شأن نزول آیه «إنا فتحنا لک فتحا مبينا» - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Aliazad در ‏۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۳۰

2025-11-06T19:30:06Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۳:۰۰
خط ۵۹:		خط ۵۹:

	[[رده:مقاله‌های پیشنهادی]]		[[رده:مقاله‌های پیشنهادی]]
			{{#seo:
			\|title=آیه انا فتحنا لک فتحا مبینا - شأن نزول آیه «إنا فتحنا لک فتحا مبینا» و ارتباط آن با صلح حدیبیه - ویکی پاسخ
			\|title_mode=Replaced Title
			\|keywords=انا فتحنا لک فتحا مبینا
			\|description=بیشتر مفسران، مراد از «فتح» در آیه اول سوره فتح را صلح حدیبیه می‌دانند؛ حادثه‌ای که زمینه‌ساز گسترش اسلام و فتح مکه شد. دیدگاه‌ها و روایات تفسیری را بخوانید.
			}}

Aliazad در ‏۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۲۸

2025-11-06T19:28:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۵۸
خط ۳:		خط ۳:
	در آیهٔ اول سورهٔ مبارکهٔ فتح، منظور فتح مکه است؟ کیفیت و زمان نزول آن را شرح دهید؟		در آیهٔ اول سورهٔ مبارکهٔ فتح، منظور فتح مکه است؟ کیفیت و زمان نزول آن را شرح دهید؟
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}اکثر ~~مفسران،~~ شأن نزول آیه یک سوره فتح را [[صلح حدیبیه]] می‌دانند. مراد از فتح در آیه اول، همان صلح حدیبیه است که پس از آن مسلمانان به پیروزی‌ای چشمگیر دست یافتند. برخی شأن نزول آیه اول سوره فتح را فتح مکه، و برخی آن را فتح خیبر می‌دانند.		{{پاسخ}}اکثر [[مفسران]]، شأن نزول آیه یک سوره فتح را [[صلح حدیبیه]] می‌دانند. مراد از فتح در آیه اول، همان صلح حدیبیه است که پس از آن مسلمانان به پیروزی‌ای چشمگیر دست یافتند. برخی شأن نزول آیه اول سوره فتح را فتح مکه، و برخی آن را فتح خیبر می‌دانند.

	== متن آیه ==		== متن آیه ==
خط ۱۳:		خط ۱۳:

	== سوره فتح و صلح حدیبیه ==		== سوره فتح و صلح حدیبیه ==
	[[سوره فتح]] چهل و هشتمین سوره قرآن و از سوره‌های مدنی و دارای ۲۹ آیه است. این سوره چنان‌که از نامش پیداست، پیام‌آور فتح و پیروزی است. پیروزی بر دشمنان اسلام، پیروزی چشم‌گیر و قاطع. (خواه پیروزی مربوط به فتح مکه باشد یا صلح حدیبیّه یا فتح خیبر یا پیروزی به‌طور مطلق)		سوره فتح چهل و هشتمین سوره قرآن و از سوره‌های مدنی و دارای ۲۹ آیه است. این سوره چنان‌که از نامش پیداست، پیام‌آور فتح و پیروزی است. پیروزی بر دشمنان اسلام، پیروزی چشم‌گیر و قاطع. (خواه پیروزی مربوط به فتح مکه باشد یا صلح حدیبیّه یا فتح خیبر یا پیروزی به‌طور مطلق)

