پرش به محتوا

باب‌الحوائج: تفاوت میان نسخه‌ها

عبدالرحیم رضاپور (بحث | مشارکت‌ها)
فرج الله عباسی (بحث | مشارکت‌ها)
جز منبع دهی
خط ۶: خط ۶:
{{پاسخ}}
{{پاسخ}}
{{درگاه|امام حسین|واژه‌ها}}
{{درگاه|امام حسین|واژه‌ها}}
'''باب الحوائج'''، به معنی راه رسیدن به حاجت‌ها است. این لقب از القاب [[امام موسی کاظم(ع)]] و [[حضرت عباس(ع)]] می‌باشد، که در میان مردم به خاطر بر آورده شدن حاجاتشان توسط ایشان، به این لقب مشهور شده‌اند و ریشه روایی ندارد، برخی حضرت علی اصغر (ع) را نیز ملقب به باب الحوائج دانسته‌اند. در کتاب‌های [[شیعه]] و [[اهل سنت|اهل‌سنت]] به انتساب این لقب برای آن حضرات تصریح شده‌است:
'''باب الحوائج'''، به معنی راه رسیدن به حاجت‌ها است. این لقب از القاب [[امام موسی کاظم(ع)]] و [[حضرت عباس(ع)]] می‌باشد، که در میان مردم به خاطر بر آورده شدن حاجات‌شان توسط ایشان، به این لقب مشهور شده‌اند؛ اما ریشه روایی ندارد، برخی حضرت علی اصغر (ع) را نیز ملقب به باب الحوائج دانسته‌اند.اعتقاد شیعیان بر این است که برآورده‌کننده حقیقی حاجات خداوند است و توسل به این بزرگواران، وسیله‌ای برای تقرب و درخواست از خداوند به شمار می‌آید.


* در کتاب شرح منهاج الکرامه از ابن جوزی در مورد امام موسی کاظم(ع) نقل شده است: ... و هو المعروف بباب الحوائج لانه ما خاب المتوسل به فی قضاء حاجته قطّ. یعنی؛ او (امام کاظم) به باب الحوائج معروف است چون هیچ توسل‌کننده‌ای در برآورده شدن خواسته‌اش از او ناامید نشده‌است.<ref>حلی، حسن بن یوسف، منهاج الكرامة في معرفة الإمامة، شرح: حسینی ميلانى‏، سيد على، قم، مركز الحقائق الإسلامية، چاپ اول، 1386 ش‏، ج 1، ص249.</ref>
'''باب الحوائج لقب امام موسی بن جعفر(ع)'''


* در کتاب شرح احقاق الحق از ابن صالحه نیز نقل شده که در مورد امام گفته است: ... و یُعرف بالعراق بباب الحوائج الی الله لنحج مطالب المتوسلین الی الله تعالی به. یعنی (امام کاظم) در عراق به خاطر برآورده شدن خواسته‌های متوسلان به ایشان از خداوند به باب الحوائج مشهور است.<ref>مرعشی، قاضی نورالله، احقاق الحق و ازهاق الباطل، ملاحظات: مقدمه و تعليقات: مرعشى نجفى‏، سیّد شهاب‌الدّین، قم، مكتبة آية الله المرعشي النجفي‏، چاپ اول، 1409 ق‏، ج۱۲، ص۳۰۰، از مطالب السؤول ابن طلحه.</ref>
لقب باب الحوائج برای امام کاظم (ع) به دلیل شهرت فراوان ایشان به برآورده شدن حاجات و گره‌گشایی از مشکلات مردم در میان شیعیان و منابع متأخر به‌کار رفته‌است. لقب‌های مشهور ایشان مانند «کاظم»،<ref>مفید، محمد بن محمد بن نُعمان، الارشاد فی معرفه حجج الله علی العباد، كنگره شیخ مفید، ‌۱۴۱۳ق، ج۲، ص۲۱۶.</ref><ref>اربلی، علی بن عیسی، کشف الغمه فی معرفه الائمه، قم، رضی، ۱۴۲۱ق، ج۲، ص۷۴۳.</ref><ref>ابن ابی الثلج، تاریخ اهل البیت(ع)، قم، آل البیت(ع)، ۱۴۱۰ق، ص۱۳۱.</ref><ref>ابونصر بخاری، سر السلسله العلویه، قم، شریف الرضی، ١٤١٣ق، ص۳۶.</ref> «عبد صالح» در منابع و فرهنگ شیعی دیده می‌شود.


