همسران و فرزندان امام زمان(ع): تفاوت میان نسخهها
جز اصلاح |
|||
| (۲۶ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۱۰ کاربر نشان داده نشد) | |||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{شروع متن}} | {{شروع متن}} | ||
{{سوال}} | {{سوال}} | ||
آیا امام زمان(عج) دارای همسر و اولاد میباشند؟ | |||
{{پایان سوال}} | {{پایان سوال}} | ||
{{پاسخ}} | {{پاسخ}} | ||
{{درگاه|مهدویت|زن و خانواده|اعلام}} | |||
دلیل قطعی بر وجود همسر و فرزندانی برای [[امام زمان(ع)]] وجود ندارد. عدهای [[ازدواج]] را سنت [[پیامبر(ص)]] دانسته و معتقدند که ائمه (ع) به همه سنتهای پیامبر اعظم (ص) عمل مینمودند و ازدواج یکی از این سنتهاست و از این طریق وجود همسر را برای امام ثابت میکنند و دلایل روایی دیگری به آن ضمیمه نمودهاند. در مقابل، مخالفان این نظریه با دلایلی این قول را رد کرده و وجود همسر و فرزندان را برای امام(ع) ثابت نمی دانند. | |||
== | == ازدواج، سنت رسول خدا(ص) == | ||
احکام کلی شریعت محمدی(ص) اقتضا دارد که امام زمان(عج) نیز مانند دیگر پیشوایان معصوم(ع)، تشکیل خانواده داده و از سنت جدّش پیروی نماید. مرحوم «محدث نوری» میفرماید: «امام زمان(عج) چگونه ترک خواهند نمود چنین سنت عظیمه جدّ بزرگوار خود را، با آن همه ترغیب و تشویق، که در فعل آن، و تهدید و تخویف که در ترک آن شده است. سزاوارترین امّت درگرفتن سنت پیامبر(ص) امام هر عصر است و تاکنون کسی ترک آن را از خصایص آن جناب نشمرده است».<ref>نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص474.</ref> علمای دیگر، نیز به این مطلب اشاره نمودهاند.<ref>نهاوندى، على اكبر، العبقري الحسان، محقق و مصحح: احمدى قمى، حسين/ | |||
برزگر، صادق، قم، ناشر: مسجد مقدس جمكران، چاپ اول، 1386 ه. ش، ج3، ص235.</ref> بنابراین، طبق قواعد کلی باید آن حضرت(ع)، دارای همسر و فرزندانی باشد. | |||
{{مهدویت-عمودی}} | |||
===ازدواج امام(ع) در منابع روایی شیعه=== | |||
در رابطه با همسر یا همسران امام زمان(عج) تنها یک روایت به دست ما رسیده است که مرحوم «کفعمی» در کتاب «مصباح» نقل کرده است،<ref>نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص476.</ref> امّا درباره اولاد آن حضرت روایات زیادی نقل شده است که مرحوم مجلسی در کتاب «بحار الانوار» بابی را به اولاد حضرت مهدی(ع) اختصاص داده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، محقق / مصحح: جمعى از محققان، بیروت، داراحیاء التراث العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۳ ق، ج۵۳، ص۱۴۹–۱۴۵.</ref> مرحوم شیخ حر عاملی نیز در کتاب «الایقاظ من الهجعه» از صفحه ۳۹۲ تا ۴۰۵، بابی را به بحث از دولت فرزندان مهدی (علیه السّلام) اختصاص داده است. | |||
[[امام صادق(ع)]] میفرماید: «گویا نزول قائم را با اهل و عیالش، در مسجد سهله میبینم».<ref>مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم، ج 52، ص317. | |||
</ref> چنانکه ملاحظه کردید روایات متعددی وارد شده است که امام زمان(عج) دارای همسر و اولاد میباشد. | |||
امام | === همسر و فرزندان امام در دعاها === | ||
