دیدگاه اسلام درباره پوشش مشکی: تفاوت میان نسخه‌ها

Article-dot.png
Article-dot.png
Article-dot.png
Article-dot.png
Article-dot.png
از ویکی پاسخ
بدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۷: خط ۷:
{{پاسخ}}
{{پاسخ}}


روایاتی که از ظاهر آنها کراهت سیاه‌پوشی استفاده می‌شود، از نظر سند ضعیف‌اند. مرحوم صاحب جواهر<ref>محمد حسن نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، ج۸، ص۲۳۳.</ref> و مرحوم خویی<ref>ابوالقاسم خویی، شرح عروه الوثقی، کتاب الصلاه، ج۱، مکروهات لباس مصلی.</ref> به ضعف سندی روایات مورد نظر تصریح کرده‌اند؛ بنابراین، به دلیل ضعف سند، این‌گونه روایات قابل استناد نیستند و نوبت به بررسی دلالت آنها نمی‌رسد.
برخی پوشش مشکی را مکروه دانسته‌ و مطابق این نظر بر حجاب مشکی نیز ایراد وارد نموده‌اند؛ اما روایاتی که از ظاهر آنها کراهت سیاه‌پوشی استفاده می‌شود، از نظر سند ضعیف‌اند. مرحوم صاحب جواهر<ref>محمد حسن نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، ج۸، ص۲۳۳.</ref> و مرحوم خویی<ref>ابوالقاسم خویی، شرح عروه الوثقی، کتاب الصلاه، ج۱، مکروهات لباس مصلی.</ref> به ضعف سندی روایات مورد نظر تصریح کرده‌اند؛ بنابراین، به دلیل ضعف سند، این‌گونه روایات قابل استناد نیستند و نوبت به بررسی دلالت آنها نمی‌رسد.


در بررسی معنای جلباب در کتاب‌های معجم نیز بیان شده است که رنگ آن مشکی است. و چادر قرآنی، همانند رنگ چادرهای رایج فعلی مشکی باشد، ولی بتوان در روایات معصومین(ع) حدیث معتبری مخالف قرآن، دربارهٔ کراهت استفاده از چادر مشکی پیدا نمود؟ آیا ممکن است اهل بیت(ع) به عنوان بهترین مفسران و شارحان قرآن مجید، در احادیث خود مطلبی خلاف قرآن فرموده باشند؟ پر واضح است که پاسخ این سؤال منفی است؛ زیرا یکی از ملاک‌های صحت و سقم احادیث، موافقت و مخالفت محتوای آنها با قرآن است. براساس ملاک یاد شده، فرضاً اگر روایتی دربارهٔ کراهت پوشش مشکی بانوان وارد شده باشد فاقد ارزش و اعتبار است.
با بررسی معنای خمر در کتاب‌های معجم که قرآن از آن اشاره به نوع حجاب زنان کرده است، به مشکی بودن رنگ آن تصریح شده است.<ref>المختمره من الضأن: السوداء و رأسها ابیض و من المعز ایضاً: خلیل، العین، ذیل ریشهٔ خمر و الخمریّ من الالوان؛ الاسود الضارب الی الحمره کلون الخمر الاسود: شرتونی، اقرب الموارد، ذیل ریشهٔ خمر.</ref>


ثانیاً،
ممکن است ادعا شود به دلیل متعدد بودن روایاتی که ظاهر آنها دلالت بر کراهت پوشش سیاه دارد و نیز به دلیل این که ضعف سند روایات در مستحبات و مکروهات، مانند مورد بحث، دارای اهمیت چندانی نیست، پس می‌توان در دلالت آنها بحث کرد.
 
ثالثاً، ممکن است ادعا شود به دلیل متعدد بودن روایاتی که ظاهر آنها دلالت بر کراهت پوشش سیاه دارد؛ و نیز به دلیل این که ضعف سند روایات در مستحبات و مکروهات، مانند مورد بحث، خیلی مهم نیست، پس می‌توان در دلالت آنها بحث کرد.
 
