گناه غیبت در اسلام - تاریخچهٔ نسخه‌ها

عبدالرحیم رضاپور: /* آثار زیان‌بار غیبت در روایات */

2026-10-27T09:55:48Z

آثار زیان‌بار غیبت در روایات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۲۵
خط ۲۸:		خط ۲۸:
	'''۴.''' آیه: {{قرآن\|لا یُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلاَّ مَنْ ظُلِمَ وَ کانَ اللَّهُ سَمِیعاً عَلِیما\|ترجمه=خداوند دوست ندارد کسی با سخنان خود بدی‌ها (ی دیگران) را اظهار کند، مگر آن کسی‌که مورد ستم واقع شده‌باشد، خداوند شنوا و دانا است.\|سوره=نساء\|آیه=۱۴۸}}		'''۴.''' آیه: {{قرآن\|لا یُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلاَّ مَنْ ظُلِمَ وَ کانَ اللَّهُ سَمِیعاً عَلِیما\|ترجمه=خداوند دوست ندارد کسی با سخنان خود بدی‌ها (ی دیگران) را اظهار کند، مگر آن کسی‌که مورد ستم واقع شده‌باشد، خداوند شنوا و دانا است.\|سوره=نساء\|آیه=۱۴۸}}

	در آیه یاد شده سخن از جواز غیبت کردن برای مظلومانی که به دادخواهی برمی‌خیزند آمده که از آن به خوبی استفاده می‌شود که غیبت خارج از این مورد جایز نیست. و زشتی فراوان غیبت و عواقب دردناک آن در دنیا و آخرت، به خوبی روشن می‌شود.<ref>مکارم شیرازی ~~ناصر و همکاران،~~ اخلاق در قرآن، قم، ~~نشر مدرسه الامام علیّ~~ بن ~~ابیطالب ـ علیه‌السّلام ـ،~~ چاپ ~~اول، ۱۳۸۰،~~ ج۳، ص۹۷.</ref>		در آیه یاد شده سخن از جواز غیبت کردن برای مظلومانی که به دادخواهی برمی‌خیزند آمده که از آن به خوبی استفاده می‌شود که غیبت خارج از این مورد جایز نیست. و زشتی فراوان غیبت و عواقب دردناک آن در دنیا و آخرت، به خوبی روشن می‌شود.<ref>ر.ک: مکارم شیرازی ناصر، اخلاق در قرآن، قم، مدرسة الإمام علي بن أبي طالب( عليه السلام)، چاپ 1، 1377 ه. ش‏، ج۳، ص۹۷ - 103.</ref>

	== آثار زیان‌بار غیبت در روایات ==		== آثار زیان‌بار غیبت در روایات ==
	سرمایه بزرگ انسان در زندگی، حیثیت و آبرو و شخصیت اوست و ~~هر که~~ آن را به خطر اندازد مانند آن است که جان او را به خطر انداخته‌است؛ یکی از فلسفه‌های حرمت غیبت این است که این سرمایه بزرگ بر باد نرود، و حرمت اشخاص درهم نشکند. نکته دیگر این‌که غیبت، بدبینی می‌آورد، پیوندهای اجتماعی را سُست، بذر کینه و عداوت را در دل‌ها می‌پاشد و گاه سرچشمه نزاع‌های خونین و قتل و کشتار می‌گردد.		سرمایه بزرگ انسان در زندگی، حیثیت و آبرو و شخصیت اوست و هرکه آن را به خطر اندازد مانند آن است که جان او را به خطر انداخته‌است؛ یکی از فلسفه‌های حرمت غیبت این است که این سرمایه بزرگ بر باد نرود، و حرمت اشخاص درهم نشکند. نکته دیگر این‌که غیبت، بدبینی می‌آورد، پیوندهای اجتماعی را سُست، بذر کینه و عداوت را در دل‌ها می‌پاشد و گاه سرچشمه نزاع‌های خونین و قتل و کشتار می‌گردد.