	این سوره پس از ماجرای حدیبیّه در سال ۶ هجرت نازل شده است. پیامبر(ص) در سال ۶ هجرت تصمیم گرفت که به اتفاق [[~~مهاجر~~\|مهاجرین]] و [[انصار]] و سایر مسلمانان به عنوان مراسم ~~«عمره»~~ به سوی مکه حرکت کند. و قبلاً به مسلمانان اطلاع داده بود که من در خواب دیدم همراه یارانم وارد [[مسجدالحرام]] شدیم و مشغول مناسک حج عمره هستیم. مسلمانان در ذی‌الحلیفه نزدیک مدینه احرام بستند و با تعداد زیادی شتر برای قربانی حرکت کردند. وضع حرکت پیامبر(ص) به خوبی نشان می‌داد که هدفی جز انجام این عبادت بزرگ ندارند. تا اینکه پیامبر(ص) و یارانش وارد سرزمین حدیبیه شدند.<ref>حدیبیه قریه‌ای در نزدیکی مکه بود که حدود ۲۰ کیلومتر تا مکه فاصله داشت.</ref>		این سوره پس از ماجرای حدیبیّه در سال ۶ هجرت نازل شده است. پیامبر(ص) در سال ۶ هجرت تصمیم گرفت که به اتفاق [[مهاجرین و انصار با توجه به آیه ۱۰۰ سوره توبه\|مهاجرین و انصار]] و سایر مسلمانان به عنوان مراسم «[[عمره]]» به سوی مکه حرکت کند. و قبلاً به مسلمانان اطلاع داده بود که من در خواب دیدم همراه یارانم وارد مسجدالحرام شدیم و مشغول مناسک حج عمره هستیم. مسلمانان در ذی‌الحلیفه نزدیک مدینه احرام بستند و با تعداد زیادی شتر برای قربانی حرکت کردند. وضع حرکت پیامبر(ص) به خوبی نشان می‌داد که هدفی جز انجام این عبادت بزرگ ندارند. تا اینکه پیامبر(ص) و یارانش وارد سرزمین حدیبیه شدند.<ref>حدیبیه قریه‌ای در نزدیکی مکه بود که حدود ۲۰ کیلومتر تا مکه فاصله داشت.</ref>

	ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت ~~زایران خانهٔ~~ خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه ذی‌القعده که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام [[صلح حدیبیه]] منتهی شد.		ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت زائران خانه خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه [[ذی‌القعده]] که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام صلح حدیبیه منتهی شد.

	ولی به هر صورت آن سال مانع ورود پیامبر اکرم(ص) و یارانش به مکه شدند، ناچار پیامبر اکرم(ص) به یارانش دستور داد که شترهای خود را در همان‌جا قربانی کنند، سرهای خود را بتراشند و از احرام بیرون آیند و به سوی مدینه بازگردند. در اینجا طوفانی از غم و اندوه مسلمانان را فرا گرفت، وانبوهی از ناراحتی‌ها و گاه شک بر افراد ضعیف‌الایمان غالب شد. موقعی که پیامبر(ص) از حدیبیه به سوی مدینه می‌آمد، مرکبش سنگین شد و از حرکت بازایستاد و در همین حال چهرهٔ مبارک حضرت(ص) غرق سرور و شادمانی بی‌سابقه‌ای گشت و فرمود هم‌اکنون آیات سورهٔ فتح بر من نازل شد.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص۷.</ref>		ولی به هر صورت آن سال مانع ورود پیامبر اکرم(ص) و یارانش به مکه شدند، ناچار پیامبر اکرم(ص) به یارانش دستور داد که شترهای خود را در همان‌جا قربانی کنند، سرهای خود را بتراشند و از احرام بیرون آیند و به سوی مدینه بازگردند. در اینجا طوفانی از غم و اندوه مسلمانان را فرا گرفت، وانبوهی از ناراحتی‌ها و گاه شک بر افراد ضعیف‌الایمان غالب شد. موقعی که پیامبر(ص) از حدیبیه به سوی مدینه می‌آمد، مرکبش سنگین شد و از حرکت بازایستاد و در همین حال چهرهٔ مبارک حضرت(ص) غرق سرور و شادمانی بی‌سابقه‌ای گشت و فرمود هم‌اکنون آیات سورهٔ فتح بر من نازل شد.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص۷.</ref>

A.rezapour در ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۲۳

2023-10-16T07:23:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۳
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	[[سوره فتح]] چهل و هشتمین سوره قرآن و از سوره‌های مدنی و دارای ۲۹ آیه است. این سوره چنان‌که از نامش پیداست، پیام‌آور فتح و پیروزی است. پیروزی بر دشمنان اسلام، پیروزی چشم‌گیر و قاطع. (خواه پیروزی مربوط به فتح مکه باشد یا صلح حدیبیّه یا فتح خیبر یا پیروزی به‌طور مطلق)		[[سوره فتح]] چهل و هشتمین سوره قرآن و از سوره‌های مدنی و دارای ۲۹ آیه است. این سوره چنان‌که از نامش پیداست، پیام‌آور فتح و پیروزی است. پیروزی بر دشمنان اسلام، پیروزی چشم‌گیر و قاطع. (خواه پیروزی مربوط به فتح مکه باشد یا صلح حدیبیّه یا فتح خیبر یا پیروزی به‌طور مطلق)

