مبعث پیامبر(ص): تفاوت میان نسخه‌ها

از ویکی پاسخ
(ابرابزار)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۲: خط ۲:
مبعث پیامبر(ص) در چه زمانی در چند سالگی پیامبر رخ داد، و چه جایگاهی میان مسلمانان دارد؟
مبعث پیامبر(ص) در چه زمانی در چند سالگی پیامبر رخ داد، و چه جایگاهی میان مسلمانان دارد؟
{{پایان سوال}}
{{پایان سوال}}
{{پاسخ}}'''بعثت''' به پیامبری رسیدن حضرت محمد(ص) را می‌گویند که در سال چهلم عام الفیل اتفاق افتاد. شیعه مبعث پیامبر را در روز ۲۷ رجب سال چهلم عام الفیل می‌داند و اهل سنت اعتقاد دارد مبعث در ماه رمضان اتفاق افتاده است. قول مشهور این است که حضرت محمد در چهل سالگی مبعوث شده است. در تفسیر عرفانی مبعث گفته شده که بعثت در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است.
{{پاسخ}}'''بعثت''' '''پیامبر<small>(ص)</small>''' به پیامبری رسیدن حضرت محمد(ص) را می‌گویند که در سال چهلم عام الفیل اتفاق افتاد. شیعه مبعث پیامبر را در روز ۲۷ رجب سال چهلم عام الفیل می‌داند و اهل‌سنت اعتقاد دارد مبعث در ماه رمضان اتفاق افتاده است. قول مشهور این است که حضرت محمد در چهل سالگی مبعوث شده است. در تفسیر عرفانی مبعث گفته شده که بعثت در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است.


بعثت پیامبر(ص) را اصلی‌ترین و بنیادی‌ترین حادثه از رخدادهای سیره و تاریخ نبوی دانسته‌اند. روز مبعث، عیدی بزرگ در فرهنگ همه فرق اسلامی است و در سراسر سرزمین‌های اسلامی آن را جشن می‌گیرند.
بعثت پیامبر(ص) را اصلی‌ترین و بنیادی‌ترین حادثه از رخدادهای سیره و تاریخ نبوی دانسته‌اند. روز مبعث، عیدی بزرگ در فرهنگ همه فرق اسلامی است و در سراسر سرزمین‌های اسلامی آن را جشن می‌گیرند.


== زمان بعثت ==
== زمان بعثت ==
بنابر اعتقاد شیعه مبعث پیامبر(ص) در روز دوشنبه ۲۷ رجب سال چهلم عام الفیل و بیستمین سال حکومت خسرو پرویز بر ایران (مطابق سال ۶۱۰ میلادی) روی داده است.<ref>مدیر شانه چی، کاظم، «بعثت رسول اکرم(ص)»، نامه آستان قدس، شماره ۲۹ و ۳۰، ۱۳۴۶ش، ص۱۷؛ مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref> مشهور میان علماء و محدثین اهل سنت این است که بعثت پیامبر(ص) در ماه مبارک رمضان، سال چهلم عام الفیل بوده؛ ولی برخی آن را هفدهم رمضان همان سال؛ برخی هیجدهم ماه رمضان؛ و جمعی هم بیست و چهارم آن ماه نقل کرده‌اند.<ref>«[https://makarem.ir/maaref/fa/article/index/249902/تاریخ-بعثت-پیامبر(ص) پیامبر(ص) در چه تاریخی به پیامبری مبعوث شد؟]»، آیین رحمت، بازدید: ۲۴ بهمن ۱۴۰۲ش.</ref>
بنابر اعتقاد شیعه مبعث پیامبر(ص) در روز دوشنبه ۲۷ [[ماه رجب]] سال چهلم [[عام الفیل]] و بیستمین سال حکومت خسرو پرویز بر ایران (مطابق سال ۶۱۰ میلادی) روی داده است.<ref>مدیر شانه چی، کاظم، «بعثت رسول اکرم(ص)»، نامه آستان قدس، شماره ۲۹ و ۳۰، ۱۳۴۶ش، ص۱۷؛ مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref> مشهور میان علماء و محدثین اهل سنت این است که بعثت پیامبر(ص) در [[ماه مبارک رمضان]]، سال چهلم عام الفیل بوده؛ ولی برخی آن را هفدهم رمضان همان سال؛ برخی هیجدهم ماه رمضان؛ و جمعی هم بیست و چهارم آن ماه نقل کرده‌اند.<ref>«[https://makarem.ir/maaref/fa/article/index/249902/تاریخ-بعثت-پیامبر(ص) پیامبر(ص) در چه تاریخی به پیامبری مبعوث شد؟]»، آیین رحمت، بازدید: ۲۴ بهمن ۱۴۰۲ش.</ref>


