حکم شکنجه متهم

سؤال

آیا شکنجه و ضرب و شتم متهمی که دستگیر می‌شوند، جایز است؟ نظر مراجع تقلید در این زمینه چیست؟

حرمت شکنجه در اسلام

جواز شکنجه حتی به طور محدود و مقید، خلاف اصول مرجع و بنیادین مانند اصل احترام انسان و اصل عدم ولایت کسی بر دیگری است. اصول و ادله‌ای مانند اصل کرامت انسانی، قاعده احترام، ادله منع تعذیب و ایذای غیر، فرض برائت و قاعده درأ، بی‌اعتباری اقرار ناشی از شکنجه، از عمومات و اطلاقاتی است که در فرض شک باید به انها رجوع کرد.

مطابق قوانین اسلام شکنجه یا ضرب و شتم افرادی که متهم به ارتکاب جرم هستند جایز نیست. در روایتی از پیامبر اکرم(ص) نقل شده: «إنَّ أبغَضَ النّاسِ إلَى اللّهِ عز و جل رَجُلٌ جَرَّدَ ظَهرَ مُسلِمٍ بِغَيرِ حَقٍّ؛ مبغوض‌ترین مردم به سوی خداوند کسی است که پشت مسلمانی را بدون حق مضروب نماید».

ممنوعیت شکنجه در قانون

شکنجه، ضرب و شتم افراد جایز نیست؛ از این رو در قانون اساسی آمده است: «هرگونه شکنجه برای گرفتن اقرار یا کسب اطلاع ممنوع است. اجبار شخص به شهادت اقرار یا سوگند مجاز نیست و چنین شهادت و اقرار سوگندی فاقد ارزش و اعتبار است. متخلف از این اصل طبق قانون مجازات می‌شود». همچنین «هتک حرمت و حیثیت کسی که به حکم قانون دستگیر، بازداشت، زندانی یا تبعید شده به هر صورت که باشد ممنوع و موجب مجازات است».

مطابق قانون چنین اعمالی جایز نیست و اگر کسی مرتکب چنین اعمالی شود و از این قانون تخلف نماید باید مجازات شود. از این رو اگر کسانی خودسرانه اقدام به چنین اعمالی نمایند باید برخورد قانونی با آنها صورت بگیرد و با شکایت افراد این مسئله در دادگاه‌های نظامی و مانند آن قابل پیگیری است.