	[[پیامبر اسلام(ص)]] می‌فرماید: «درهمی که انسان از ربا به دست می‌آورد گناهش نزد خدا از سی و شش زنا ~~بزرگتر~~ است و از هر ربا بالاتر آبروی مسلمان است.»<ref>~~فیض کاشانی، المحجه البیضاء، جلد ۵، ص۲۵۳، به نقل از تفسیر نمونه، ج۲۲، ص۱۸۹~~.</ref>		[[پیامبر اسلام(ص)]] می‌فرماید: «درهمی که انسان از ربا به دست می‌آورد گناهش نزد خدا از سی و شش زنا بزرگ‌تر است و از هر ربا بالاتر آبروی مسلمان است.»<ref>مجلسى، محمد باقر، مرآة العقول في شرح أخبار آل الرسول‏، محقق / مصحح: رسولى محلاتى، سيد هاشم‏، تهران، دار الكتب الإسلامية، چاپ دوم، 1404 ق‏، ج10، ص408.</ref>

	و در حدیث دیگری ~~آمده است~~ که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در ~~حالی که~~ از غیبت توبه ~~کرده باشد~~ آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در ~~حالیکه~~ اصرار بر آن ~~داشته باشد~~ اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>~~همان، ص۲۵۲~~.</ref>		و در حدیث دیگری آمده‌است که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در حالی‌که از غیبت توبه کرده‌باشد آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در حالی‌که اصرار بر آن داشته‌باشد اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>مازندرانى، محمد صالح بن احمد، شرح الكافي- الأصول و الروضة، محقق / مصحح: شعرانى، ابوالحسن‏، تهران، المكتبة الإسلامية، چاپ اول، 1382 ق‏، ج 10، ص6.</ref>

	و نیز در حدیثی از ~~پیغمبر~~ اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>~~اصول کافی، ج۲، باب الغیبه، حدیث ۱~~.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>~~مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، مؤسسه الوفاء، ج۷۷، ص۸۹~~.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».		و نیز در حدیثی از پیامبر اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>كلينى، محمد بن يعقوب‏، كافي، محقق / مصحح: دارالحديث‏، قم، دار الحديث‏، چاپ اول، ق 1429، ج4، ص 81 و 82.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>صدوق، محمد بن على‏، الخصال‏، محقق / مصحح: غفارى، على اكبر، قم، جامعه مدرسين‏، چاپ اول، 1362 ش‏، ج1، ص63.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

عبدالرحیم رضاپور در ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۴

2026-10-27T08:24:52Z

عبدالرحیم رضاپور: عبدالرحیم رضاپور صفحهٔ گناه غیبت در قرآن را به گناه غیبت در اسلام منتقل کرد: سؤال از غیبت در اسلام بود

2026-10-27T07:58:00Z

عبدالرحیم رضاپور صفحهٔ گناه غیبت در قرآن را به گناه غیبت در اسلام منتقل کرد: سؤال از غیبت در اسلام بود

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۲۸
(بدون تفاوت)

فرج الله عباسی در ‏۱۷ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۲۱

2026-05-17T08:21:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۵۱
خط ۵۴:		خط ۵۴:
	\| شاخه اصلی = علوم و معارف قرآن		\| شاخه اصلی = علوم و معارف قرآن
	\| شاخه فرعی۱ = اخلاق در قرآن		\| شاخه فرعی۱ = اخلاق در قرآن
	\| شاخه فرعی۲ = ~~رذائل~~ اخلاقی		\| شاخه فرعی۲ = رذایل اخلاقی
	\| شاخه فرعی۳ =		\| شاخه فرعی۳ =
	}}		}}

Nazarzadeh: جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

2026-05-13T10:03:56Z

جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۳۳
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	و در حدیث دیگری آمده است که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در حالی که از غیبت توبه کرده باشد آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در حالیکه اصرار بر آن داشته باشد اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>همان، ص۲۵۲.</ref>		و در حدیث دیگری آمده است که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در حالی که از غیبت توبه کرده باشد آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در حالیکه اصرار بر آن داشته باشد اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>همان، ص۲۵۲.</ref>

