خطبه‌های بدون نقطه و الف از حضرت علی(ع) - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Fabbasi: Fabbasi صفحهٔ خطبه‌های بدون نقطه و الف نهج‌البلاغه را به خطبه‌های بدون نقطه و الف از حضرت علی(ع) منتقل کرد: چون این دو خطبه در نهج البلاغه نیامده است و در منابع دیگر هم سند معتبری ندارند، کلمه نهج البلاغه از عنوان مدخل حذف شد

2025-10-22T09:10:27Z

Fabbasi صفحهٔ خطبه‌های بدون نقطه و الف نهج‌البلاغه را به خطبه‌های بدون نقطه و الف از حضرت علی(ع) منتقل کرد: چون این دو خطبه در نهج البلاغه نیامده است و در منابع دیگر هم سند معتبری ندارند، کلمه نهج البلاغه از عنوان مدخل حذف شد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۴۰
(بدون تفاوت)

Fabbasi: آدرسی که به ترجمه ملا فتح الله کاشانی داده شده بود، در کتاب ترجمه وی نبود، حذف شد.

2025-10-22T09:08:24Z

آدرسی که به ترجمه ملا فتح الله کاشانی داده شده بود، در کتاب ترجمه وی نبود، حذف شد.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۲:۳۸
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است؛ اما در پایان خطبه می‌نویسد که در سند این خطبه وهن هست(یعنی به خاطر ضعفی که هست قابل استناد نیست).<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است؛ اما در پایان خطبه می‌نویسد که در سند این خطبه وهن هست(یعنی به خاطر ضعفی که هست قابل استناد نیست).<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />

	'''خطبه بدون نقطه ~~مشهور~~'''		'''خطبه بدون نقطه'''

	* ابن شهر آشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) می‌نویسد که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}. بعد از این خطبه، حضرت علی خطبه‌ای بدون نقطه خواند که با این عبارت شروع می شد: {{متن عربی\|«الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ أَهْلِ‏ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ وَ لَهُ أَوْكَدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ وَ أَسْرَعُ الْحَمْدِ وَ أَسْرَاهُ وَ أَطْهَرُ الْحَمْدِ وَ أَسْمَاهُ وَ أَكْرَمُ الْحَمْدِ وَ أَوْلَاهُ إِلَى...» آخِرِهَا\|ترجمه=ستایش مخصوص خدایی است که سزاوار ستایش و جایگاه لایق آن است. از برای اوست رساترین ستایش و شیرین‌ترین آن، و سعادتمندانه‌ترین ستایش و سخاوت بارترین (و شریف ترین) آن، و پاک‌ترین ستایش و بلند‌ترین آن، و ممتازترین ستایش و سزاوارترین آن.... تا آخر خطبه}}<ref name=":0" /> ابن شهر آشوب بقیه خطبه را نیاورده است و فقط نوشته تا آخر خطبه.		* ابن شهر آشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) می‌نویسد که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}. بعد از این خطبه، حضرت علی خطبه‌ای بدون نقطه خواند که با این عبارت شروع می شد: {{متن عربی\|«الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ أَهْلِ‏ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ وَ لَهُ أَوْكَدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ وَ أَسْرَعُ الْحَمْدِ وَ أَسْرَاهُ وَ أَطْهَرُ الْحَمْدِ وَ أَسْمَاهُ وَ أَكْرَمُ الْحَمْدِ وَ أَوْلَاهُ إِلَى...» آخِرِهَا\|ترجمه=ستایش مخصوص خدایی است که سزاوار ستایش و جایگاه لایق آن است. از برای اوست رساترین ستایش و شیرین‌ترین آن، و سعادتمندانه‌ترین ستایش و سخاوت بارترین (و شریف ترین) آن، و پاک‌ترین ستایش و بلند‌ترین آن، و ممتازترین ستایش و سزاوارترین آن.... تا آخر خطبه}}<ref name=":0" /> ابن شهر آشوب بقیه خطبه را نیاورده است و فقط نوشته تا آخر خطبه.
	* ~~صاحب~~ نهج السعاده ~~بعد از نقل~~ خطبه ~~مونقه~~ آورده است. ج۱، ~~ص۱۰۰~~		* محمودی در کتاب نهج السعاده متن کامل خطبه بدون نقطه را بدون ذکر منبع آورده است.‏<ref>محمودى، محمد باقر، ‏نهج‏السعاده في ‏مستدرك‏ نهج‏البلاغه، تهران، سازمان‏چاپ‏وانتشارات‏وزارت‏فرهنگ‏وارشاداسلامى، چاپ اول، ۱۳۷۶ش، ج۱، ص۱۰۹.‏</ref>