== جایگاه ==
== جایگاه ==
خط ۱۴: خط ۱۴:
در تفسیر و تبیین عرفانی مبعث گفته شده مبعث در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است و مبعوث شدن پیامبر به این معناست که نفس پیامبر به درجه‌ای از عرفان و معرفت رسید که حقایقی از عالم بالا بر او آشکار شد. تجلی ذات حق در نفس پیامبر را معنای بعثت دانسته‌اند.<ref>«[https://www.cgie.org.ir/fa/news/127376/بعثت-پیامبر-اسلام(ص)-در-گفت‌وگو-با-محسن-غرویان بعثت پیامبر اسلام(ص) در گفت‌وگو با محسن غرویان]»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، انتشار: ۱۵ اردیبهشت ۹۵، بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۲.</ref>
در تفسیر و تبیین عرفانی مبعث گفته شده مبعث در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است و مبعوث شدن پیامبر به این معناست که نفس پیامبر به درجه‌ای از عرفان و معرفت رسید که حقایقی از عالم بالا بر او آشکار شد. تجلی ذات حق در نفس پیامبر را معنای بعثت دانسته‌اند.<ref>«[https://www.cgie.org.ir/fa/news/127376/بعثت-پیامبر-اسلام(ص)-در-گفت‌وگو-با-محسن-غرویان بعثت پیامبر اسلام(ص) در گفت‌وگو با محسن غرویان]»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، انتشار: ۱۵ اردیبهشت ۹۵، بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۲.</ref>


گفته شده خداوند در آیه ۱۶۴ سوره آل عمران به خاطر بعثت پیامبر اکرم(ص) بر مؤمنان منت نهاد.<ref>علوی مهر، حسین، «بعثت و اهداف آن»، فرهنگ کوثر، شماره ۴۴، ۱۳۷۹ش، ص۱۲.</ref>
گفته شده خداوند در [[آیه ۱۶۴ سوره آل‌عمران]] به خاطر بعثت پیامبر اکرم(ص) بر مؤمنان منت نهاد.<ref>علوی مهر، حسین، «بعثت و اهداف آن»، فرهنگ کوثر، شماره ۴۴، ۱۳۷۹ش، ص۱۲.</ref>


== آغاز بعثت ==
== آغاز بعثت ==
بعثت پیامبر اکرم(ص) در ۴۰ سالگی و در قولی خلاف مشهور، در ۴۳ سالگی آن حضرت اتفاق افتاد؛ سبب این اختلاف، برداشت متفاوت از مفهوم بعثت است که آیا اولین نزول ''قرآن‌'' و آیات الهی مساوی با بعثت است، یا اولین تبلیغ رسمی و علنی.<ref>مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref>
بعثت پیامبر اکرم(ص) در ۴۰ سالگی و در قولی خلاف مشهور، در ۴۳ سالگی آن حضرت اتفاق افتاد؛ سبب این اختلاف، برداشت متفاوت از مفهوم بعثت است که آیا اولین نزول ''قرآن‌'' و آیات الهی مساوی با بعثت است، یا اولین تبلیغ رسمی و علنی.<ref>مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref>