علاوه بر روایات و قواعد کلی، دعاهایی نیز از معصومین(ع) صادر شده، که بر، داشتن همسر و فرزندانی برای امام زمان، دلالت دارند و در این دعاها در حق آنها دعا شده است. در این دعاها تعبیر «وُلد»، «ذرّیه»، «اهل بیت»، «آلبیت» به کار رفته، که همه اینها اشاره بر وجود همسر و فرزندانی برای آن حضرت می باشد: | |||
* در دعایی که به هنگام وداع سرداب مقدّس وارد شده، چنین آمده است: «و صلّ علی ولیّکَ و وُلاتِ عهدک و الائمه مِن وُلده… درود و سلام خود را به ولی امرت و اولیای هم پیمانت و پیشوایان از فرزندانش بفرست…».<ref>مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم، ج52، ص۲۲.</ref> | |||
* دعایی را که [[امام رضا(ع)]] تعلیم فرموده که در عصر غیبت خوانده شود چنین است: «اللهم اعطه فی نفسه و اهله و ولده و ذُرّیّته و اُمّته و جمیع رعیّته…<ref>مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم،ج۹2، ص۳۳۲.</ref>بار خدایا! به او درباره خودش و اهلش و فرزندانش و امتش و همه رعیتش عطا بفرما…».<ref>نگاه کنید به حبیبالله طاهری، سیمای آفتاب، قم،انتشارات مشهدی، اول، ۱۳۷۸، ص۴۹۸–۴۹۴.</ref> | |||
===عدم وجود همسر و فرزندان=== | |||
کسانیکه قائل به عدم وجود همسر و فرزندان برای امام زمان(عج) هستند (مانند: شیخ مفید، طبرسی، بیاضی) تمام ادله و سند احادیث و اسناد دعاها را ضعیف و غیرموثق و غیرقابل اعتنا میدانند.<ref>جعفر مرتضی عاملی، جزيره خضرا در ترازوى نقد، ترجمه:محمد سپهری، قم، انتشارات دفتر تبلیغات، چاپ سوم، ۱۳۷7ش، ص۲۲۵–۲۱۷.</ref> آنها نیز در مقابل این روایات یک روایت که مدعای آنان را اثبات میکند آوردهاند: | |||
* علی بن حمزه به امام رضا(ع) عرض کرد که از پدرانت روایت کردهایم که امام از دنیا نمیرود تا اینکه فرزندش را ببیند. حضرت فرمود: آیا در حدیث روایت کردید: الا القائم، به جز قائم؟ عرض کردم، بلی».<ref>طوسی، محمد بن حسن، الغیبه، قم، معارف اسلامی، دوم، ۱۴۱۷ ق، ص۱۳۴.</ref> ولی بزرگان شیعه، مانند محدث نوری،<ref>نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص478.</ref> و شیخ طوسی،<ref>طوسی، محمد بن حسن، الغیبه، قم، معارف اسلامی، دوم، ۱۴۱۷ ق، ص۱۳۷.</ref> و… این روایت را با این بیان که امام زمان(عج) مانند سایرائمه(ع)، پسرِ امام ندارد، نه آنکه اصلاً پسر ندارد، تفسیر کردهاند. | |||
علاوه بر مطالب فوق، در صورت اعتقاد به وجود همسر و فرزند برای امام زمان، شبهات دیگری نیز پیش میآید، مانند: اگر داشتن عمر طولانی، اختصاص به امام زمان(عج) دارد؛ آیا همسر امام(عج) از این عمر طولانی بهرهمند است؟ یا اینکه حضرت دارای همسران متعدد است؟ فرزندان آن حضرت در کجا زندگی میکنند؟ … همه این شبهات سبب میشود، انسان به داشتن فرزند و همسر برای امام زمان(ع) با تردید نگاه کند. در نتیجه، با وجود اینکه، هر دو گروه برای خود دلیلهایی آوردهاند، باز هم نمیتوان به وجود یا عدم وجود همسر و اولاد برای امام زمان(عج) قطع و یقین پیدا کرد. | |||
{{پایان پاسخ}} | {{پایان پاسخ}} | ||
{{پایان مطالعه بیشتر}} | {{پایان مطالعه بیشتر}} | ||
== مطالعه بیشتر == | |||
* سیمای آفتاب، نویسنده:حبیبالله طاهری، انتشارات مشهور، ص۴۹۸–۴۹۴. | |||