	~~'''~~خطبه بدون نقطه ~~غیر مشهور'''~~		خطبه بدون نقطه دیگری هم از [[امیرالمؤمنین\|امیرمومنان(ع)]] نقل شده است که به‌طور کامل در مجله علوم حدیث، شماره ۲۹ (پاییز ۸۲)، ص۱۳۰ آورده شده است.
	*آخر کتاب ترجمه نهج‌البلاغه حاج ملافتح الله کاشانی ملحق شده است.~~<ref>شریف کاشانی، ملا فتح الله، ترجمه نهج البلاغه، ج۲، چاپ سنگی، قطع رحلی، خطاط: محمدحسن گلپایگانی.</ref>~~

	*خطبه بدون نقطه غیر مشهور به‌طور کامل در مجله علوم حدیث، شماره ۲۹ (پاییز ۸۲)، ص۱۳۰ آورده شده است.

	خطبه بدون الف که موسوم به «مونقه» است مصادر متعددی دارد و خطبه بدون نقطه مشهور در چند کتاب یاد شده و به‌طور کامل در نهج‌السعاده آمده است و نقل غیرمشهور آن را مجله علوم حدیث درج کرده است.
	{{پایان پاسخ}}		{{پایان پاسخ}}
	{{مطالعه بیشتر}}		{{مطالعه بیشتر}}

	==مطالعه بیشتر==		==مطالعه بیشتر==
	*دو شاهکار علوی.		*دو شاهکار علوی.

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۲

2025-10-22T08:22:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۲
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است؛ اما در پایان خطبه می‌نویسد که در سند این خطبه وهن هست(یعنی به خاطر ضعفی که هست قابل استناد نیست).<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است؛ اما در پایان خطبه می‌نویسد که در سند این خطبه وهن هست(یعنی به خاطر ضعفی که هست قابل استناد نیست).<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه مشهور'''
	*ابن شهر آشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) می‌نویسد که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}. بعد از این خطبه، حضرت علی خطبه‌ای بدون نقطه خواند که با این عبارت شروع می شد: {{متن عربی\|«الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ أَهْلِ‏ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ وَ لَهُ أَوْكَدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ وَ أَسْرَعُ الْحَمْدِ وَ أَسْرَاهُ وَ أَطْهَرُ الْحَمْدِ وَ أَسْمَاهُ وَ أَكْرَمُ الْحَمْدِ وَ أَوْلَاهُ إِلَى...» آخِرِهَا\|ترجمه=ستایش مخصوص خدایی است که سزاوار ستایش و جایگاه لایق آن است. از برای اوست رساترین ستایش و شیرین‌ترین آن، و سعادتمندانه‌ترین ستایش و سخاوت بارترین (و شریف ترین) آن، و پاک‌ترین ستایش و بلند‌ترین آن، و ممتازترین ستایش و سزاوارترین آن.... تا آخر خطبه}}<ref name=":0" /> ابن شهر آشوب بقیه خطبه را نیاورده است و فقط نوشته تا آخر خطبه.
	*صاحب نهج السعاده بعد از نقل خطبه مونقه آورده است. ج۱، ص۱۰۰

	خطبه بدون نقطه غیر مشهور		* ابن شهر آشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) می‌نویسد که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}. بعد از این خطبه، حضرت علی خطبه‌ای بدون نقطه خواند که با این عبارت شروع می شد: {{متن عربی\|«الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ أَهْلِ‏ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ وَ لَهُ أَوْكَدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ وَ أَسْرَعُ الْحَمْدِ وَ أَسْرَاهُ وَ أَطْهَرُ الْحَمْدِ وَ أَسْمَاهُ وَ أَكْرَمُ الْحَمْدِ وَ أَوْلَاهُ إِلَى...» آخِرِهَا\|ترجمه=ستایش مخصوص خدایی است که سزاوار ستایش و جایگاه لایق آن است. از برای اوست رساترین ستایش و شیرین‌ترین آن، و سعادتمندانه‌ترین ستایش و سخاوت بارترین (و شریف ترین) آن، و پاک‌ترین ستایش و بلند‌ترین آن، و ممتازترین ستایش و سزاوارترین آن.... تا آخر خطبه}}<ref name=":0" /> ابن شهر آشوب بقیه خطبه را نیاورده است و فقط نوشته تا آخر خطبه.
			* صاحب نهج السعاده بعد از نقل خطبه مونقه آورده است. ج۱، ص۱۰۰