	و نیز در حدیثی از پیغمبر اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>اصول کافی، ج۲، باب الغیبه، حدیث ۱.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>مجلسی، محمدباقر، ~~بحارالانوار،~~ بیروت، مؤسسه الوفاء، ج۷۷، ص۸۹.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».		و نیز در حدیثی از پیغمبر اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>اصول کافی، ج۲، باب الغیبه، حدیث ۱.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، مؤسسه الوفاء، ج۷۷، ص۸۹.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

Nazarzadeh: جایگزینی متن - '|شاخه فرعی' به '| شاخه فرعی'

2021-03-18T11:57:46Z

جایگزینی متن - '|شاخه فرعی' به '| شاخه فرعی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ مارس ۲۰۲۱، ساعت ۱۵:۲۷
خط ۵۳:		خط ۵۳:
	{{شاخه		{{شاخه
	\| شاخه اصلی = علوم و معارف قرآن		\| شاخه اصلی = علوم و معارف قرآن
	\|شاخه فرعی۱ = اخلاق در قرآن		\| شاخه فرعی۱ = اخلاق در قرآن
	\|شاخه فرعی۲ = رذائل اخلاقی		\| شاخه فرعی۲ = رذائل اخلاقی
	\|شاخه فرعی۳ =		\| شاخه فرعی۳ =
	}}		}}
	{{تکمیل مقاله		{{تکمیل مقاله

127.0.0.1: جایگزینی متن - ' | ارجاعات =' به ' | ارجاعات = | بازبینی نویسنده = '

2021-03-07T11:29:40Z

جایگزینی متن - ' | ارجاعات =' به ' | ارجاعات = | بازبینی نویسنده = '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ مارس ۲۰۲۱، ساعت ۱۴:۵۹
خط ۶۶:		خط ۶۶:
	\| تغییر مسیر =		\| تغییر مسیر =
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
			\| بازبینی نویسنده =
	\| بازبینی =		\| بازبینی =
	\| تکمیل =		\| تکمیل =

185.181.182.102: جایگزینی متن - '' به ''

2021-02-09T15:34:57Z

جایگزینی متن - '<span></span>' به ''

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۱۹:۰۴
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	و در حدیث دیگری آمده است که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در حالی که از غیبت توبه کرده باشد آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در حالیکه اصرار بر آن داشته باشد اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>همان، ص۲۵۲.</ref>		و در حدیث دیگری آمده است که خداوند به حضرت موسی(ع) وحی فرستاد: «کسی که بمیرد در حالی که از غیبت توبه کرده باشد آخرین کسی است که وارد بهشت می‌شود و کسی که بمیرد در حالیکه اصرار بر آن داشته باشد اولین کسی است که وارد دوزخ می‌گردد.»<ref>همان، ص۲۵۲.</ref>

	و نیز در حدیثی از پیغمبر اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>اصول کافی، ج۲، باب الغیبه، حدیث ۱.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، مؤسسه الوفاء، ج۷۷، ص۸۹.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».~~<span></span>~~		و نیز در حدیثی از پیغمبر اسلام(ص) می‌خوانیم: «تأثیر غیبت در دین مسلمان از خوره در جسم او سریع‌تر است.»<ref>اصول کافی، ج۲، باب الغیبه، حدیث ۱.</ref> و فرمودند: «الغیبه اشدّ من الزّنا؛<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، مؤسسه الوفاء، ج۷۷، ص۸۹.</ref> (گناه) غیبت شدیدتر از زنا است».
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

خط ۴۷:		خط ۴۷:
	۳. اخلاق در قرآن، آیت‌الله مکارم شیرازی، ناصر، ج۳، ص۱۰۴–۹۷.		۳. اخلاق در قرآن، آیت‌الله مکارم شیرازی، ناصر، ج۳، ص۱۰۴–۹۷.

