پرش به محتوا

روزه

از ویکی پاسخ
سؤال

روزه چیست؟ با چه هدفی در اسلام تشریع شده است و جایگاه آن در دیگر ادیان چگونه تعریف شده؟

روزه یعنی اینکه انسان از اذان صبح تا اذان مغرب، به نیت اطاعت از فرمان خداوند، از خوردن، آشامیدن و از چيزهايی كه روزه را باطل می كند، آگاهانه خودداری نمايد. روزه در اسلام، یکی از ارکان و فروع دین به شمار می‌رود. طبق احکام فقهی روزه یا واجب یا مستحب یا مکروه یا حرام؛ که روزه ماه رمضان واجب و جزء ارکان دین به شمار می‌رود. روزه به عنوان ضیافت الهی معرفی شده است؛ فرصتی که در آن مؤمنان با ترک لذت‌های مادی، به تمرین خویشتنداری، تقویت اراده و روح می‌پردازند.

فلسفه اصلی روزه در قرآن با عبارت ﴿لعلّکم تتقون بیان شده و آن پرورش تقوا و پرهیزکاری است. روایات نیز آثار متعددی چون اخلاص، خودسازی، همدلی با نیازمندان، یادآوری آخرت و حتی سلامت جسم را به عنوان حکمت‌های روزه بیان کرده‌اند. بنابراین، روزه تنها یک تکلیف عبادی نیست، بلکه مدرسه‌ای جامع برای رشد معنوی، اخلاقی و اجتماعی انسان است.

جایگاه روزه تنها به اسلام محدود نمی‌شود، بلکه در ادیان آسمانی پیشین نیز وجود داشته است. یهودیان روزه‌های خاصی مانند یوم کیپور دارند و در مسیحیت نیز روزه به شکل پرهیز غذایی و ریاضت برای تقرب به خدا رواج داشته است. حتی در آیین‌های غیرابراهیمی نیز امساک و پرهیز از خوراک و لذت‌ها روشی برای تزکیه روح و تهذیب درون به شمار می‌رفته است. از این منظر، روزه تجربه‌ای مشترک در میان ادیان و سنت‌های بشری است که هدفی واحد را دنبال می‌کند: یاد خدا، تقویت معنویت و نزدیک‌تر شدن انسان به ارزش‌های والای اخلاقی.

حقیقت روزه

علما و مفسران تعاریف مختلفی برای روزه ارائه کرده‌اند، از جمله:

روزه در لغت

خودداری کردن از چیزی و ترک آن است. برخی لغویان به هر امساک کننده از خوردنی و نوشیدنی یا سخنی یا حرکتی اطلاق کرده‌اند.[۱]

روزه در اصطلاح

امام خمینی می‌فرمایند، روزه آن است كه انسان برای انجام فرمان خداوند عالم از اذان صبح تا مغرب از چيزهايی كه روزه را باطل می‌كند، خودداری نمايد.[۲]

سید محمدحسین طباطبایی، می‌فرمایند اسلام در روزه، تنها خودداری از خوردن و آشامیدن را کافی نمی‌داند، بلکه دستور می‌دهد که روزه‌دار از هرچه که موجب آلودگی و ارتکاب گناه است یا او را به هوس‌ها و وسوسه‌های نفسانی سوق می‌دهد، دوری کند.[۳]

سید محمدکاظم یزدی وجوب روزه در ماه رمضان را از ضروریات دین می‌دانند و منکر وجوب روزه در ماه رمضان را مرتد دانسته که قتلش واجب است.[۴]

روزه به خودداری کردن از انجام کارهای خاص مانند خوردن و آشامیدن از اذان صبح تا مغرب با قصد قربت گفته می‌شود.[۵] فقیه شیعه، روزه را به آماده‌ساختن نفس برای اجتناب از مبطلات روزه تعریف کرده‌ است.[۶]

روزه را آمادگی مکلف یا مسلمانی که مانعی مانند سفر برای روزه ندارد، برای خداوند دانسته‌اند، به‌گونه‌ای که خود را از مفطرات از طلوع فجر تا غروب خورشید بازمی‌دارد.[۷]

روزه در اصطلاح شرع مقدس همان است که در شناسه آمده است.[۸]

آماده ساختن نفس بر اجتناب از چیزهایی خاص[۹]

[

فلسفه روزه

فلسفه

روزه در ادیان دیگر

ادیان

https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87#%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87_%D8%AF%D8%B1_%D8%A2%DB%8C%DB%8C%D9%86_%D8%B2%D8%B1%D8%AA%D8%B4%D8%AA

https://fa.wikishia.net/view/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87

https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B5%D9%88%D9%85_(%D9%81%D9%82%D9%87)

https://pasokh.org/fa/Question/View/7538/%D9%86%D8%AD%D9%88%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87-%DA%AF%D8%B1%D9%81%D8%AA%D9%86-%D9%81%D8%B1%D9%82%D9%87-%D9%87%D8%A7%D9%8A-%D8%B2%D9%8A%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%DA%86%D9%87-%D8%B5%D9%88%D8%B1%D8%AA-%D8%A7%D8%B3%D8%AA-1%D9%80-%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85%D9%8A%D9%87-2%D9%80-%D9%85/?SearchText=%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87&LPhrase=

https://pasokh.org/fa/Question/View/10194/%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85-%DA%86%D9%8A%D8%B3%D8%AA/?SearchText=%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87&LPhrase=

https://pasokh.org/fa/Article/View/3342/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87/?SearchText=%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87&LPhrase=




منابع

  1. ابن منظور، محمد بن مکرم (۱۴۰۸). «واژه «صوم»». لسان العرب. ج۱۲. دار الفکر. ص۳۵۰.
  2. امام خمينی، روح الله (۱۳۹۲). «احكام روزه». توضيح المسائل. تهران: مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينی.
  3. طباطبائی، سید محمدحسین (۱۳۸۷). «قم». تعالیم اسلام. به کوشش با گردآوری هادی خسروشاهی. انتشارات بوستان کتاب.
  4. طباطبایی یزدی، سید محمدکاظم (۱۴۲۰). العروة الوثقی. ج۳. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
  5. مشکینی، علی (۱۴۳۴). مصطلحات الفقه، تحقیق. به کوشش حمید احمدی جلفایی. قم: مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث. ص۳۶۳.
  6. مشکینی، علی (۱۴۳۴). مصطلحات الفقه، تحقیق. به کوشش حمید احمدی جلفایی. قم: مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث. ص۳۶۳.
  7. شهید اول، محمدبن مكی (۱۴۱۷). الدروس الشرعیه. مجمع البحوث الاسلاميه. ص۲۶۶.
  8. علامه حلی، حسن بن یوسف بن مطهّر. مختلف الشیعه. ج۳. صص۳۵۹و۳۶۰.
  9. سید مرتضی، على بن حسين موسوى‌ (۱۳۸۷). جمل العلم و العمل. مطبعة الآداب‌. ص۸۹.