روزه: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱۰: | خط ۱۰: | ||
== حقیقت روزه == | == حقیقت روزه == | ||
علما و مفسران تعاریف مختلفی برای روزه ارائه کردهاند، از | علما و مفسران تعاریف مختلفی برای روزه ارائه کردهاند، به عنوان مثال روزه در لغت به خودداری کردن از چیزی و ترک آن است. برخی لغویان به هر امساک کننده از خوردنی و نوشیدنی یا سخنی یا حرکتی اطلاق کردهاند.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=لسان العرب|سال=1408|نام=محمد بن مکرم|نام خانوادگی=ابن منظور|ناشر=دار الفکر|جلد=12|صفحه=350|فصل=واژه «صوم»}}</ref> | ||
=== | و در اصطلاح [[امام خمینی]] روزه را به، آن است كه انسان برای انجام فرمان خداوند عالم از اذان صبح تا مغرب از چيزهايی كه روزه را باطل میكند، خودداری نمايد<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=توضيح المسائل|سال=1392|نام=روح الله|نام خانوادگی=امام خمينی|ناشر=مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينی|مکان=تهران|فصل=احكام روزه}}</ref> و [[سید محمدحسین طباطبایی]] میفرمایند، اسلام در روزه، تنها خودداری از خوردن و آشامیدن را کافی نمیداند، بلکه دستور میدهد که روزهدار از هرچه که موجب آلودگی و ارتکاب گناه است یا او را به هوسها و وسوسههای نفسانی سوق میدهد، دوری کند.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=تعالیم اسلام|سال=۱۳۸۷|نام=سید محمدحسین|نام خانوادگی=طباطبائی|ناشر=انتشارات بوستان کتاب|کوشش=با گردآوری هادی خسروشاهی|فصل=قم}}</ref> [[سید محمدکاظم یزدی]] وجوب روزه در ماه رمضان را از ضروریات دین میدانند و منکر وجوب روزه در ماه رمضان را مرتد دانسته که قتلش واجب است.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=العروة الوثقی|سال=۱۴۲۰|نام=سید محمدکاظم|نام خانوادگی=طباطبایی یزدی|ناشر=دفتر انتشارات اسلامی|جلد=۳|مکان=قم}}</ref> | ||
خودداری | |||
همچنین روزه را به خودداری کردن از انجام کارهای خاص مانند خوردن و آشامیدن از اذان صبح تا مغرب با [[قصد قربت]] گفته میشود.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=مصطلحات الفقه، تحقیق|سال=۱۴۳۴|نام=علی|نام خانوادگی=مشکینی|ناشر=مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث|صفحه=363|مکان=قم|کوشش=حمید احمدی جلفایی}}</ref> فقیه شیعه، روزه را به آمادهساختن نفس برای اجتناب از [[مبطلات روزه]] تعریف کرده است.'''<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=مصطلحات الفقه، تحقیق|سال=۱۴۳۴|نام=علی|نام خانوادگی=مشکینی|ناشر=مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث|صفحه=363|مکان=قم|کوشش=حمید احمدی جلفایی}}</ref>''' روزه را آمادگی مکلف یا [[مسلمان|مسلمانی]] که مانعی مانند سفر برای روزه ندارد، برای خداوند دانستهاند، بهگونهای که خود را از [[مفطرات]] از طلوع فجر تا غروب خورشید بازمیدارد.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=الدروس الشرعیه|سال=۱۴۱۷|نام=محمدبن مكی|نام خانوادگی=شهید اول|ناشر=مجمع البحوث الاسلاميه|صفحه=266}}</ref> روزه در اصطلاح [[شرع]] مقدس همان است که در شناسه آمده است.<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=مختلف الشیعه|نام=حسن بن یوسف بن مطهّر|نام خانوادگی=علامه حلی|جلد=3|صفحهها=359و360}}</ref> آماده ساختن [[نفس]] بر اجتناب از چیزهایی خاص<ref>{{یادکرد کتاب|عنوان=جمل العلم و العمل|سال=1387|نام=على بن حسين موسوى|نام خانوادگی=سید مرتضی|ناشر=مطبعة الآداب|صفحه=89}}</ref> | |||
== جایگاه روزه == | == جایگاه روزه == | ||
نسخهٔ ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۱:۳۶
روزه چیست؟ با چه هدفی در اسلام تشریع شده است و جایگاه آن در دیگر ادیان چگونه تعریف شده؟
روزه یعنی اینکه انسان از اذان صبح تا اذان مغرب، به نیت اطاعت از فرمان خداوند، از خوردن، آشامیدن و از چيزهايی كه روزه را باطل می كند، آگاهانه خودداری نمايد. روزه در اسلام، یکی از ارکان و فروع دین به شمار میرود. طبق احکام فقهی روزه یا واجب یا مستحب یا مکروه یا حرام؛ که روزه ماه رمضان واجب و جزء ارکان دین به شمار میرود. روزه به عنوان ضیافت الهی معرفی شده است؛ فرصتی که در آن مؤمنان با ترک لذتهای مادی، به تمرین خویشتنداری، تقویت اراده و روح میپردازند.