* کتاب شهداء اهل البیت در مورد حضرت عباس آورده‌است: ... و هو من اکثر القابه شیوعا و انتشاراً بین الناس فقد آمنوا و ایقنوا انّه ما قصده ذو حاجه بنیة خالصةه الاّ قضی الله حاجته. یعنی لقب باب الحوائج از شایع‌ترین و مشهورترین لقب‌های ایشان در بین مردم است و به تحقیق می‌دانند و یقین دارند که هیچ حاجت‌مندی با نیت خالص به ایشان مراجعه نکرده، مگر این‌که خدا حاجتش را برآورده کرده‌است.<ref>شاکری، حاج حسین، شهداء اهل البیت (قمر بنی هاشم)، چاپ اول ستاره، ۱۴۲۰،  ص۲۲.</ref><br />
* در کتاب شرح منهاج الکرامه از ابن جوزی در مورد امام موسی کاظم(ع) نقل شده است: {{متن عربی|وَ هُوَ الْمَعْرُوفُ بِبَابِ الْحَوَائِجِ لِأَنَّهُ مَا خَابَ الْمُتَوَسِّلُ بِهِ فِي قَضَاءِ حَاجَتِهِ قَطُّ}} یعنی؛ او (امام کاظم) به باب الحوائج معروف است چون هیچ توسل‌کننده‌ای در برآورده شدن خواسته‌اش از او ناامید نشده‌است.<ref>حلی، حسن بن یوسف، منهاج الكرامة في معرفة الإمامة، شرح: حسینی ميلانى‏، سيد على، قم، مركز الحقائق الإسلامية، چاپ اول، 1386 ش‏، ج 1، ص249.</ref>
* بنابر این لقب باب الحوائج برای امام کاظم (ع) به دلیل شهرت فراوان ایشان به '''برآورده شدن حاجات و گره‌گشایی از مشکلات مردم''' در میان شیعیان و منابع متأخر به‌کار رفته‌است. لقب‌های مشهور ایشان مانند «کاظم»، «عبد صالح» و «باب الحوائج» در منابع و فرهنگ شیعی دیده می‌شود.
* '''اما حضرت ابوالفضل العباس(ع):''' «باب‌الحوائج» بیشتر به عنوان '''لقب و عنوان مشهور مردمی''' برای ایشان رواج یافته و به وفاداری، ایثار و جایگاه ایشان در واقعه کربلا و توسل شیعیان به آن حضرت اشاره دارد.


=== نتیجه‌گیری ===
* در کتاب شرح احقاق الحق از ابن صالحه نیز نقل شده که در مورد امام گفته است: {{متن عربی|وَ يُعْرَفُ بِالْعِرَاقِ بِبَابِ الْحَوَائِجِ إِلَى اللهِ لِنَجْحِ مَطَالِبِ الْمُتَوَسِّلِينَ إِلَى اللهِ تَعَالَى بِهِ}} یعنی (امام کاظم) در عراق به خاطر برآورده شدن خواسته‌های متوسلان به ایشان از خداوند به باب الحوائج مشهور است.<ref>مرعشی، قاضی نورالله، احقاق الحق و ازهاق الباطل، ملاحظات: مقدمه و تعليقات: مرعشى نجفى‏، سیّد شهاب‌الدّین، قم،  مكتبة آية الله المرعشي النجفي‏، چاپ اول، 1409 ق‏، ج۱۲، ص۳۰۰، از مطالب السؤول ابن طلحه.</ref>
با توجه به مطالب و شواهد یادشده، '''«باب‌الحوائج» لقبی مشهور برای امام موسی کاظم(ع) و حضرت ابوالفضل العباس(ع)''' است که به سبب جایگاه معنوی آنان و شهرت توسل مردم به ایشان در برآورده شدن حاجات رواج یافته است. با این حال، این لقب '''عنوانی روایی و منصوص مانند برخی القاب مشهور ائمه(ع) نیست''' و بیشتر در منابع و فرهنگ عمومی شیعه تثبیت شده است. در نهایت، اعتقاد شیعیان بر این است که '''برآورده‌کننده حقیقی حاجات خداوند است''' و توسل به این بزرگواران، وسیله‌ای برای تقرب و درخواست از خداوند به شمار می‌آید.{{مطالعه بیشتر}}
'''باب الحوائج لقب حضرت ابوالفضل(ع)'''
 