			'''خطبه بدون نقطه غیر مشهور'''
	*آخر کتاب ترجمه نهج‌البلاغه حاج ملافتح الله کاشانی ملحق شده است.<ref>شریف کاشانی، ملا فتح الله، ترجمه نهج البلاغه، ج۲، چاپ سنگی، قطع رحلی، خطاط: محمدحسن گلپایگانی.</ref>		*آخر کتاب ترجمه نهج‌البلاغه حاج ملافتح الله کاشانی ملحق شده است.<ref>شریف کاشانی، ملا فتح الله، ترجمه نهج البلاغه، ج۲، چاپ سنگی، قطع رحلی، خطاط: محمدحسن گلپایگانی.</ref>

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۸

2025-10-22T08:18:51Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۸
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده ~~است~~.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است؛ اما در پایان خطبه می‌نویسد که در سند این خطبه وهن هست(یعنی به خاطر ضعفی که هست قابل استناد نیست).<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۱۴

2025-10-22T08:14:19Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۴
خط ۲۰:		خط ۲۰:

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''
			*ابن شهر آشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) می‌نویسد که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}. بعد از این خطبه، حضرت علی خطبه‌ای بدون نقطه خواند که با این عبارت شروع می شد: {{متن عربی\|«الْحَمْدُ لِلَّهِ‏ أَهْلِ‏ الْحَمْدِ وَ مَأْوَاهُ وَ لَهُ أَوْكَدُ الْحَمْدِ وَ أَحْلَاهُ وَ أَسْرَعُ الْحَمْدِ وَ أَسْرَاهُ وَ أَطْهَرُ الْحَمْدِ وَ أَسْمَاهُ وَ أَكْرَمُ الْحَمْدِ وَ أَوْلَاهُ إِلَى...» آخِرِهَا\|ترجمه=ستایش مخصوص خدایی است که سزاوار ستایش و جایگاه لایق آن است. از برای اوست رساترین ستایش و شیرین‌ترین آن، و سعادتمندانه‌ترین ستایش و سخاوت بارترین (و شریف ترین) آن، و پاک‌ترین ستایش و بلند‌ترین آن، و ممتازترین ستایش و سزاوارترین آن.... تا آخر خطبه}}<ref name=":0" /> ابن شهر آشوب بقیه خطبه را نیاورده است و فقط نوشته تا آخر خطبه.
	*صاحب نهج السعاده بعد از نقل خطبه مونقه آورده است. ج۱، ص۱۰۰		*صاحب نهج السعاده بعد از نقل خطبه مونقه آورده است. ج۱، ص۱۰۰

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۳

2025-10-22T08:03:50Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۳
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت مناقب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت کتاب مناقب آل ابی‌طالب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۳

2025-10-22T08:03:06Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۳
خط ۱۳:		خط ۱۳:

	'''مصادر خطبه بدون الف'''		'''مصادر خطبه بدون الف'''
	* خطبه بدون الف در منابع شیعه اولین بار در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) به طور خلاصه آمده که امام رضا(ع) از پدرانش نقل می‌کند که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}.<ref>ابن شهر آشوب مازندرانى، محمد بن على، مناقب آل أبي طالب عليهم السلام، قم، علامه، چاپ اول، ۱۳۷۹ق، ج۲، ص۴۸.</ref>		* خطبه بدون الف در منابع شیعه اولین بار در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) به طور خلاصه آمده که امام رضا(ع) از پدرانش نقل می‌کند که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}.<ref name=":0">ابن شهر آشوب مازندرانى، محمد بن على، مناقب آل أبي طالب عليهم السلام، قم، علامه، چاپ اول، ۱۳۷۹ق، ج۲، ص۴۸.</ref>
	* ابن ابی الحدید (متوفای ۶۵۶ قمری) در شرح نهج البلاغه این خطبه را منسوب به حضرت علی(ع) دانسته و متن کامل و مفصل آن را نقل کرده است.<ref>ابن أبي الحديد، عبد الحميد بن هبه الله، شرح نهج البلاغه لابن أبي الحديد، قم، کتابخانه آيه الله مرعشي نجفي‏، چاپ اول، ۱۴۰۴ق، ج۱۹، ص۱۴۰.</ref>		* ابن ابی الحدید (متوفای ۶۵۶ قمری) در شرح نهج البلاغه این خطبه را منسوب به حضرت علی(ع) دانسته و متن کامل و مفصل آن را نقل کرده است.<ref>ابن أبي الحديد، عبد الحميد بن هبه الله، شرح نهج البلاغه لابن أبي الحديد، قم، کتابخانه آيه الله مرعشي نجفي‏، چاپ اول، ۱۴۰۴ق، ج۱۹، ص۱۴۰.</ref>
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت مناقب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت مناقب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.<ref name=":0" />

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۰۱

2025-10-22T08:01:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۱
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
	*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref>		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref> به نظر می‌رسد که روایت مناقب همین باشد که می‌گوید کلبی از ابی‌صالح نقل کرده است.

