دو امر است.

حسن خلق

درباره موضوع حسن خلق روایات زیادی در منابع روایی نقل شده است. پیامبر(ص) فرمود: «اسلام حسن خلق است».[۶] امام علی(ع) فرمود: «اخلاق نیکو ریشه همه نیکی ها است».[۷] و امام صادق(ع) فرمود: «در زندگی گواراتر از خوشی اخلاق نیست».[۸]

تقوا و پروا پیشگی

بیشترین موعظه‌های معصومین(ع) در بحث مواعظ به مردم درباره تقوا بوده است. پیامبر(ص) در این باره می‌فرماید: «اعمل بفرائض الله تکن اتقی الناس؛ به واجبات الهی عمل کن تا با تقواترین مردم باشی.»[۹] امام علی(ع) نیز فرموده است: «تقوی ریشه اخلاق است».[۱۰] همچنین در خطبه‌ها و نامه‌های نهج‌البلاغه نیز در فرازهای گوناگون فرمودند: «اوصیکم بتقوی الله؛ شما را به تقوی سفارش می‌کنم.»[۱۱] امام علی(ع) در آخرین لحظات عمر خویش در ضمن وصیت نمودن نیز مردم را به تقوا سفارش می‌نمود. درخطبه همام یا خطبه متقین[۱۲] هنگامی که همام از امام درخواست موعظه نمود او را با صفات متقین به گونه‌ای آشنا نمود که بعد از فهمیدن جان داد.

امام باقر(ع) به سعد الخیر فرمود: «تو را به تقوا وصیت می‌کنم که در آن نجات از هلاکت است».[۱۳] و امام صادق(ع) فرمود: «کسی که به تقوای الهی چنگ بزند خداوند او راحفظ می‌کند».[۱۴]

در نتیجه باید گفت سفارش معصومان(ع) در بخش اعتقادات بعد از توحید و معاد بیش تر به ولایت و امامات بوده است. و در قسمت احکام بیش‌ترین سفارشات متوجه نماز و انجام آن در وقت و مراعات نمودن شرائط ظاهری و باطنی آن است. در بخش اخلاق و مواعظ، به خوش‌اخلاقی و از همه بیشتر به تقوا و پروا پیشگی سفارش نموده‌اند و تمام ائمه به تقوا سفارش کرده‌اند و در ضمن مواعظ خویش به آن اشاره نموده‌اند.


منابع

  1. مصباح یزدی، محمد تقی، آموزش عقائد، شرکت پخش و نشر بین‌الملل، ص۳۴۱.
  2. کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، دارالکتب الاسلامیه، ج۲، ص۲۱.
  3. محمدی ری شهری، محمد، منتخب میزان الحکمه، ترجمه سید حمید حسینی، قم، دارالحدیث، ۱۳۸۲، ص۲۹۸–۳۰۲.
  4. منتخب میزان الحکمه، ص۳۰۲.
  5. منتخب میزان الحکمه، ص۲۹۸.
  6. منتخب میزان الحکمه، ص۱۷۰.
  7. منتخب میزان الحکمه، ص۱۷۰.
  8. منتخب میزان الحکمه، ح۱۹۳۶.
  9. منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۶؛ بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۹۶، ح۴.
  10. نهج البلاغه، حکمت ۴۱۰.
  11. منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۳، ح ۶۶۵۵، ۶۶۵۶، ۶۶۵۳.
  12. نهج البلاغه، خطبه ۱۹۳.
  13. کلینی، محمد بن یعقوب، کافی، ج۸، ص۵۲؛ منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۴.
  14. منتخب میزان الحکمه، ص۵۴۴، ح۶۶۷۰