	این سوره پس از ماجرای حدیبیّه در سال ۶ هجرت نازل شده است. پیامبر(ص) در سال ۶ هجرت تصمیم گرفت که به اتفاق [[مهاجر\|مهاجرین]] و [[انصار]] و سایر مسلمانان به عنوان مراسم «عمره» به سوی مکه حرکت کند. و قبلاً به مسلمانان اطلاع داده بود که من در خواب دیدم همراه یارانم وارد [[مسجدالحرام]] شدیم و مشغول مناسک حج عمره هستیم. مسلمانان در ذی‌الحلیفه نزدیک مدینه احرام بستند و با تعداد زیادی شتر برای قربانی حرکت کردند. وضع حرکت پیامبر(ص) به خوبی نشان می‌داد که هدفی جز انجام این عبادت بزرگ ندارند. تا اینکه پیامبر(ص) و یارانش وارد سرزمین حدیبیه شدند.<ref>. حدیبیه قریه‌ای در نزدیکی مکه بود که حدود ۲۰ کیلومتر تا مکه فاصله داشت.</ref>		این سوره پس از ماجرای حدیبیّه در سال ۶ هجرت نازل شده است. پیامبر(ص) در سال ۶ هجرت تصمیم گرفت که به اتفاق [[مهاجر\|مهاجرین]] و [[انصار]] و سایر مسلمانان به عنوان مراسم «عمره» به سوی مکه حرکت کند. و قبلاً به مسلمانان اطلاع داده بود که من در خواب دیدم همراه یارانم وارد [[مسجدالحرام]] شدیم و مشغول مناسک حج عمره هستیم. مسلمانان در ذی‌الحلیفه نزدیک مدینه احرام بستند و با تعداد زیادی شتر برای قربانی حرکت کردند. وضع حرکت پیامبر(ص) به خوبی نشان می‌داد که هدفی جز انجام این عبادت بزرگ ندارند. تا اینکه پیامبر(ص) و یارانش وارد سرزمین حدیبیه شدند.<ref>حدیبیه قریه‌ای در نزدیکی مکه بود که حدود ۲۰ کیلومتر تا مکه فاصله داشت.</ref>

	ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت زایران خانهٔ خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه ذی‌القعده که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام [[صلح حدیبیه]] منتهی شد.		ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت زایران خانهٔ خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه ذی‌القعده که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام [[صلح حدیبیه]] منتهی شد.
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>		۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، ~~1416 ه.ق، ج2، ص286~~.</ref>		۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، ۱۴۱۶ق ج۲، ص۲۸۶.</ref>

	علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، ~~1374ه.ش،ج18،ص380.~~ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ~~۱۳۶۷،~~ ج۲۲، ~~ص16~~. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ~~۱۳۶۷،~~ ج۲۲، ~~ص16~~. </ref>		علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش، ج۱۸، ص۳۸۰؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷ش، ج۲۲، ص۱۶. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷ش، ج۲۲، ص۱۶. </ref>

	۴. بهترین تفسیر با توجه به محتوای آیات این سوره، صلح حدیبیه است و مراد از این فتح فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد. در پرتو همین صلح حدیبیه خیلی از مشرکان در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. یک سال بعد از صلح حدیبیه، خیبر و اطرافش توسط مسلمانان فتح شد و دامنهٔ شوکت و گسترش اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، ~~1374ه.ش،ج18،ص380~~.</ref>		۴. بهترین تفسیر با توجه به محتوای آیات این سوره، صلح حدیبیه است و مراد از این فتح فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد. در پرتو همین صلح حدیبیه خیلی از مشرکان در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. یک سال بعد از صلح حدیبیه، خیبر و اطرافش توسط مسلمانان فتح شد و دامنهٔ شوکت و گسترش اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، ۱۳۷۴ش ج۱۸، ص۳۸۰.</ref>
	{{پایان پاسخ}}		{{پایان پاسخ}}
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