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''

Fabbasi: اصلاح ارقام

2025-10-22T07:58:54Z

اصلاح ارقام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۸
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
	*متقی هندی (متوفای ~~975~~ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با سلسه سند آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref>		*متقی هندی (متوفای ۹۷۵ قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با [[سلسله حدیث\|سلسه سند]] آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref>

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''
خط ۳۲:		خط ۳۲:

	==مطالعه بیشتر==		==مطالعه بیشتر==

	*دو شاهکار علوی.		*دو شاهکار علوی.
			*مجله علوم حدیث، شماره ۲۹.

	*مجله علوم حدیث، شماره ۲۹.
	{{پایان مطالعه بیشتر}}		{{پایان مطالعه بیشتر}}

Fabbasi در ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۵۴

2025-10-22T07:54:29Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۴
خط ۱۳:		خط ۱۳:

	'''مصادر خطبه بدون الف'''		'''مصادر خطبه بدون الف'''
	* خطبه بدون الف اولین بار در کتاب مناقب آل ابی‌طالب متوفای ۵۸۸ قمری به طور خلاصه آمده که امام رضا(ع) از پدرانش نقل می‌کند که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است.}}.<ref>ابن شهر آشوب مازندرانى، محمد بن على، مناقب آل أبي طالب عليهم السلام، قم، علامه، چاپ اول، ۱۳۷۹ق، ج۲، ص۴۸.</ref>		* خطبه بدون الف در منابع شیعه اولین بار در کتاب مناقب آل ابی‌طالب (متوفای ۵۸۸ قمری) به طور خلاصه آمده که امام رضا(ع) از پدرانش نقل می‌کند که عده‌ای نشسته بودند و بحث می‌کردند که حرف الف بیشتر از بقیه حروف در سخن گفتن آورده می‌شود؛ حضرت علی(ع) خطبه مونقه(زیبا) خواند که اولش اینگونه شروع می‌شود: {{متن عربی\|حَمِدْتُ‏ مَنْ‏ عَظُمَتْ‏ مِنَّتُه\|ترجمه=ستایش می کنم کسی را که منّتش عظیم است}}.<ref>ابن شهر آشوب مازندرانى، محمد بن على، مناقب آل أبي طالب عليهم السلام، قم، علامه، چاپ اول، ۱۳۷۹ق، ج۲، ص۴۸.</ref>
	* ابن ابی الحدید متوفای ۶۵۶ قمری در شرح نهج البلاغه این خطبه را منسوب به حضرت علی(ع) دانسته و متن کامل و مفصل آن را نقل کرده است.<ref>ابن أبي الحديد، عبد الحميد بن هبه الله، شرح نهج البلاغه لابن أبي الحديد، قم، کتابخانه آيه الله مرعشي نجفي‏، چاپ اول، ۱۴۰۴ق، ج۱۹، ص۱۴۰.</ref>		* ابن ابی الحدید (متوفای ۶۵۶ قمری) در شرح نهج البلاغه این خطبه را منسوب به حضرت علی(ع) دانسته و متن کامل و مفصل آن را نقل کرده است.<ref>ابن أبي الحديد، عبد الحميد بن هبه الله، شرح نهج البلاغه لابن أبي الحديد، قم، کتابخانه آيه الله مرعشي نجفي‏، چاپ اول، ۱۴۰۴ق، ج۱۹، ص۱۴۰.</ref>
	* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی متوفای ۸۴۱ قمری این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>		* بعد از ابن ابی الحدید، دیلمی (متوفای ۸۴۱ قمری) این خطبه را آورده است.‏<ref>ديلمى، حسن بن محمد، أعلام الدين في صفات المؤمنين، قم، مؤسسه آل البيت عليهم السلام‏، چاپ اول، ۱۴۰۸ق، ص۷۲.</ref>
	*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>		*کفعمی متوفای ۹۰۵ قمری این خطبه را به عنوان خُطْبَه الْمُونِقَه برای علی امیرمومنان(ع) آورده است.‏ ‏<ref>كفعمى، ابراهيم بن على عاملى، المصباح للكفعمي (جنه الأمان الواقيه)، قم، چاپ دوم، ۱۴۰۵ ق، ص۷۴۱.</ref>
			*متقی هندی (متوفای 975 قمری) از علمای اهل سنت خطبه بدون الف را با سلسه سند آورده است.<ref>متقی هندی، علاء الدین علی، كنز العمال، بیروت، مؤسسه الرساله، ۱۴۰۹ ق- ۱۹۸۹ م، ج۱۶، ص۲۱۱، حدیث۴۴۲۳۴.</ref>

	'''خطبه بدون نقطه'''		'''خطبه بدون نقطه'''