* جزیره خضراء، نویسنده:سید جعفر مرتضی عاملی، قم، انتشارات دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم، ص۲۲۵–۲۱۷. | |||
* زندگانی حضرت صاحبالزمان(ع)، نویسنده:حسین عمادزاده، انتشارات محمودی، ششم. | |||
* دادگستر جهان، نویسنده: ابراهیم امینی قم، شفق، شانزدهم، ۱۳۷۶. | |||
{{مطالعه بیشتر}} | {{مطالعه بیشتر}} | ||
==منابع== | == منابع == | ||
{{پانویس|۲}} | |||
{{شاخه | |||
| شاخه اصلی =تاریخ | |||
| شاخه فرعی۱ =تاریخ و سیره معصومان | |||
| شاخه فرعی۲ =امام زمان(ع) | |||
| شاخه فرعی۳ = | |||
}} | |||
{{تکمیل مقاله | {{تکمیل مقاله | ||
| شناسه = | | شناسه =شد | ||
| تیترها = | | تیترها =شد | ||
| ویرایش = | | ویرایش =شد | ||
| لینکدهی = | | لینکدهی =شد | ||
| ناوبری = | | ناوبری = | ||
| نمایه = | | نمایه =شد | ||
| تغییر مسیر = | | تغییر مسیر =شد | ||
| بازبینی = | | ارجاعات = | ||
| تکمیل = | | بازبینی نویسنده = | ||
| اولویت = | | بازبینی =شد | ||
| کیفیت = | | تکمیل = | ||
| اولویت =ج | |||
| کیفیت =ج | |||
}} | }} | ||
{{پایان متن}} | {{پایان متن}} | ||
[[رده:ویژگیهای امام زمان(ع)]] | |||
نسخهٔ کنونی تا ۲۷ ژوئیهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۲۲
سؤال
آیا امام زمان(عج) دارای همسر و اولاد میباشند؟
درگاهها
دلیل قطعی بر وجود همسر و فرزندانی برای امام زمان(ع) وجود ندارد. عدهای ازدواج را سنت پیامبر(ص) دانسته و معتقدند که ائمه (ع) به همه سنتهای پیامبر اعظم (ص) عمل مینمودند و ازدواج یکی از این سنتهاست و از این طریق وجود همسر را برای امام ثابت میکنند و دلایل روایی دیگری به آن ضمیمه نمودهاند. در مقابل، مخالفان این نظریه با دلایلی این قول را رد کرده و وجود همسر و فرزندان را برای امام(ع) ثابت نمی دانند.
ازدواج، سنت رسول خدا(ص)
احکام کلی شریعت محمدی(ص) اقتضا دارد که امام زمان(عج) نیز مانند دیگر پیشوایان معصوم(ع)، تشکیل خانواده داده و از سنت جدّش پیروی نماید. مرحوم «محدث نوری» میفرماید: «امام زمان(عج) چگونه ترک خواهند نمود چنین سنت عظیمه جدّ بزرگوار خود را، با آن همه ترغیب و تشویق، که در فعل آن، و تهدید و تخویف که در ترک آن شده است. سزاوارترین امّت درگرفتن سنت پیامبر(ص) امام هر عصر است و تاکنون کسی ترک آن را از خصایص آن جناب نشمرده است».[۱] علمای دیگر، نیز به این مطلب اشاره نمودهاند.[۲] بنابراین، طبق قواعد کلی باید آن حضرت(ع)، دارای همسر و فرزندانی باشد.
|
ازدواج امام(ع) در منابع روایی شیعه
در رابطه با همسر یا همسران امام زمان(عج) تنها یک روایت به دست ما رسیده است که مرحوم «کفعمی» در کتاب «مصباح» نقل کرده است،[۳] امّا درباره اولاد آن حضرت روایات زیادی نقل شده است که مرحوم مجلسی در کتاب «بحار الانوار» بابی را به اولاد حضرت مهدی(ع) اختصاص داده است.[۴] مرحوم شیخ حر عاملی نیز در کتاب «الایقاظ من الهجعه» از صفحه ۳۹۲ تا ۴۰۵، بابی را به بحث از دولت فرزندان مهدی (علیه السّلام) اختصاص داده است.
امام صادق(ع) میفرماید: «گویا نزول قائم را با اهل و عیالش، در مسجد سهله میبینم».[۵] چنانکه ملاحظه کردید روایات متعددی وارد شده است که امام زمان(عج) دارای همسر و اولاد میباشد.