	~~<span></span>~~

	== منابع ==		== منابع ==

Razavi.r در ‏۲۳ ژانویهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۲۱:۵۶

2021-01-23T21:56:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۱:۲۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{شروع متن}}		{{شروع متن}}
	{{سوال}}		{{سوال}}
	غیبت و ریختن آبروی مؤمن چگونه است؟		غیبت و ریختن آبروی مؤمن از نگاه اسلام چگونه است؟
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}

Razavi.r در ‏۲۳ ژانویهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۲۱:۵۴

2021-01-23T21:54:31Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۱:۲۴
خط ۴:		خط ۴:
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	[[غیبت]] آن است که در غیاب کسی عیبی از عیوب او فاش شود. خواه این عیب جسمانی باشد، یا اخلاقی، در اعمال او باشد یا در سخنش؛ بنابراین، اگر کسی صفات ظاهر و آشکار دیگری را بیان کند، غیبت نخواهد بود، مگر این‌که قصد مذمت و ~~عیبجویی~~ داشته باشد. اگر صفتی در شخصی وجود نداشته باشد و گفته شود داخل در عنوان «[[تهمت]]» خواهد بود که گناه آن به مراتب شدیدتر و سنگین‌تر است.		[[غیبت]] آن است که در غیاب کسی عیبی از عیوب او فاش شود. خواه این عیب جسمانی باشد، یا اخلاقی، در اعمال او باشد یا در سخنش؛ بنابراین، اگر کسی صفات ظاهر و آشکار دیگری را بیان کند، غیبت نخواهد بود، مگر این‌که قصد مذمت و عیب‌جویی داشته باشد. اگر صفتی در شخصی وجود نداشته باشد و گفته شود داخل در عنوان «[[تهمت]]» خواهد بود که گناه آن به مراتب شدیدتر و سنگین‌تر است.

	تعبیراتی که در [[قرآن]] و [[روایات]] اسلامی به کار رفته نشان می‌دهد که آبرو و حیثیت انسان مانند مال و جانش، از اهمیت بسیاری برخوردار است. و غیبت که آبرو و وجهه انسان‌ها را از بین می‌برد، از بزرگترین گناهان شمرده می‌شود. قرآن غیبت‌کردن را به خوردن گوشت برادر مرده تشبیه کرده است تا شدت زشتی‌اش را نشان دهد.		تعبیراتی که در [[قرآن]] و [[روایات]] اسلامی به کار رفته است نشان می‌دهد که آبرو و حیثیت انسان مانند مال و جانش، از اهمیت بسیاری برخوردار است. و غیبت که آبرو و وجهه انسان‌ها را از بین می‌برد، از بزرگترین گناهان شمرده می‌شود. قرآن غیبت‌کردن را به خوردن گوشت برادر مرده تشبیه کرده است تا شدت زشتی‌اش را نشان دهد.

	== نکوهش غیبت در قرآن ==		== نکوهش غیبت در قرآن ==
خط ۱۴:		خط ۱۴:

	# فرد غائب همچون مرده است که قدرت بر دفاع از خویش ندارد و هجوم بردن بر کسی که قادر بر دفاع از خویش نیست، بدترین نوع ناجوانمردی است.		# فرد غائب همچون مرده است که قدرت بر دفاع از خویش ندارد و هجوم بردن بر کسی که قادر بر دفاع از خویش نیست، بدترین نوع ناجوانمردی است.
	# بی‌شک خوردن گوشت مرده سبب سلامت جسم و جان نمی‌شود، بلکه سرچشمه انواع بیماری‌ها است، بنابراین، غیبت‌کننده اگر آتش کینه و حسد خود را با غیبت به‌طور موقت فرونشاند، به یقین چیزی نمی‌گذرد که همان بذرهای نهفته مفاسد اخلاقی در درون جان او سر می‌کشد و و رشد می‌کند.		# بی‌شک خوردن گوشت مرده سبب سلامت جسم و جان نمی‌شود، بلکه سرچشمه انواع بیماری‌ها است، بنابراین، غیبت‌کننده اگر آتش کینه و حسد خود را با غیبت به‌طور موقت فرونشاند، به یقین چیزی نمی‌گذرد که همان بذرهای نهفته مفاسد اخلاقی در درون جان او سر می‌کشد و رشد می‌کند.
	# غیبت‌کننده انسان ضعیف و ناتوانی است که شهامت رویارویی با مسائل را ندارد و به همین دلیل به مرده برادر خویش هجوم می‌برد.		# غیبت‌کننده انسان ضعیف و ناتوانی است که شهامت رویارویی با مسائل را ندارد و به همین دلیل به مرده برادر خویش هجوم می‌برد.
	'''۲.''' آیه: {{قرآن\|وَیْلٌ لِکُلِّ هُمَزَه لُمَزَه\|ترجمه=واى بر هر عيب‌جوى طعنه‌زن.\|سوره=همزه\|آیه=۱}}		'''۲.''' آیه: {{قرآن\|وَیْلٌ لِکُلِّ هُمَزَه لُمَزَه\|ترجمه=واى بر هر عيب‌جوى طعنه‌زن.\|سوره=همزه\|آیه=۱}}