«باب‌الحوائج» بیشتر به عنوان '''لقب و عنوان مشهور مردمی''' برای حضرت ابوالفضل(ع) رواج یافته و به وفاداری، ایثار و جایگاه ایشان در واقعه کربلا و توسل شیعیان به آن حضرت اشاره دارد.
 
کتاب شهداء اهل البیت هشتمین لقب حضرت عباس باب الحوائج دانسته و آورده‌است: {{متن عربی|وَ هَذَا مِنْ أَكْثَرِ أَلْقَابِهِ شُيُوعًا وَ انْتِشَارًا بَيْنَ النَّاسِ فَقَدْ آمَنُوا وَ أَيْقَنُوا أَنَّهُ مَا قَصَدَهُ ذُو حَاجَةٍ بِنِيَّةٍ خَالِصَةٍ إِلَّا قَضَى اللهُ حَاجَتَهُ}} یعنی لقب باب الحوائج از شایع‌ترین و مشهورترین لقب‌های ایشان در بین مردم است و به تحقیق می‌دانند و یقین دارند که هیچ حاجت‌مندی با نیت خالص به ایشان مراجعه نکرده، مگر این‌که خدا حاجتش را برآورده کرده‌است.<ref>شاکری، حاج حسین، شهداء اهل البیت (قمر بنی هاشم)، چاپ اول ستاره، ۱۴۲۰،  ص۲۲.</ref><br />
 
{{مطالعه بیشتر}}


== مطالعه بیشتر ==
== مطالعه بیشتر ==

نسخهٔ ‏۲۹ سپتامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۳۰


سؤال

لقب باب الحوائج را چه کسی به امام کاظم(ع) و حضرت ابوالفضل(ع) داده است؟

درگاه‌ها


باب الحوائج، به معنی راه رسیدن به حاجت‌ها است. این لقب از القاب امام موسی کاظم(ع) و حضرت عباس(ع) می‌باشد، که در میان مردم به خاطر بر آورده شدن حاجات‌شان توسط ایشان، به این لقب مشهور شده‌اند؛ اما ریشه روایی ندارد، برخی حضرت علی اصغر (ع) را نیز ملقب به باب الحوائج دانسته‌اند.اعتقاد شیعیان بر این است که برآورده‌کننده حقیقی حاجات خداوند است و توسل به این بزرگواران، وسیله‌ای برای تقرب و درخواست از خداوند به شمار می‌آید.

باب الحوائج لقب امام موسی بن جعفر(ع)

لقب باب الحوائج برای امام کاظم (ع) به دلیل شهرت فراوان ایشان به برآورده شدن حاجات و گره‌گشایی از مشکلات مردم در میان شیعیان و منابع متأخر به‌کار رفته‌است. لقب‌های مشهور ایشان مانند «کاظم»،[۱][۲][۳][۴] «عبد صالح» در منابع و فرهنگ شیعی دیده می‌شود.

