تفاوت قسط و عدل: تفاوت میان نسخه‌ها
علی آزادوار (بحث | مشارکت‌ها) بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۲: | خط ۲: | ||
{{سوال}} | {{سوال}} | ||
آیا قسط و عدل با | آیا قسط و عدل با یکدیگر متفاوتند؟ تفاوت آنها را با ذکر مثال بیان کنید. | ||
{{پایان سوال}} | {{پایان سوال}} | ||
{{اصول دین و فروع دین}} | {{اصول دین و فروع دین}} | ||
{{پاسخ}} | {{پاسخ}} | ||
عدل حد وسط میان افراط و تفریط است که در آن، زیادی یا نقصان قرار نداشته باشد. از میانه‌روی، مساوات و… نیز به «عدل» تعبیر | عدل حد وسط میان افراط و تفریط است که در آن، زیادی یا نقصان قرار نداشته باشد. از میانه‌روی، مساوات و… نیز به «عدل» تعبیر شده‌است. در عدل هر چیز در جای خود قرار می‌گیرد و هر کسی به آنچه شایسته است می‌رسد. و اگر لیاقت آن‌را نداشته باشد، هرگز آن رتبه به او داده نمی‌شود.<ref>مصطفوی، حسن، تحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ص۵۵.</ref> اما قِسط متفاوت از عدل است. شاهد این تفاوت را آیه ۹ سوره حجرات دانسته‌اند: {{قرآن|... فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَأَقْسِطُوا إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ|۹ | ||
}} که دو واژه عدل و قسط کنار هم آمده و در ظاهر با یکدیگر متفاوت هستند.<ref>نگاه کنید به ابی هلال عسکری، معجم الفروق اللغویه، ص۴۲۸.</ref> در تفاوت این دو چند قول وجود دارد: | }} که دو واژه عدل و قسط کنار هم آمده و در ظاهر با یکدیگر متفاوت هستند.<ref>نگاه کنید به ابی هلال عسکری، معجم الفروق اللغویه، ص۴۲۸.</ref> در تفاوت این دو چند قول وجود دارد: | ||
* برخی در تفاوت قسط با عدل معتقدند که قسط جنبه تطبیق عدالت و اجراء آن در مصادیق را دارا است و وقتی عدل بخواهد تحقق و بروز داشته باشد، از آن به قسط تعبیر می‌گردد. | * برخی در تفاوت قسط با عدل معتقدند که قسط جنبه تطبیق عدالت و اجراء آن در مصادیق را دارا است و وقتی عدل بخواهد تحقق و بروز داشته باشد، از آن به قسط تعبیر می‌گردد. | ||
* تفسیر نمونه در تفاوت بین قسط و عدل | * تفسیر نمونه در تفاوت بین قسط و عدل آورده‌است: مفهوم وسیع این دو کلمه هنگامی‌که جدا از یکدیگر استعمال می‌شوند تقریبا مساوی است و به معنای رعایت اعتدال در همه چیز و قرار دادن هر چیز در جای خویش است. اما گاه متفاوت از یکدیگر بوده و عدالت به این گفته می‌شود که انسان حق هر کسی را بپردازد و نقطه مقابلش ظلم و ستم است. اما قسط مفهومش آن است که حق کسی را به کس دیگری ندهند و به تعبیر دیگر تبعیض روا ندارد و نقطه مقابلش آن است که حق کسی را به دیگری بدهند.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیه، چاپ 10، 1371 ش، ج۶، ص۱۴۳.</ref> | ||
نسخهٔ کنونی تا ۱۴ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۱۶
سؤال
آیا قسط و عدل با یکدیگر متفاوتند؟ تفاوت آنها را با ذکر مثال بیان کنید.
|
عدل حد وسط میان افراط و تفریط است که در آن، زیادی یا نقصان قرار نداشته باشد. از میانه‌روی، مساوات و… نیز به «عدل» تعبیر شده‌است. در عدل هر چیز در جای خود قرار می‌گیرد و هر کسی به آنچه شایسته است می‌رسد. و اگر لیاقت آن‌را نداشته باشد، هرگز آن رتبه به او داده نمی‌شود.[۱] اما قِسط متفاوت از عدل است. شاهد این تفاوت را آیه ۹ سوره حجرات دانسته‌اند: ﴿... فَأَصْلِحُوا بَیْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَأَقْسِطُوا إِنَّ اللَّهَ یُحِبُّ الْمُقْسِطِینَ۹﴾ که دو واژه عدل و قسط کنار هم آمده و در ظاهر با یکدیگر متفاوت هستند.[۲] در تفاوت این دو چند قول وجود دارد:
- برخی در تفاوت قسط با عدل معتقدند که قسط جنبه تطبیق عدالت و اجراء آن در مصادیق را دارا است و وقتی عدل بخواهد تحقق و بروز داشته باشد، از آن به قسط تعبیر می‌گردد.
- تفسیر نمونه در تفاوت بین قسط و عدل آورده‌است: مفهوم وسیع این دو کلمه هنگامی‌که جدا از یکدیگر استعمال می‌شوند تقریبا مساوی است و به معنای رعایت اعتدال در همه چیز و قرار دادن هر چیز در جای خویش است. اما گاه متفاوت از یکدیگر بوده و عدالت به این گفته می‌شود که انسان حق هر کسی را بپردازد و نقطه مقابلش ظلم و ستم است. اما قسط مفهومش آن است که حق کسی را به کس دیگری ندهند و به تعبیر دیگر تبعیض روا ندارد و نقطه مقابلش آن است که حق کسی را به دیگری بدهند.[۳]
منابع