Nazarzadeh: added Category:مقاله‌های پیشنهادی using HotCat

2023-02-21T10:21:50Z

added Category:مقاله‌های پیشنهادی using HotCat

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۵۱
خط ۵۷:		خط ۵۷:
	}}		}}
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}

			[[رده:مقاله‌های پیشنهادی]]

Nazarzadeh: جایگزینی متن - ' ' به ''

2023-02-08T10:43:29Z

جایگزینی متن - ' <ref>' به '<ref>'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۱۳
خط ۲۴:		خط ۲۴:
	۱. مراد از فتح، فتح مکه است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>		۱. مراد از فتح، فتح مکه است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>		۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref>		۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref>

	علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏. <ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref>		علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref>

	۴. بهترین تفسیر با توجه به محتوای آیات این سوره، صلح حدیبیه است و مراد از این فتح فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد. در پرتو همین صلح حدیبیه خیلی از مشرکان در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. یک سال بعد از صلح حدیبیه، خیبر و اطرافش توسط مسلمانان فتح شد و دامنهٔ شوکت و گسترش اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380.</ref>		۴. بهترین تفسیر با توجه به محتوای آیات این سوره، صلح حدیبیه است و مراد از این فتح فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد. در پرتو همین صلح حدیبیه خیلی از مشرکان در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. یک سال بعد از صلح حدیبیه، خیبر و اطرافش توسط مسلمانان فتح شد و دامنهٔ شوکت و گسترش اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380.</ref>

Fabbasi در ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۵۳

2022-08-25T09:53:26Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۳
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>		۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref>.		۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref>

	علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏. <ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref>		علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏. <ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref>

Fabbasi: ایرادهای آقای رضاپور برای نقد سه نظریه درباره تفسیر و مراد از فتح همراه با پاورقی دادن اصلاح شد

2022-08-25T09:52:16Z

ایرادهای آقای رضاپور برای نقد سه نظریه درباره تفسیر و مراد از فتح همراه با پاورقی دادن اصلاح شد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۲
خط ۲۲:		خط ۲۲:

	== شأن نزول ==		== شأن نزول ==
	۱. مراد از فتح، فتح مکه است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref> ~~اما این تفسیر با قراین آیه نمی‌سازد.~~		۱. مراد از فتح، فتح مکه است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>~~این تفسیر نیز همانند تفسیر قبلی است.~~		۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>

	۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref> ~~لیکن با سیاق آیات درست درنمی‌آید~~.		۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref>.

	۴. بهترین تفسیر با توجه به ~~مضامین~~ آیات این ~~سوره با فصول مختلفی که دارد انطباقش بر قصّهٔ~~ صلح حدیبیه است و مراد از این فتح ~~به طوری که قراین کلام هم تأیید می‌کند،~~ فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان ~~کرد؛ و~~ در ~~پناه و~~ پرتو همین صلح حدیبیه ~~جمع کثیری~~ از ~~مشرکین~~ در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. ~~علاوه بر این،~~ سال بعد از ~~صلح، یعنی در سال هفتم هجری،~~ خیبر و ~~قرای~~ اطرافش ~~را هم~~ فتح ~~کردند~~ و دامنهٔ شوکت و ~~وسعت~~ اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.{{پایان پاسخ}}		علامه طباطبایی و برخی از مفسران در نقد این سه نگرش می‌نویسند فتح مکه دو سال بعد از نزول این آیه است و "فتحنا" به صورت فعل ماضى هم نشان مى‌‏دهد اين پیروزی به هنگام نزول آيات تحقق يافته بود. در روايات هم " صلح حديبيه" به عنوان" فتح مبين" معرفى شده است‏. <ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref> روایتی هم که می‌گوید مراد فتح مکه است به این معناست که صلح حدیبیه زمینه‌ساز فتح خیبر و مکه بوده است.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص16. </ref>

			۴. بهترین تفسیر با توجه به محتوای آیات این سوره، صلح حدیبیه است و مراد از این فتح فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد. در پرتو همین صلح حدیبیه خیلی از مشرکان در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. یک سال بعد از صلح حدیبیه، خیبر و اطرافش توسط مسلمانان فتح شد و دامنهٔ شوکت و گسترش اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.<ref>طباطبايى، محمدحسين، المیزان فی تفسیر القرآن، ترجمه: محمد باقر موسوی همدانی، قم، دفتر انتشارات اسلامى، چاپ پنجم، 1374ه.ش،ج18،ص380.</ref>
			{{پایان پاسخ}}
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

Fabbasi: متن شأن نزول و پاورقی ها اصلاح شد.