وقتی پیامبر اکرم(ص) در غار حرا، در کوه ثور، به تفکر و عبادت مشغول بود، با نزول نخستین آیات سوره علق، و دعوت او به «خواندن به نام پروردگاری که آفرید» آغاز شد و با نخستین آیات سوره مدثر ادامه یافت. پیامبر(ص) ابتدا همسرشان خدیجه و پسر عمویشان علی(ع) را در جریان نبوت خویش قرار دادند. ۳ سال بعد با نزول آیهٔ «وَاَنْذِرْ عَشیرَتَک الاْقْرَبین» (سوره شعراء، آیه ۲۶) دعوت وارد مرحله جدیدی شد و در همان سال با نزول آیه «فَاصْدَع بِما تُؤْمَرُ وَاَعْرِض عَن الْمُشْرِکین…» (سوره حجر، آیه ۱۵) علنی شد و اول بار پیامبر(ص) در بازار عُکاظ، جایی که همه مردم برای تجارت در آن جمع بودند و عده‌ای نیز در بلندی‌های آن به بیان اشعار تازه و داستان‌های گوناگون مشغول بودند، همه را به سکوت خواندند و دعوت خویش را آشکار کردند. آن روز ابولهب، پیامبر(ص) را به استهزا آزرد و عده‌ای نیز به پیروی از او پیامبر(ص) را آزار رسانیدند؛ اما ابوطالب در حمایت از پیامبر(ص) آنان را تنبیه کرد، عده کمی ایمان آوردند و به جمع گروه اندکی که در این دورهٔ ۳ ساله، پنهانی ایمان آورده بودند، پیوستند.<ref>مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref>
وقتی پیامبر اکرم(ص) در [[غار حرا]]، در کوه ثور، به تفکر و عبادت مشغول بود، با نزول نخستین آیات [[سوره علق]]، و دعوت او به «خواندن به نام پروردگاری که آفرید» آغاز شد و با نخستین آیات سوره مدثر ادامه یافت. پیامبر(ص) ابتدا همسرشان خدیجه و پسر عمویشان علی(ع) را در جریان نبوت خویش قرار دادند. ۳ سال بعد با نزول آیهٔ «وَاَنْذِرْ عَشیرَتَک الاْقْرَبین» (سوره شعراء، آیه ۲۶) دعوت وارد مرحله جدیدی شد و در همان سال با نزول آیه «فَاصْدَع بِما تُؤْمَرُ وَاَعْرِض عَن الْمُشْرِکین…» (سوره حجر، آیه ۱۵) علنی شد و اول بار پیامبر(ص) در بازار عُکاظ، جایی که همه مردم برای تجارت در آن جمع بودند و عده‌ای نیز در بلندی‌های آن به بیان اشعار تازه و داستان‌های گوناگون مشغول بودند، همه را به سکوت خواندند و دعوت خویش را آشکار کردند. آن روز ابولهب، پیامبر(ص) را به استهزا آزرد و عده‌ای نیز به پیروی از او پیامبر(ص) را آزار رسانیدند؛ اما ابوطالب در حمایت از پیامبر(ص) آنان را تنبیه کرد، عده کمی ایمان آوردند و به جمع گروه اندکی که در این دورهٔ ۳ ساله، پنهانی ایمان آورده بودند، پیوستند.<ref>مطیع، مهدی، «[https://www.cgie.org.ir/fa/article/228837/بعثت بعثت]»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.</ref>


گفته‌اند نخستین نشانه‌های بعثت پیامبر(ص) به هنگام ۴۰ سالگی او، رؤیاهای صادقه بوده است، اما آنچه در سیره به عنوان آغاز بعثت شهرت یافته، شبی در ماه رمضان، یا ماه رجب است که فرشتهٔ وحی در غار حرا بر پیامبر(ص) ظاهر شد و بر او نخستین آیات سورهٔ علق را برخواند. بنابر روایات، پیامبر(ص) به شتاب به خانه بازگشت و خواست که او را هر چه زودتر بپوشانند. گفته شده برای مدتی در نزول وحی وقفه‌ای ایجاد شد و همین امر پیامبر(ص) را غمناک ساخته بود، ولی اندکی بعد فرشتهٔ وحی بازآمد و آن حضرت را مأمور هدایت قوم خود کرد.<ref>جمعی از نویسندگان، «اسلام»، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تهران، ج۸، ذیل مدخل.</ref>
گفته‌اند نخستین نشانه‌های بعثت پیامبر(ص) به هنگام ۴۰ سالگی او، رؤیاهای صادقه بوده است، اما آنچه در سیره به عنوان آغاز بعثت شهرت یافته، شبی در ماه رمضان، یا ماه رجب است که فرشتهٔ وحی در غار حرا بر پیامبر(ص) ظاهر شد و بر او نخستین آیات سورهٔ علق را برخواند. بنابر روایات، پیامبر(ص) به شتاب به خانه بازگشت و خواست که او را هر چه زودتر بپوشانند. گفته شده برای مدتی در نزول وحی وقفه‌ای ایجاد شد و همین امر پیامبر(ص) را غمناک ساخته بود، ولی اندکی بعد فرشتهٔ وحی بازآمد و آن حضرت را مأمور هدایت قوم خود کرد.<ref>جمعی از نویسندگان، «اسلام»، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تهران، ج۸، ذیل مدخل.</ref>