همسر و فرزندان امام در دعاها
علاوه بر روایات و قواعد کلی، دعاهایی نیز از معصومین(ع) صادر شده، که بر، داشتن همسر و فرزندانی برای امام زمان، دلالت دارند و در این دعاها در حق آنها دعا شده است. در این دعاها تعبیر «وُلد»، «ذرّیه»، «اهل بیت»، «آلبیت» به کار رفته، که همه اینها اشاره بر وجود همسر و فرزندانی برای آن حضرت می باشد:
- در دعایی که به هنگام وداع سرداب مقدّس وارد شده، چنین آمده است: «و صلّ علی ولیّکَ و وُلاتِ عهدک و الائمه مِن وُلده… درود و سلام خود را به ولی امرت و اولیای هم پیمانت و پیشوایان از فرزندانش بفرست…».[۶]
- دعایی را که امام رضا(ع) تعلیم فرموده که در عصر غیبت خوانده شود چنین است: «اللهم اعطه فی نفسه و اهله و ولده و ذُرّیّته و اُمّته و جمیع رعیّته…[۷]بار خدایا! به او درباره خودش و اهلش و فرزندانش و امتش و همه رعیتش عطا بفرما…».[۸]
عدم وجود همسر و فرزندان
کسانیکه قائل به عدم وجود همسر و فرزندان برای امام زمان(عج) هستند (مانند: شیخ مفید، طبرسی، بیاضی) تمام ادله و سند احادیث و اسناد دعاها را ضعیف و غیرموثق و غیرقابل اعتنا میدانند.[۹] آنها نیز در مقابل این روایات یک روایت که مدعای آنان را اثبات میکند آوردهاند:
- علی بن حمزه به امام رضا(ع) عرض کرد که از پدرانت روایت کردهایم که امام از دنیا نمیرود تا اینکه فرزندش را ببیند. حضرت فرمود: آیا در حدیث روایت کردید: الا القائم، به جز قائم؟ عرض کردم، بلی».[۱۰] ولی بزرگان شیعه، مانند محدث نوری،[۱۱] و شیخ طوسی،[۱۲] و… این روایت را با این بیان که امام زمان(عج) مانند سایرائمه(ع)، پسرِ امام ندارد، نه آنکه اصلاً پسر ندارد، تفسیر کردهاند.
علاوه بر مطالب فوق، در صورت اعتقاد به وجود همسر و فرزند برای امام زمان، شبهات دیگری نیز پیش میآید، مانند: اگر داشتن عمر طولانی، اختصاص به امام زمان(عج) دارد؛ آیا همسر امام(عج) از این عمر طولانی بهرهمند است؟ یا اینکه حضرت دارای همسران متعدد است؟ فرزندان آن حضرت در کجا زندگی میکنند؟ … همه این شبهات سبب میشود، انسان به داشتن فرزند و همسر برای امام زمان(ع) با تردید نگاه کند. در نتیجه، با وجود اینکه، هر دو گروه برای خود دلیلهایی آوردهاند، باز هم نمیتوان به وجود یا عدم وجود همسر و اولاد برای امام زمان(عج) قطع و یقین پیدا کرد.
مطالعه بیشتر
- سیمای آفتاب، نویسنده:حبیبالله طاهری، انتشارات مشهور، ص۴۹۸–۴۹۴.
- جزیره خضراء، نویسنده:سید جعفر مرتضی عاملی، قم، انتشارات دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم، ص۲۲۵–۲۱۷.
- زندگانی حضرت صاحبالزمان(ع)، نویسنده:حسین عمادزاده، انتشارات محمودی، ششم.
- دادگستر جهان، نویسنده: ابراهیم امینی قم، شفق، شانزدهم، ۱۳۷۶.
منابع
- ↑ نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص474.
- ↑ نهاوندى، على اكبر، العبقري الحسان، محقق و مصحح: احمدى قمى، حسين/ برزگر، صادق، قم، ناشر: مسجد مقدس جمكران، چاپ اول، 1386 ه. ش، ج3، ص235.
- ↑ نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص476.
- ↑ مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، محقق / مصحح: جمعى از محققان، بیروت، داراحیاء التراث العربی، چاپ دوم، ۱۴۰۳ ق، ج۵۳، ص۱۴۹–۱۴۵.
- ↑ مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم، ج 52، ص317.
- ↑ مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم، ج52، ص۲۲.
- ↑ مجلسى، محمدباقر، بحار الأنوار، محقق: علوى، عبدالزهراء/ محمودى، محمدباقر، ناشر: دار إحياء التراث العربي، چاپ دوم،ج۹2، ص۳۳۲.
- ↑ نگاه کنید به حبیبالله طاهری، سیمای آفتاب، قم،انتشارات مشهدی، اول، ۱۳۷۸، ص۴۹۸–۴۹۴.
- ↑ جعفر مرتضی عاملی، جزيره خضرا در ترازوى نقد، ترجمه:محمد سپهری، قم، انتشارات دفتر تبلیغات، چاپ سوم، ۱۳۷7ش، ص۲۲۵–۲۱۷.
- ↑ طوسی، محمد بن حسن، الغیبه، قم، معارف اسلامی، دوم، ۱۴۱۷ ق، ص۱۳۴.
- ↑ نوری، حسین، نجم ثاقب در احوال امام غايب( عليه السلام)، محقق: برزگر، صادق، قم، انتشارات مسجد مقدس جمکران،چاپ 10، 1384 ش، ج 2، ص478.
- ↑ طوسی، محمد بن حسن، الغیبه، قم، معارف اسلامی، دوم، ۱۴۱۷ ق، ص۱۳۷.