2022-08-24T08:16:13Z

متن شأن نزول و پاورقی ها اصلاح شد.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۴۶
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت زایران خانهٔ خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه ذی‌القعده که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام [[صلح حدیبیه]] منتهی شد.		ولی در اینجا قریش باخبر شدند و راه را بر پیامبر اکرم(ص) و یارانش بستند و از ورود آنها به مکه جلوگیری کردند و در واقع تمام سنّت‌هایی را که در زمینهٔ امنیت زایران خانهٔ خدا در ماه حرام داشتند، زیرپا گذاشتند. چرا که آن‌ها معتقد بودند در ماه‌های حرام (از جمله ماه ذی‌القعده که پیامبر(ص) در آن ماه قصد عمره داشت) به ویژه در حال احرام نباید مانع هیچ‌کس شد، حتی اگر کسی قاتل پدر خویش را در این ایام و در این مراسم می‌دید ابداً متعرّض او نمی‌شد. در اینجا ماجرای مفصلی پیش آمد که به عقد قرارداد صلحی میان پیامبر(ص) و مشرکان مکه به نام [[صلح حدیبیه]] منتهی شد.

	ولی به هر صورت آن سال مانع ورود پیامبر اکرم(ص) و یارانش به مکه شدند، ناچار پیامبر اکرم(ص) به یارانش دستور داد که شترهای خود را در همان‌جا قربانی کنند، سرهای خود را بتراشند و از احرام بیرون آیند و به سوی مدینه بازگردند. در اینجا طوفانی از غم و اندوه مسلمانان را فرا گرفت، وانبوهی از ناراحتی‌ها و گاه شک ~~و تردید~~ بر افراد ضعیف‌الایمان غالب شد. موقعی که پیامبر(ص) از حدیبیه به سوی مدینه می‌آمد، مرکبش سنگین شد و از حرکت بازایستاد و در همین حال چهرهٔ مبارک حضرت(ص) غرق سرور و شادمانی بی‌سابقه‌ای گشت و فرمود هم‌اکنون آیات سورهٔ فتح بر من نازل شد.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ~~تاریخ انتشار،~~ ۱۳۶۷، ج۲۲، ص۷.</ref>		ولی به هر صورت آن سال مانع ورود پیامبر اکرم(ص) و یارانش به مکه شدند، ناچار پیامبر اکرم(ص) به یارانش دستور داد که شترهای خود را در همان‌جا قربانی کنند، سرهای خود را بتراشند و از احرام بیرون آیند و به سوی مدینه بازگردند. در اینجا طوفانی از غم و اندوه مسلمانان را فرا گرفت، وانبوهی از ناراحتی‌ها و گاه شک بر افراد ضعیف‌الایمان غالب شد. موقعی که پیامبر(ص) از حدیبیه به سوی مدینه می‌آمد، مرکبش سنگین شد و از حرکت بازایستاد و در همین حال چهرهٔ مبارک حضرت(ص) غرق سرور و شادمانی بی‌سابقه‌ای گشت و فرمود هم‌اکنون آیات سورهٔ فتح بر من نازل شد.<ref>مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، قم، دارالکتب الاسلامیه، چاپ سوم، ۱۳۶۷، ج۲۲، ص۷.</ref>

	== شأن نزول ==		== شأن نزول ==
	۱. ~~بعضی~~ از ~~مفسرین~~<ref>~~ابن علی الفضل~~ بن ~~الحسن الطبرسی،~~ مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref> ~~در بارهٔ «فتح» گفته‌اند: مراد از آن، فتح مکه است،~~ اما این تفسیر با قراین آیه نمی‌سازد.		۱. مراد از فتح، فتح مکه است.<ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref> اما این تفسیر با قراین آیه نمی‌سازد.