نسخهٔ ‏۱۳ فوریهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۷

سؤال

مبعث پیامبر(ص) در چه زمانی در چند سالگی پیامبر رخ داد، و چه جایگاهی میان مسلمانان دارد؟

بعثت پیامبر(ص) به پیامبری رسیدن حضرت محمد(ص) را می‌گویند که در سال چهلم عام الفیل اتفاق افتاد. شیعه مبعث پیامبر را در روز ۲۷ رجب سال چهلم عام الفیل می‌داند و اهل‌سنت اعتقاد دارد مبعث در ماه رمضان اتفاق افتاده است. قول مشهور این است که حضرت محمد در چهل سالگی مبعوث شده است. در تفسیر عرفانی مبعث گفته شده که بعثت در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است.

بعثت پیامبر(ص) را اصلی‌ترین و بنیادی‌ترین حادثه از رخدادهای سیره و تاریخ نبوی دانسته‌اند. روز مبعث، عیدی بزرگ در فرهنگ همه فرق اسلامی است و در سراسر سرزمین‌های اسلامی آن را جشن می‌گیرند.

زمان بعثت

بنابر اعتقاد شیعه مبعث پیامبر(ص) در روز دوشنبه ۲۷ ماه رجب سال چهلم عام الفیل و بیستمین سال حکومت خسرو پرویز بر ایران (مطابق سال ۶۱۰ میلادی) روی داده است.[۱] مشهور میان علماء و محدثین اهل سنت این است که بعثت پیامبر(ص) در ماه مبارک رمضان، سال چهلم عام الفیل بوده؛ ولی برخی آن را هفدهم رمضان همان سال؛ برخی هیجدهم ماه رمضان؛ و جمعی هم بیست و چهارم آن ماه نقل کرده‌اند.[۲]

جایگاه

بعثت را بزرگترین حادثه تاریخ بشری و عظیم‌ترین نعمت و رحمت الهی[۳] و اصلی‌ترین و بنیادی‌ترین حادثه از رخدادهای سیره و تاریخ نبوی دانسته‌اند.[۴] واقعهٔ بعثت در فرهنگ مسلمانان جایگاهی خاص دارد. بعثت در حقیقت نقطه آغازین اسلام است، دینی که در سال‌های اولیهٔ خود با پیروانی اندک و در شرایط سخت آغاز شد، و بعدها در سراسر جهان انتشار یافت. مبعث را نقطه آغاز تحولی عظیم در تاریخ بشریت به‌شمار آورده‌اند.[۵] روز مبعث، عیدی بزرگ در فرهنگ همه فرق اسلامی است و در سراسر سرزمین‌های اسلامی، در روز مبعث، جشنهای ویژه‌ای متناسب با آداب و رسوم هر کشور برپا می‌شود.[۶]

در تفسیر و تبیین عرفانی مبعث گفته شده مبعث در حقیقت به معنای تجلی خداوند و صفات الهی در یک انسان زمینی است و مبعوث شدن پیامبر به این معناست که نفس پیامبر به درجه‌ای از عرفان و معرفت رسید که حقایقی از عالم بالا بر او آشکار شد. تجلی ذات حق در نفس پیامبر را معنای بعثت دانسته‌اند.[۷]

گفته شده خداوند در آیه ۱۶۴ سوره آل‌عمران به خاطر بعثت پیامبر اکرم(ص) بر مؤمنان منت نهاد.[۸]

آغاز بعثت

بعثت پیامبر اکرم(ص) در ۴۰ سالگی و در قولی خلاف مشهور، در ۴۳ سالگی آن حضرت اتفاق افتاد؛ سبب این اختلاف، برداشت متفاوت از مفهوم بعثت است که آیا اولین نزول قرآن‌ و آیات الهی مساوی با بعثت است، یا اولین تبلیغ رسمی و علنی.[۹]

