دعا هنگام تحویل سال

سؤال

در موقع تحویل سال چه آیه‌ای از قرآن خوانده می‌شود و در کدام سوره است؟

نوروز در گنجینه معارف اهل بیت(ع) و متون روایی ما از منزلت و جایگاه خاصی برخوردار است. اگرچه در قرآن آیه‌ای برای تحویل سال نازل نشده است، ولی با درنگ در روایات، به‌دست می‌آید که «نوروز» سمبل تحوّل و تغییر است، البته تحول به سمت نیکویی و بهتر شدن. از همین جهت امروزه دعای زیر را هنگام تحویل سال می‌خوانند:

یَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ وَ الْأَبْصَارِ

یَا مُدَبِّرَ اللَّیْلِ وَ النَّهَارِ

یَا مُحَوِّلَ الْحَوْلِ وَ الْأَحْوَالِ

حَوِّلْ حَالَنَا إِلَی أَحْسَنِ الْحَالِ

این دعا در کتب ادعیه نیامده است و تنها مرحوم مجلسی در کتاب زادالمعاد به آن اشاره کرده‌است که گفته در کتب غیر مشهوره آن هم از غیر معصوم آمده‌است.

مهم‌ترین سندی که بر نکوداشت نوروز دلالت دارد، روایت معلّی بن خُنَیس از امام صادق(ع) است که علاوه بر گفتن آدابی خاص، نماز نافله مخصوصی نیز تعلیم داده شده‌است و آن بدین مضمون است: «... پس زمانی که از نمازهای ظهر و عصر و نوافل فارغ شدی، بعد از آن، چهار رکعت نماز به‌جا آور. یعنی هر دو رکعت به یک سلام و در رکعت اول، بعد از حمد، ده مرتبه سوره ﴿إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ﴾ را بخوان و در رکعت دوم، بعد از حمد، ده مرتبه سوره ﴿قُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ﴾ و در رکعت سوم، بعد از حمد، ده مرتبه سوره ﴿قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ﴾ و در رکعت چهارم، بعد از حمد، ده مرتبه سوره‌های ﴿قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ﴾ و ﴿قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ﴾ و بعد از نماز به سجده شکر برو و دعا بخوان.»

امام خمینی (ره) در این زمینه می‌فرماید: «... از آداب امروز (عید نوروز) روزه گرفتن است؛ از آداب امروز دعا کردن است، نماز خواندن است، و این به ما می‌فهماند که اگر ملّتی بخواهد به راه راست برود و بخواهد استقلال خودش را، آزادی خودش را حفظ کند، باید در عیدش و غیر عیدش تذکر داشته باشد… به یاد خدا باشد، برای خدا باشد.»