	۲. ~~بعضی~~<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۱۰۹.</ref> ~~دیگر گفته‌اند: مراد از این فتح، فتح خیبر است،~~ این تفسیر نیز همانند تفسیر قبلی است.		۲. مراد از این فتح، فتح خیبر است. <ref>طبرسی، فضل بن الحسن، مجمع البیان، بیروت، دارالمعرفه، الطبعه الثانیه، ۱۴۰۸ هـ، ج۹، ص۱۰۹.</ref>این تفسیر نیز همانند تفسیر قبلی است.

	۳. ~~بعضی دیگر~~ مراد از «فتح» را فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر ~~تفسیر کرده‌اند،~~ لیکن با سیاق آیات درست درنمی‌آید.		۳. مراد از «فتح» فتح و پیروزی معنوی بر دشمنان از نظر مستدل بودن منطق اسلام در مقابل کفر است.<ref>ابن‏ جزى، محمد بن احمد، التسهيل لعلوم التنزيل، بیروت، شركة دار الأرقم بن أبي الأرقم، چاپ اول، 1416 ه.ق، ج2، ص286.</ref> لیکن با سیاق آیات درست درنمی‌آید.

	۴. بهترین تفسیر با توجه به مضامین آیات این سوره با فصول مختلفی که دارد انطباقش بر قصّهٔ صلح حدیبیه است و مراد از این فتح به طوری که قراین کلام هم تأیید می‌کند، فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد؛ و در پناه و پرتو همین صلح حدیبیه جمع کثیری از مشرکین در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. علاوه بر این، سال بعد از صلح، یعنی در سال هفتم هجری، خیبر و قرای اطرافش را هم فتح کردند و دامنهٔ شوکت و وسعت اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.{{پایان پاسخ}}		۴. بهترین تفسیر با توجه به مضامین آیات این سوره با فصول مختلفی که دارد انطباقش بر قصّهٔ صلح حدیبیه است و مراد از این فتح به طوری که قراین کلام هم تأیید می‌کند، فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد؛ و در پناه و پرتو همین صلح حدیبیه جمع کثیری از مشرکین در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. علاوه بر این، سال بعد از صلح، یعنی در سال هفتم هجری، خیبر و قرای اطرافش را هم فتح کردند و دامنهٔ شوکت و وسعت اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.{{پایان پاسخ}}

Rezapour: /* مطالعه بیشتر */

2022-05-19T10:11:51Z

مطالعه بیشتر

@@ خط ۳۰: / خط ۳۰: @@
 ۴. بهترین تفسیر با توجه به مضامین آیات این سوره با فصول مختلفی که دارد انطباقش بر قصّهٔ صلح حدیبیه است و مراد از این فتح به طوری که قراین کلام هم تأیید می‌کند، فتحی است که خدا در پرتو صلح حدیبیه نصیب رسول خدا(ص) و مسلمانان کرد؛ و در پناه و پرتو همین صلح حدیبیه جمع کثیری از مشرکین در بین دو سال «صلح حدیبیه و فتح مکه»<ref>. بین صلح حدیبیه و فتح مکه دو سال فاصله است.</ref> ایمان آوردند. علاوه بر این، سال بعد از صلح، یعنی در سال هفتم هجری، خیبر و قرای اطرافش را هم فتح کردند و دامنهٔ شوکت و وسعت اسلام بیشتر شد و آوازه‌شان منتشر شد. آن‌گاه در سال هشتم رسول خدا(ص) برای فتح مکه حرکت کرد، در حالی که به جای هزار و چهارصد نفر در صلح حدیبیه، ده یا دوازده هزار نفر لشکر داشت.{{پایان پاسخ}}
 {{مطالعه بیشتر}}
 == منابع ==

Rezapour: Rezapour صفحهٔ شأن نزول آیه ۱ سوره فتح را به شأن نزول آیه «إنا فتحنا لک فتحا مبينا» منتقل کرد

2022-05-19T10:11:26Z

Rezapour صفحهٔ شأن نزول آیه ۱ سوره فتح را به شأن نزول آیه «إنا فتحنا لک فتحا مبينا» منتقل کرد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۱
(بدون تفاوت)