مصادیق گناه در قرآن

نسخهٔ تاریخ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۳۲ توسط A.rezapour (بحث | مشارکت‌ها)
سؤال

گناه و آمرزش گناه در قرآن کریم، چگونه آمده و با چه بیانی به توضیح آن پرداخته است.

گناه، به معنای معصیت و نافرمانی خداوند است.

قرآن مصادیق زیادی برای گناه برشمرده شده است. شرک به خداوند، ظلم، کشتن ناحق، ندادن زکات، ریا، دروغ، خوردن شراب، خیانت، خوردن مال یتیم، آزردن پدر و مادر، زنا و ... از موارد گناه است.

معنای گناه

گناه در زبان فارسی به معنای ویران ساختن و خراب کردن می‌باشد؛ در اصطلاح اخلاق اسلامی هرگونه ارتکاب مناهی و سرپیچی از فرمان خداوند گناه محسوب می‌شود.[۱]بحث گناه که در برخی کتاب‌های اخلاقی تحت عنوان «مهلکات»[۲] آمده است، از مهم‌ترین و از مبنایی‌ترین مباحث دینی می‌باشد.

شرک

توحید مهم‌ترین اصل دین است و شرک در مقابل آن شناخته می‌شود[۳]؛ از این رو شرک از بزرگترین گناهان و انحرافاتی است که در دین وجود دارد. سراسر قرآن از توحید و یکتاپرستی می‌گوید و با شرک مبارزه می‌کند. در قرآن آمده است که شرک تنها گناهی است که بخشیده نمی‌شود. و گناه عظیم (اثم عظیم) و گمراهی دور (ضلال بعیدا) معرفی شده است.[۴] به این معنا که اگر کسی توبه نکند و با شرک بمیرد هیچگاه آمرزیده نمی‌شود.

شرک به خداوند، که در آیه ۷۲ سوره مائده آمده است.

افترا به خداوند

﴿وَمَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرَىٰ عَلَى اللَّهِ كَذِبًا ۚ...؛ و چه كسى ستمكارتر از آن كس است كه بر خدا دروغ بندد؟(هود:۱۸)

مصادیق گناه

  • زنا (سوره فرقان، آیات ۶۹ و ۶۸)
  • گناهان زبان، چشم و گوش (سوره نور، آیه ۳۰ و ۱۹)
  • غیبت (سوره حجرات، آیه ۱۲) [۵]
  • سخن‌چینی (سوره قلم، آیات ۱۳–۱۱ و سوره هُمَزه، آیه ۱۵)
  • ریا (سوره ماعون، آیه ۷۴ و سوره نساء، آیه ۱۴۲)
  • عجب و خودپسندی (سوره توبه، آیه ۲۵ و سوره حشر، آیه ۲ و سوره فاطر، آیه ۸)
  • شراب و قمار (سوره بقره آیه ۲۱۹، سوره مائده، آیه ۹۰) [۶]
  • نپرداختن زکات واجب (سوره توبه، آیه ۳۵)
  • گواهی به دروغ و کتمان گواهی به حق (سوره بقره، آیه ۲۸۳)
  • خیانت (سوره آل‌عمران، آیه ۱۶۱)
  • قطع رحم (سوره رعد، آیه ۲۵)
  • عقوق والدین (سوره مریم، آیه ۳۲)
  • کشتن انسان مؤمن (سوره نساء، آیه ۹۳)
  • نسبت ناروا به زن پاکدامن (سوره نور، آیه ۲۳)
  • خوردن مال یتیم (سوره نساء، آیه ۱۰)
  • فرار از جبهه و جهاد (سوره انفال، آیه ۱۶)
  • رباخواری (سوره بقره، آیه ۲۷۵ ).[۷]


واژه‌های مشترک با گناه در قرآن

واژه‌هایی که در قرآن در مورد گناه آمده، عبارتند از:

۱.ذنب ۲.معصیت ۳.اثم ۴.سیئه ۵.جرم ۶.حرام ۷.خطیئه ۸.فسق ۹.فساد ۱۰.فجور ۱۱.منکر ۱۲.فاحشه ۱۳.خبث ۱۴.شر ۱۵.لمم ۱۶.وزر و ثقل ۱۷.حنث.[۸]

آمرزش گناه

مطالعه بیشتر

۱ـ گناه‌شناسی، محسن قرائتی.

۲ـ اخلاق الاهی، آیت الله مجتبی تهرانی.

۳ـ اخلاق در قرآن دوره ۳ جلدی، آیت الله مکارم شیرازی.

۴ـ دروس اخلاق اسلامی، سید محمد علی جزایری.

۵. زیبایی‌های اخلاق، حسین انصاریان.

منابع

  1. خرمشاهی، بهاء الدین، دانش نامه قرآن و قرآن پژوهشی، تهران، انتشارات ناهید و دوستان، چاپ اول، ۱۳۷۷ش، ج۲، ص۱۹۲۱.
  2. تهرانی، مجتبی، اخلاق الاهی، تهران، سازمان چاپ و انتشارات، چاپ چهارهم، ۱۳۸۴ش، ج۴، ص۳۳.
  3. دائرة المعارف بزرگ اسلامی، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۱، ص۹۶
  4. سوره نساء آیه ۴۸و ۱۱۶
  5. تهرانی، مجتبی، اخلاق الاهی، تهران، انتشارات سازمان چاپ و انتشارات، چاپ چهارم، ۱۳۸۴ش، ج۴، ص۳۳.
  6. قرائتی، محسن، ره توشه تبلیغ، تهران، مؤسسه درس‌هایی از قرآن کریم (سایت اینترنتی: www.Qaraati.ir).
  7. قرائتی، محسن، ره توشه تبلیغ.
  8. قرائتی، محسن؛ گناه شناسی، ص: 7 ,