با فرض صحت ادعای فوق، بر اساس فحص و جست‌وجوی مفصلی که در احادیث انجام گرفت، حتی یک حدیث دربارهٔ کراهت پوشش چادر مشکی بانوان نیافتیم؛<ref>برای آشنایی با این روایات ر.ک. فروع کافی، ج۲، کتاب الصلاه باب اللباس الذی تکره الصلاه فیه و ما لا تکره، ص۳۹۷، و کتاب الزی و التجمل باب لبس السواد، ص۴۴۹؛ وسایل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، ج۳، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی و مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی.</ref> بنابراین، همان گونه که مرحوم صاحب جواهر فرموده‌اند، روایات مربوط به کراهت سیاه‌پوشی، شامل زنان نمی‌شود. ایشان در کتاب فقهی عمیق و معروف خود نقل کرده‌اند:
 
طبق تصریح کتاب‌های متعددی از علمای امامیه، کراهت پوشش سیاه مختص مردان است؛ زیرا شارع مقدس پوشش غلیظ‌تر و بیش‌تری برای زنان هنگام مواجهه با نامحرم قرار داده است<ref>بعضی از روایاتی که شارع مقدس در آنها پوشش غلیظ را در مواجهه با نامحرم خواسته و از پوشیدن لباس نازک نهی کرده است در زیر ذکر می‌شود:


== پوشش مشکی در روایات ==
در کتب معتبر روایی هیچ روایتی دال بر کراهت حجاب مشکی بانوان وجود ندارد؛<ref>برای آشنایی با این روایات ر.ک. فروع کافی، ج۲، کتاب الصلاه باب اللباس الذی تکره الصلاه فیه و ما لا تکره، ص۳۹۷، و کتاب الزی و التجمل باب لبس السواد، ص۴۴۹؛ وسایل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، ج۳، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی و مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی.</ref> و آن‌گونه گونه که مرحوم صاحب جواهر فرموده‌اند، روایات مربوط به کراهت سیاه‌پوشی، شامل زنان نمی‌شود. ایشان در کتاب فقهی  خود نقل کرده‌اند: طبق تصریح کتاب‌های متعددی از علمای امامیه، کراهت پوشش سیاه مختص مردان است؛ زیرا شارع مقدس پوشش غلیظ‌تر و بیش‌تری برای زنان هنگام مواجهه با نامحرم قرار داده است<ref>بعضی از روایاتی که شارع مقدس در آنها پوشش غلیظ را در مواجهه با نامحرم خواسته و از پوشیدن لباس نازک نهی کرده است در زیر ذکر می‌شود:
الف) عن امیرالمؤمنین(ع): من رقّ ثوبه، رقّ دینه؛ محدث نوری، مستدرک الوسائل، ج۳، ص۲۱۱، و ج۳، ص۲۴۹.
الف) عن امیرالمؤمنین(ع): من رقّ ثوبه، رقّ دینه؛ محدث نوری، مستدرک الوسائل، ج۳، ص۲۱۱، و ج۳، ص۲۴۹.


خط ۲۵: خط ۲۱:
بنابراین، طبق نقل مرحوم صاحب جواهر، کراهت پوشش مشکی، مختص مردان است.
بنابراین، طبق نقل مرحوم صاحب جواهر، کراهت پوشش مشکی، مختص مردان است.