	واژه «لمزه» و «همزه» که هر دو صیغه ~~مبالغه،~~ به یک معنی ~~است،~~ و اشاره به غیبت‌کنندگان و عیب‌جویان دارد.		واژه «لمزه» و «همزه» که هر دو صیغه مبالغه هستند به یک معنی بوده، و اشاره به غیبت‌کنندگان و عیب‌جویان دارد.

	تعبیر به «ویل» که در آغاز این آیه آمده است، در ۲۷ مورد از قرآن مجید دیده می‌شود، که در مقام نفرین و به معنی هلاکت یا به معنی انواع عذاب است، و با توجه به موارد استعمال ویل در ~~قرآن~~ به خوبی روشن می‌شود که این واژه در مواردی به کار می‌رود که کارهای بسیار زشتی انجام گرفته است، و از اینجا روشن می‌شود که غیبت و عیب‌جویی از دیدگاه قرآن مجید از زشت‌ترین کارهاست.		تعبیر به «ویل» که در آغاز این آیه آمده است، در ۲۷ مورد از قرآن مجید دیده می‌شود، که در مقام نفرین و به معنی هلاکت یا به معنی انواع عذاب است، و با توجه به موارد استعمال ویل در قرآن، به خوبی روشن می‌شود که این واژه در مواردی به کار می‌رود که کارهای بسیار زشتی انجام گرفته است، و از اینجا روشن می‌شود که غیبت و عیب‌جویی از دیدگاه قرآن مجید از زشت‌ترین کارهاست.

	'''۳.''' آیه: {{قرآن\|إِنَّ الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفاحِشَه فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ فِی الدُّنْیا وَ الْآخِرَه\|ترجمه=کسانی که دوست دارند زشتی‌ها در میان مردم با ایمان شیوع یابد عذاب دردناکی برای آنان در دنیا و آخرت است.\|سوره=نور\|آیه=۱۹}}		'''۳.''' آیه: {{قرآن\|إِنَّ الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفاحِشَه فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ فِی الدُّنْیا وَ الْآخِرَه\|ترجمه=کسانی که دوست دارند زشتی‌ها در میان مردم با ایمان شیوع یابد عذاب دردناکی برای آنان در دنیا و آخرت است.\|سوره=نور\|آیه=۱۹}}
خط ۷۲:		خط ۷۲:
	}}		}}
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}

			[[رده:غیبت]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اکتبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۵۴
خط ۴:		خط ۴:
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	[[غیبت]] آن است که در غیاب کسی عیبی از عیوب او فاش شود. خواه این عیب جسمانی باشد، یا اخلاقی، در اعمال او باشد یا در سخنش؛ بنابراین، اگر کسی صفات ظاهر و آشکار دیگری را بیان کند، غیبت نخواهد بود، مگر این‌که قصد مذمت و عیب‌جویی ~~داشته باشد~~. اگر صفتی در شخصی وجود ~~نداشته باشد~~ و گفته شود داخل در عنوان «[[تهمت]]» خواهد بود که گناه آن به مراتب شدیدتر و سنگین‌تر است.		[[غیبت]] آن است که در غیاب کسی عیبی از عیوب او فاش شود. خواه این عیب جسمانی باشد، یا اخلاقی، در اعمال او باشد یا در سخنش؛ بنابراین، اگر کسی صفات ظاهر و آشکار دیگری را بیان کند، غیبت نخواهد بود، مگر این‌که قصد مذمت و عیب‌جویی داشته‌باشد. اگر صفتی در شخصی وجود نداشته‌باشد و گفته شود داخل در عنوان «[[تهمت]]» خواهد بود که گناه آن به مراتب شدیدتر و سنگین‌تر است.