وقتی پیامبر اکرم(ص) در غار حرا، در کوه ثور، به تفکر و عبادت مشغول بود، با نزول نخستین آیات سوره علق، و دعوت او به «خواندن به نام پروردگاری که آفرید» آغاز شد و با نخستین آیات سوره مدثر ادامه یافت. پیامبر(ص) ابتدا همسرشان خدیجه و پسر عمویشان علی(ع) را در جریان نبوت خویش قرار دادند. ۳ سال بعد با نزول آیهٔ «وَاَنْذِرْ عَشیرَتَک الاْقْرَبین» (سوره شعراء، آیه ۲۶) دعوت وارد مرحله جدیدی شد و در همان سال با نزول آیه «فَاصْدَع بِما تُؤْمَرُ وَاَعْرِض عَن الْمُشْرِکین…» (سوره حجر، آیه ۱۵) علنی شد و اول بار پیامبر(ص) در بازار عُکاظ، جایی که همه مردم برای تجارت در آن جمع بودند و عده‌ای نیز در بلندی‌های آن به بیان اشعار تازه و داستان‌های گوناگون مشغول بودند، همه را به سکوت خواندند و دعوت خویش را آشکار کردند. آن روز ابولهب، پیامبر(ص) را به استهزا آزرد و عده‌ای نیز به پیروی از او پیامبر(ص) را آزار رسانیدند؛ اما ابوطالب در حمایت از پیامبر(ص) آنان را تنبیه کرد، عده کمی ایمان آوردند و به جمع گروه اندکی که در این دورهٔ ۳ ساله، پنهانی ایمان آورده بودند، پیوستند.[۱۰]

گفته‌اند نخستین نشانه‌های بعثت پیامبر(ص) به هنگام ۴۰ سالگی او، رؤیاهای صادقه بوده است، اما آنچه در سیره به عنوان آغاز بعثت شهرت یافته، شبی در ماه رمضان، یا ماه رجب است که فرشتهٔ وحی در غار حرا بر پیامبر(ص) ظاهر شد و بر او نخستین آیات سورهٔ علق را برخواند. بنابر روایات، پیامبر(ص) به شتاب به خانه بازگشت و خواست که او را هر چه زودتر بپوشانند. گفته شده برای مدتی در نزول وحی وقفه‌ای ایجاد شد و همین امر پیامبر(ص) را غمناک ساخته بود، ولی اندکی بعد فرشتهٔ وحی بازآمد و آن حضرت را مأمور هدایت قوم خود کرد.[۱۱]

در تفسیر نمونه گفته شده که به اعتقاد اکثر مفسران سوره علق نخستین سوره‌ای است که بر پیغمبر اکرم(ص) نازل شده است.[۱۲]

منابع

  1. مدیر شانه چی، کاظم، «بعثت رسول اکرم(ص)»، نامه آستان قدس، شماره ۲۹ و ۳۰، ۱۳۴۶ش، ص۱۷؛ مطیع، مهدی، «بعثت»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.
  2. «پیامبر(ص) در چه تاریخی به پیامبری مبعوث شد؟»، آیین رحمت، بازدید: ۲۴ بهمن ۱۴۰۲ش.
  3. بلاغی، صدرالدین، «مبعث خاتم الانبیا»، دارالسلام، شماره ۲۴، اردیبهشت ۱۳۳۱ش، ص۹.
  4. سید علوی، سید ابراهیم، «بعثت پیامبر در تاریخ طبری»، کیهان اندیشه، شماره ۲۵، ۱۳۶۸ش، ص۵۷.
  5. مطیع، مهدی، «بعثت»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.
  6. مطیع، مهدی، «بعثت»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.
  7. «بعثت پیامبر اسلام(ص) در گفت‌وگو با محسن غرویان»، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، انتشار: ۱۵ اردیبهشت ۹۵، بازدید: ۱۵ بهمن ۱۴۰۲.
  8. علوی مهر، حسین، «بعثت و اهداف آن»، فرهنگ کوثر، شماره ۴۴، ۱۳۷۹ش، ص۱۲.
  9. مطیع، مهدی، «بعثت»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.
  10. مطیع، مهدی، «بعثت»، دائره المعارف بزرگ اسلامی، تهران، مرکز دائره المعارف بزرگ اسلامی، ج۱۲، ذیل مدخل.
  11. جمعی از نویسندگان، «اسلام»، دائرة المعارف بزرگ اسلامی، تهران، ج۸، ذیل مدخل.
  12. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دار الکتب الإسلامیة، ۱۳۷۱ش، ج۲۷، ص۱۵۳.