به دلیل اختصاص کراهت پوشش مشکی به مردان، آن هم در غیر از کفش، عمامه و عبا، حتی یک نفر از فقیهان برجستهٔ شیعه به کراهت چادر مشکی زنان فتوا نداده است، بلکه برعکس، بعضی از مراجع تقلید، مثل رهبر معظم انقلاب اسلامی، آیت الله خامنه‌ای به عدم کراهت چادر مشکی تصریح کرده‌اند و بعضی نیز، مانند آیت الله فاضل لنکرانی و آیت الله تبریزی بالاتر از عدم کراهت، به برتری حجاب با چادر مشکی فتوا داده و فرموده‌اند:
به دلیل اختصاص کراهت پوشش مشکی به مردان، به جز در کفش، عمامه و عبا، هیچ کس از فقیهان برجسته شیعه به کراهت چادر مشکی زنان فتوا نداده است، برخی از مراجع تقلید، مانند مقام معظم رهبری، آیت الله خامنه‌ای به عدم کراهت چادر مشکی تصریح کرده‌اند و برخی نیز، مانند آیت الله فاضل لنکرانی و آیت الله تبریزی بالاتر از عدم کراهت، به برتری حجاب با چادر مشکی فتوا داده و فرموده‌اند:


چادر مشکی بهترین نوع حجاب است.<ref>مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع تقلید، ج۱، ص۳۵، ۳۶ و ۳۸؛ ویژه نامهٔ فرهنگ اسلام، بهار سال ۱۳۷۹، ص۷۰؛ هم‌چنین ر.ک. استفتائات آخر کتاب.</ref>
چادر مشکی بهترین نوع حجاب است.<ref>مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع تقلید، ج۱، ص۳۵، ۳۶ و ۳۸؛ ویژه نامهٔ فرهنگ اسلام، بهار سال ۱۳۷۹، ص۷۰؛ هم‌چنین ر.ک. استفتائات آخر کتاب.</ref>
خط ۳۳: خط ۲۹:
{{پانویس|۲}}
{{پانویس|۲}}
{{شاخه
{{شاخه
  | شاخه اصلی =
  | شاخه اصلی =  
|شاخه فرعی۱ =
|شاخه فرعی۱ = حجاب
|شاخه فرعی۲ =
|شاخه فرعی۲ =
|شاخه فرعی۳ =
|شاخه فرعی۳ =
خط ۴۰: خط ۳۶:
{{تکمیل مقاله
{{تکمیل مقاله
  | شناسه =
  | شناسه =
  | تیترها =
  | تیترها = شد
  | ویرایش =
  | ویرایش = شد
  | لینک‌دهی =
  | لینک‌دهی =
  | ناوبری =
  | ناوبری =
خط ۴۹: خط ۴۵:
  | بازبینی =
  | بازبینی =
  | تکمیل =
  | تکمیل =
  | اولویت =
  | اولویت = ب
  | کیفیت =
  | کیفیت = ج
}}
}}
{{پایان متن}}
{{پایان متن}}

نسخهٔ ‏۲۸ نوامبر ۲۰۲۰، ساعت ۱۴:۴۹


سؤال

آیا از روایات می‌توان کراهت حجاب تیره، مثل چادر مشکی را اثبات نمود؟


برخی پوشش مشکی را مکروه دانسته‌ و مطابق این نظر بر حجاب مشکی نیز ایراد وارد نموده‌اند؛ اما روایاتی که از ظاهر آنها کراهت سیاه‌پوشی استفاده می‌شود، از نظر سند ضعیف‌اند. مرحوم صاحب جواهر[۱] و مرحوم خویی[۲] به ضعف سندی روایات مورد نظر تصریح کرده‌اند؛ بنابراین، به دلیل ضعف سند، این‌گونه روایات قابل استناد نیستند و نوبت به بررسی دلالت آنها نمی‌رسد.

با بررسی معنای خمر در کتاب‌های معجم که قرآن از آن اشاره به نوع حجاب زنان کرده است، به مشکی بودن رنگ آن تصریح شده است.[۳]

ممکن است ادعا شود به دلیل متعدد بودن روایاتی که ظاهر آنها دلالت بر کراهت پوشش سیاه دارد و نیز به دلیل این که ضعف سند روایات در مستحبات و مکروهات، مانند مورد بحث، دارای اهمیت چندانی نیست، پس می‌توان در دلالت آنها بحث کرد.