	تعبیراتی که در [[قرآن]] و [[روایات]] اسلامی به کار ~~رفته است~~ نشان می‌دهد که آبرو و حیثیت انسان مانند مال و جانش، از اهمیت بسیاری برخوردار است. و غیبت که آبرو و وجهه انسان‌ها را از بین می‌برد، از ~~بزرگترین~~ گناهان شمرده می‌شود. قرآن غیبت‌کردن را به خوردن گوشت برادر مرده تشبیه ~~کرده است~~ تا شدت زشتی‌اش را نشان دهد.		تعبیراتی که در [[قرآن]] و [[روایات]] اسلامی به کار رفته‌، نشان می‌دهد که آبرو و حیثیت انسان مانند مال و جانش، از اهمیت بسیاری برخوردار است. و غیبت که آبرو و وجهه انسان‌ها را از بین می‌برد، از بزرگ‌ترین گناهان شمرده می‌شود. قرآن غیبت‌کردن را به خوردن گوشت برادر مرده تشبیه کرده‌، تا شدت زشتی‌اش را نشان دهد.

	== نکوهش غیبت در قرآن ==		== نکوهش غیبت در قرآن ==
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	آیه یاد شده اشاره به نکات اخلاقی و تربیتی دارد، از جمله:		آیه یاد شده اشاره به نکات اخلاقی و تربیتی دارد، از جمله:

	# فرد غائب ~~همچون~~ مرده است که قدرت بر دفاع از خویش ندارد و هجوم بردن بر کسی که قادر بر دفاع از خویش نیست، بدترین نوع ناجوانمردی است.		# فرد غائب هم‌چون مرده است که قدرت بر دفاع از خویش ندارد و هجوم بردن بر کسی که قادر بر دفاع از خویش نیست، بدترین نوع ناجوانمردی است.
	# بی‌شک خوردن گوشت مرده سبب سلامت جسم و جان نمی‌شود، بلکه سرچشمه انواع بیماری‌ها است، بنابراین، غیبت‌کننده اگر آتش کینه و حسد خود را با غیبت به‌طور موقت فرونشاند، به یقین چیزی نمی‌گذرد که همان بذرهای نهفته مفاسد اخلاقی در درون جان او سر می‌کشد و رشد می‌کند.		# بی‌شک خوردن گوشت مرده سبب سلامت جسم و جان نمی‌شود، بلکه سرچشمه انواع بیماری‌ها است، بنابراین، غیبت‌کننده اگر آتش کینه و حسد خود را با غیبت به‌طور موقت فرونشاند، به یقین چیزی نمی‌گذرد که همان بذرهای نهفته مفاسد اخلاقی در درون جان او سر می‌کشد و رشد می‌کند.
	# غیبت‌کننده انسان ضعیف و ناتوانی است که شهامت رویارویی با مسائل را ندارد و به همین دلیل به مرده برادر خویش هجوم می‌برد.		# غیبت‌کننده انسان ضعیف و ناتوانی است که شهامت رویارویی با مسائل را ندارد و به همین دلیل به مرده برادر خویش هجوم می‌برد.
	'''۲.''' آیه: {{قرآن\|وَیْلٌ لِکُلِّ هُمَزَه لُمَزَه\|ترجمه=واى بر هر عيب‌جوى طعنه‌زن.\|سوره=همزه\|آیه=۱}}		'''۲.''' آیه: {{قرآن\|وَیْلٌ لِکُلِّ هُمَزَه لُمَزَه\|ترجمه=واى بر هر عيب‌جوى طعنه‌زن.\|سوره=همزه\|آیه=۱}}

	واژه «لمزه» و «همزه» که هر دو صیغه مبالغه هستند ~~به یک معنی بوده، و اشاره~~ به غیبت‌کنندگان و عیب‌جویان دارد.		واژه «لمزه» و «همزه» که هر دو صیغه مبالغه هستند به غیبت‌کنندگان و عیب‌جویان اشاره دارد.