  • در کتاب شرح منهاج الکرامه از ابن جوزی در مورد امام موسی کاظم(ع) نقل شده است: «وَ هُوَ الْمَعْرُوفُ بِبَابِ الْحَوَائِجِ لِأَنَّهُ مَا خَابَ الْمُتَوَسِّلُ بِهِ فِي قَضَاءِ حَاجَتِهِ قَطُّ» یعنی؛ او (امام کاظم) به باب الحوائج معروف است چون هیچ توسل‌کننده‌ای در برآورده شدن خواسته‌اش از او ناامید نشده‌است.[۵]
  • در کتاب شرح احقاق الحق از ابن صالحه نیز نقل شده که در مورد امام گفته است: «وَ يُعْرَفُ بِالْعِرَاقِ بِبَابِ الْحَوَائِجِ إِلَى اللهِ لِنَجْحِ مَطَالِبِ الْمُتَوَسِّلِينَ إِلَى اللهِ تَعَالَى بِهِ» یعنی (امام کاظم) در عراق به خاطر برآورده شدن خواسته‌های متوسلان به ایشان از خداوند به باب الحوائج مشهور است.[۶]

باب الحوائج لقب حضرت ابوالفضل(ع)

«باب‌الحوائج» بیشتر به عنوان لقب و عنوان مشهور مردمی برای حضرت ابوالفضل(ع) رواج یافته و به وفاداری، ایثار و جایگاه ایشان در واقعه کربلا و توسل شیعیان به آن حضرت اشاره دارد.

کتاب شهداء اهل البیت هشتمین لقب حضرت عباس باب الحوائج دانسته و آورده‌است: «وَ هَذَا مِنْ أَكْثَرِ أَلْقَابِهِ شُيُوعًا وَ انْتِشَارًا بَيْنَ النَّاسِ فَقَدْ آمَنُوا وَ أَيْقَنُوا أَنَّهُ مَا قَصَدَهُ ذُو حَاجَةٍ بِنِيَّةٍ خَالِصَةٍ إِلَّا قَضَى اللهُ حَاجَتَهُ» یعنی لقب باب الحوائج از شایع‌ترین و مشهورترین لقب‌های ایشان در بین مردم است و به تحقیق می‌دانند و یقین دارند که هیچ حاجت‌مندی با نیت خالص به ایشان مراجعه نکرده، مگر این‌که خدا حاجتش را برآورده کرده‌است.[۷]


مطالعه بیشتر

  • زندگانی امام کاظم، سید کاظم ارفع.
  • زندگانی قمر بنی هاشم، (چهره درخشان) خلخالی ربانی.

منابع

  1. ↑ مفید، محمد بن محمد بن نُعمان، الارشاد فی معرفه حجج الله علی العباد، كنگره شیخ مفید، ‌۱۴۱۳ق، ج۲، ص۲۱۶.
  2. ↑ اربلی، علی بن عیسی، کشف الغمه فی معرفه الائمه، قم، رضی، ۱۴۲۱ق، ج۲، ص۷۴۳.
  3. ↑ ابن ابی الثلج، تاریخ اهل البیت(ع)، قم، آل البیت(ع)، ۱۴۱۰ق، ص۱۳۱.
  4. ↑ ابونصر بخاری، سر السلسله العلویه، قم، شریف الرضی، ١٤١٣ق، ص۳۶.
  5. ↑ حلی، حسن بن یوسف، منهاج الكرامة في معرفة الإمامة، شرح: حسینی ميلانى‏، سيد على، قم، مركز الحقائق الإسلامية، چاپ اول، 1386 ش‏، ج 1، ص249.
  6. ↑ مرعشی، قاضی نورالله، احقاق الحق و ازهاق الباطل، ملاحظات: مقدمه و تعليقات: مرعشى نجفى‏، سیّد شهاب‌الدّین، قم، مكتبة آية الله المرعشي النجفي‏، چاپ اول، 1409 ق‏، ج۱۲، ص۳۰۰، از مطالب السؤول ابن طلحه.
  7. ↑ شاکری، حاج حسین، شهداء اهل البیت (قمر بنی هاشم)، چاپ اول ستاره، ۱۴۲۰، ص۲۲.