پوشش مشکی در روایات

در کتب معتبر روایی هیچ روایتی دال بر کراهت حجاب مشکی بانوان وجود ندارد؛[۴] و آن‌گونه گونه که مرحوم صاحب جواهر فرموده‌اند، روایات مربوط به کراهت سیاه‌پوشی، شامل زنان نمی‌شود. ایشان در کتاب فقهی خود نقل کرده‌اند: طبق تصریح کتاب‌های متعددی از علمای امامیه، کراهت پوشش سیاه مختص مردان است؛ زیرا شارع مقدس پوشش غلیظ‌تر و بیش‌تری برای زنان هنگام مواجهه با نامحرم قرار داده است[۵] و رنگ مشکی، در مقایسه با رنگ‌های دیگر، به نحو بهتری پوشش غلیظ‌تر و بیش‌تر را تأمین می‌کند.[۶]

بنابراین، طبق نقل مرحوم صاحب جواهر، کراهت پوشش مشکی، مختص مردان است.

به دلیل اختصاص کراهت پوشش مشکی به مردان، به جز در کفش، عمامه و عبا، هیچ کس از فقیهان برجسته شیعه به کراهت چادر مشکی زنان فتوا نداده است، برخی از مراجع تقلید، مانند مقام معظم رهبری، آیت الله خامنه‌ای به عدم کراهت چادر مشکی تصریح کرده‌اند و برخی نیز، مانند آیت الله فاضل لنکرانی و آیت الله تبریزی بالاتر از عدم کراهت، به برتری حجاب با چادر مشکی فتوا داده و فرموده‌اند:

چادر مشکی بهترین نوع حجاب است.[۷]


منابع

  1. محمد حسن نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، ج۸، ص۲۳۳.
  2. ابوالقاسم خویی، شرح عروه الوثقی، کتاب الصلاه، ج۱، مکروهات لباس مصلی.
  3. المختمره من الضأن: السوداء و رأسها ابیض و من المعز ایضاً: خلیل، العین، ذیل ریشهٔ خمر و الخمریّ من الالوان؛ الاسود الضارب الی الحمره کلون الخمر الاسود: شرتونی، اقرب الموارد، ذیل ریشهٔ خمر.
  4. برای آشنایی با این روایات ر.ک. فروع کافی، ج۲، کتاب الصلاه باب اللباس الذی تکره الصلاه فیه و ما لا تکره، ص۳۹۷، و کتاب الزی و التجمل باب لبس السواد، ص۴۴۹؛ وسایل الشیعه الی تحصیل مسائل الشریعه، ج۳، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی و مستدرک الوسائل و مستنبط المسائل، کتاب الصلاه، ابواب لباس مصلی.
  5. بعضی از روایاتی که شارع مقدس در آنها پوشش غلیظ را در مواجهه با نامحرم خواسته و از پوشیدن لباس نازک نهی کرده است در زیر ذکر می‌شود: الف) عن امیرالمؤمنین(ع): من رقّ ثوبه، رقّ دینه؛ محدث نوری، مستدرک الوسائل، ج۳، ص۲۱۱، و ج۳، ص۲۴۹. ب) عن ابی عبد الله علیه السلام قال: لا یصلح للمرأه المسلمه ان تلبس من الخمر و الدروع ما لا یواری شیئا؛ الحر العاملی، وسائل الشیعه، ج۳، ابواب لباس مصلی، باب ۲۱، حدیث ۲.
  6. محمد حسن نجفی، جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام، ج۸، ص۲۳۵.
  7. مسائل جدید از دیدگاه علما و مراجع تقلید، ج۱، ص۳۵، ۳۶ و ۳۸؛ ویژه نامهٔ فرهنگ اسلام، بهار سال ۱۳۷۹، ص۷۰؛ هم‌چنین ر.ک. استفتائات آخر کتاب.