	تعبیر به «ویل» که در آغاز این آیه ~~آمده است،~~ در ۲۷ مورد از قرآن مجید دیده می‌شود، که در مقام نفرین و به معنی هلاکت یا به معنی انواع عذاب است، و با توجه به موارد استعمال ویل در قرآن، به خوبی روشن می‌شود که این واژه در مواردی به کار می‌رود که کارهای بسیار زشتی انجام ~~گرفته است،~~ و از ~~اینجا~~ روشن می‌شود که غیبت و عیب‌جویی از دیدگاه قرآن مجید از زشت‌ترین ~~کارهاست~~.		تعبیر به «ویل» که در آغاز این آیه آمده‌است، در ۲۷ مورد از قرآن مجید دیده می‌شود، که در مقام نفرین و به معنی هلاکت یا به معنی انواع عذاب است، و با توجه به موارد استعمال ویل در قرآن، به خوبی روشن می‌شود که این واژه در مواردی به کار می‌رود که کارهای بسیار زشتی انجام گرفته‌است، و از این‌جا روشن می‌شود که غیبت و عیب‌جویی از دیدگاه قرآن مجید از زشت‌ترین کارها است.

	'''۳.''' آیه: {{قرآن\|إِنَّ الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفاحِشَه فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ فِی الدُّنْیا وَ الْآخِرَه\|ترجمه=کسانی که دوست دارند زشتی‌ها در میان مردم با ایمان شیوع یابد عذاب دردناکی برای آنان در دنیا و آخرت است.\|سوره=نور\|آیه=۱۹}}		'''۳.''' آیه: {{قرآن\|إِنَّ الَّذِینَ یُحِبُّونَ أَنْ تَشِیعَ الْفاحِشَه فِی الَّذِینَ آمَنُوا لَهُمْ عَذابٌ أَلِیمٌ فِی الدُّنْیا وَ الْآخِرَه\|ترجمه=کسانی که دوست دارند زشتی‌ها در میان مردم با ایمان شیوع یابد عذاب دردناکی برای آنان در دنیا و آخرت است.\|سوره=نور\|آیه=۱۹}}

	در این آیه خداوند به‌طور مستقیم سخن از نکوهش اشاعه فحشاء و تهدید شدید مرتکب‌شوندگان به میان می‌آورد و به‌طور ضمنی، از غیبت کردن مذمت می‌کند؛ زیرا اشاعه فحشاء غالباً از راه غیبت یا تهمت ~~است.~~ البته شأن نزول آیه در مورد تهمتی است که از سوی منافقان به یکی از همسران پیامبر(ص) زده ~~شده بود،~~ ولی مسئله اشاعه فحشاء مفهوم عام دارد که ~~به ویژه~~ غیبت را در بسیاری از موارد شامل می‌شود و هرگاه کارهای خلافی را مردم در پنهانی انجام داده‌اند و کسی از آن آگاه نیست برملا شود، بسیاری از افرادی که ایمانشان ضعیف است تشویق به انجام آن می‌شوند.		در این آیه خداوند به‌طور مستقیم سخن از نکوهش اشاعه فحشاء و تهدید شدید مرتکب‌شوندگان آن به میان می‌آورد و به‌طور ضمنی، از غیبت کردن مذمت می‌کند؛ زیرا اشاعه فحشاء غالباً از راه غیبت یا تهمت است، البته شأن نزول آیه در مورد تهمتی است که از سوی منافقان به یکی از همسران پیامبر(ص) زده شده‌بود، ولی مسئله اشاعه فحشاء مفهوم عام دارد که به‌ویژه غیبت را در بسیاری از موارد شامل می‌شود و هرگاه کارهای خلافی را مردم در پنهانی انجام داده‌اند و کسی از آن آگاه نیست برملا شود، بسیاری از افرادی که ایمانشان ضعیف است تشویق به انجام آن می‌شوند.