فلسفه اصلی روزه در قرآن با عبارت ﴿لعلّکم تتقون﴾ بیان شده و آن پرورش تقوا و پرهیزکاری است. روایات نیز آثار متعددی چون اخلاص، خودسازی، همدلی با نیازمندان، یادآوری آخرت و حتی سلامت جسم را به عنوان حکمتهای روزه بیان کردهاند. بنابراین، روزه تنها یک تکلیف عبادی نیست، بلکه مدرسهای جامع برای رشد معنوی، اخلاقی و اجتماعی انسان است.
جایگاه روزه تنها به اسلام محدود نمیشود، بلکه در ادیان آسمانی پیشین نیز وجود داشته است. یهودیان روزههای خاصی مانند یوم کیپور دارند و در مسیحیت نیز روزه به شکل پرهیز غذایی و ریاضت برای تقرب به خدا رواج داشته است. حتی در آیینهای غیرابراهیمی نیز امساک و پرهیز از خوراک و لذتها روشی برای تزکیه روح و تهذیب درون به شمار میرفته است. از این منظر، روزه تجربهای مشترک در میان ادیان و سنتهای بشری است که هدفی واحد را دنبال میکند: یاد خدا، تقویت معنویت و نزدیکتر شدن انسان به ارزشهای والای اخلاقی.
حقیقت روزه
علما و مفسران تعاریف مختلفی برای روزه ارائه کردهاند، به عنوان مثال روزه در لغت به خودداری کردن از چیزی و ترک آن است. برخی لغویان به هر امساک کننده از خوردنی و نوشیدنی یا سخنی یا حرکتی اطلاق کردهاند.[۱]
و در اصطلاح امام خمینی روزه را به، آن است كه انسان برای انجام فرمان خداوند عالم از اذان صبح تا مغرب از چيزهايی كه روزه را باطل میكند، خودداری نمايد[۲] و سید محمدحسین طباطبایی میفرمایند، اسلام در روزه، تنها خودداری از خوردن و آشامیدن را کافی نمیداند، بلکه دستور میدهد که روزهدار از هرچه که موجب آلودگی و ارتکاب گناه است یا او را به هوسها و وسوسههای نفسانی سوق میدهد، دوری کند.[۳] سید محمدکاظم یزدی وجوب روزه در ماه رمضان را از ضروریات دین میدانند و منکر وجوب روزه در ماه رمضان را مرتد دانسته که قتلش واجب است.[۴]
همچنین روزه را به خودداری کردن از انجام کارهای خاص مانند خوردن و آشامیدن از اذان صبح تا مغرب با قصد قربت گفته میشود.[۵] فقیه شیعه، روزه را به آمادهساختن نفس برای اجتناب از مبطلات روزه تعریف کرده است.[۶] روزه را آمادگی مکلف یا مسلمانی که مانعی مانند سفر برای روزه ندارد، برای خداوند دانستهاند، بهگونهای که خود را از مفطرات از طلوع فجر تا غروب خورشید بازمیدارد.[۷] روزه در اصطلاح شرع مقدس همان است که در شناسه آمده است.[۸] آماده ساختن نفس بر اجتناب از چیزهایی خاص[۹]
جایگاه روزه