	'''۴.''' آیه: {{قرآن\|لا یُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلاَّ مَنْ ظُلِمَ وَ کانَ اللَّهُ سَمِیعاً عَلِیما\|ترجمه=خداوند دوست ندارد کسی با سخنان خود بدی‌ها (ی دیگران) را اظهار کند، مگر آن ~~کسی که~~ مورد ستم واقع ~~شده باشد،~~ خداوند شنوا و دانا است.\|سوره=نساء\|آیه=۱۴۸}}		'''۴.''' آیه: {{قرآن\|لا یُحِبُّ اللَّهُ الْجَهْرَ بِالسُّوءِ مِنَ الْقَوْلِ إِلاَّ مَنْ ظُلِمَ وَ کانَ اللَّهُ سَمِیعاً عَلِیما\|ترجمه=خداوند دوست ندارد کسی با سخنان خود بدی‌ها (ی دیگران) را اظهار کند، مگر آن کسی‌که مورد ستم واقع شده‌باشد، خداوند شنوا و دانا است.\|سوره=نساء\|آیه=۱۴۸}}

	در آیه یاد شده سخن از جواز غیبت کردن برای مظلومانی که به دادخواهی برمی‌خیزند آمده که از آن به خوبی استفاده می‌شود که غیبت خارج از این مورد جایز نیست. و زشتی فراوان غیبت و عواقب دردناک آن در دنیا و آخرت، به خوبی روشن می‌شود.<ref>مکارم شیرازی ناصر و همکاران، اخلاق در قرآن، قم، نشر مدرسه الامام علیّ بن ابیطالب ـ علیه‌السّلام ـ، چاپ اول، ۱۳۸۰، ج۳، ص۹۷.</ref>		در آیه یاد شده سخن از جواز غیبت کردن برای مظلومانی که به دادخواهی برمی‌خیزند آمده که از آن به خوبی استفاده می‌شود که غیبت خارج از این مورد جایز نیست. و زشتی فراوان غیبت و عواقب دردناک آن در دنیا و آخرت، به خوبی روشن می‌شود.<ref>مکارم شیرازی ناصر و همکاران، اخلاق در قرآن، قم، نشر مدرسه الامام علیّ بن ابیطالب ـ علیه‌السّلام ـ، چاپ اول، ۱۳۸۰، ج۳، ص۹۷.</ref>

	== آثار زیان‌بار غیبت در روایات ==		== آثار زیان‌بار غیبت در روایات ==
	سرمایه بزرگ انسان در زندگی، حیثیت و آبرو و شخصیت اوست و هر که آن را به خطر اندازد مانند آن است که جان او را به خطر ~~انداخته است؛~~ یکی از فلسفه‌های حرمت غیبت این است که این سرمایه بزرگ بر باد نرود، و حرمت اشخاص درهم نشکند. نکته دیگر این‌که غیبت، بدبینی می‌آورد، پیوندهای اجتماعی را سُست، بذر کینه و عداوت را در دل‌ها می‌پاشد و گاه سرچشمه نزاع‌های خونین و قتل و کشتار می‌گردد.		سرمایه بزرگ انسان در زندگی، حیثیت و آبرو و شخصیت اوست و هر که آن را به خطر اندازد مانند آن است که جان او را به خطر انداخته‌است؛ یکی از فلسفه‌های حرمت غیبت این است که این سرمایه بزرگ بر باد نرود، و حرمت اشخاص درهم نشکند. نکته دیگر این‌که غیبت، بدبینی می‌آورد، پیوندهای اجتماعی را سُست، بذر کینه و عداوت را در دل‌ها می‌پاشد و گاه سرچشمه نزاع‌های خونین و قتل و کشتار می‌گردد.

	[[پیامبر اسلام(ص)]] می‌فرماید: «درهمی که انسان از ربا به دست می‌آورد گناهش نزد خدا از سی و شش زنا بزرگتر است و از هر ربا بالاتر آبروی مسلمان است.»<ref>فیض کاشانی، المحجه البیضاء، جلد ۵، ص۲۵۳، به نقل از تفسیر نمونه، ج۲۲، ص۱۸۹.</ref>		[[پیامبر اسلام(ص)]] می‌فرماید: «درهمی که انسان از ربا به دست می‌آورد گناهش نزد خدا از سی و شش زنا بزرگتر است و از هر ربا بالاتر آبروی مسلمان است.»<ref>فیض کاشانی، المحجه البیضاء، جلد ۵، ص۲۵۳، به نقل از تفسیر نمونه، ج۲۲، ص۱۸۹.</ref>