روزه در فرهنگ اسلام از جايگاه والايی برخوردار است و آثار و بركات فراوانی با خود به ارمغان میآورد و از معدود عباداتی است كه نصيب امّت اسلامی گشته است. پيامبر خدا(ص) از روزه با عنوان «ضيافة الله» يعنی مهمانی الهی ياد میكند و درباره ماه رمضان میفرمايد: «هو شهر دعيتم فيه الي ضيافة الله؛ رمضان، ماهی است كه در آن، به ميهمانی خدا خوانده شدهايد» [۱۰]
حضرت امام خمينی (ره) پيرامون «ضيافت الله» میفرمايد: شماها در ماه مبارک رمضان، مهمان خدا هستيد، مهماندار خداست، و مخلوق، مهمان اوست. ما بايد حساب كنيم ببينيم كه اين ضيافت چی بوده است و ما چقدر راه يافتيم به اين ضيافت. اين ضيافت، همه اش ترك است، ترک شهوات از قبيل خوردنیها و نوشيدنیها و جهات ديگری كه شهوات انسان اقتضا میكند. خداوند دعوت كرده ما را به آنيكه شما بايد وارد بشويد در اين مهمانخانه و اين ضيافت هم جز ترک، چيزی نيست. ترک هواها، ترک خوردنیها، ترک منيّت ها ... من به شما آقايان و به هر كس كه اين كلمات میرسد و خصوصاً طبقه جوان عرض میكنم كه آيا در اين مهمان خانه رفتيد؟ استفاده كرديد؟ از شهوات، خصوصاً شهوات معنوی، چشم پوشيديد؟[۱۱]
فلسفه روزه
فلسفهخ
روزه در ادیان دیگر
ادیان
https://fa.wikishia.net/view/%D8%B1%D9%88%D8%B2%D9%87
https://fa.wikifeqh.ir/%D8%B5%D9%88%D9%85_(%D9%81%D9%82%D9%87)
منابع
- ↑ ابن منظور، محمد بن مکرم (۱۴۰۸). «واژه «صوم»». لسان العرب. ج۱۲. دار الفکر. ص۳۵۰.
- ↑ امام خمينی، روح الله (۱۳۹۲). «احكام روزه». توضيح المسائل. تهران: مؤسسه تنظيم و نشر آثار امام خمينی.
- ↑ طباطبائی، سید محمدحسین (۱۳۸۷). «قم». تعالیم اسلام. به کوشش با گردآوری هادی خسروشاهی. انتشارات بوستان کتاب.
- ↑ طباطبایی یزدی، سید محمدکاظم (۱۴۲۰). العروة الوثقی. ج۳. قم: دفتر انتشارات اسلامی.
- ↑ مشکینی، علی (۱۴۳۴). مصطلحات الفقه، تحقیق. به کوشش حمید احمدی جلفایی. قم: مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث. ص۳۶۳.
- ↑ مشکینی، علی (۱۴۳۴). مصطلحات الفقه، تحقیق. به کوشش حمید احمدی جلفایی. قم: مؤسسه علمی و فرهنگی دارالحدیث. ص۳۶۳.
- ↑ شهید اول، محمدبن مكی (۱۴۱۷). الدروس الشرعیه. مجمع البحوث الاسلاميه. ص۲۶۶.
- ↑ علامه حلی، حسن بن یوسف بن مطهّر. مختلف الشیعه. ج۳. صص۳۵۹و۳۶۰.
- ↑ سید مرتضی، على بن حسين موسوى (۱۳۸۷). جمل العلم و العمل. مطبعة الآداب. ص۸۹.
- ↑ علامه مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی (۱۴۰۳). بحار الانوار. ج۹۶. ص۳۵۶.
- ↑ خمینی، روح الله. صحيفه نور. ج۲۰. ص۲۱۰.