حدیث غبطه آدم(ع) به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع) - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazarzadeh: جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

2026-05-12T02:29:04Z

جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۵۹
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	===مراد از حسادت===		===مراد از حسادت===
	{{همچنین ببینید\|حسد}}		{{همچنین ببینید\|حسد}}
	[[علامه مجلسی]] در کتاب [[~~بحارالانوار~~]] احتمال داده است مراد از حسادت، درخواست کردن حالات اهل‌بیت(ع) و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف آدم و حوا، ترک اولی شمرده می‌شود؛ زیرا باید راضی و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، ~~بحارالانوار،~~ بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر [[حسادت]] را به معنای غبطه به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، ~~بحارالانوار،~~ بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>		[[علامه مجلسی]] در کتاب [[بحار الانوار]] احتمال داده است مراد از حسادت، درخواست کردن حالات اهل‌بیت(ع) و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف آدم و حوا، ترک اولی شمرده می‌شود؛ زیرا باید راضی و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر [[حسادت]] را به معنای غبطه به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحار الانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>

	روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>		روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>

Aliazad در ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۴۶

2025-12-16T05:46:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۶
خط ۷۸:		خط ۷۸:
	[[رده:عصمت پیامبران]]		[[رده:عصمت پیامبران]]
	{{#seo:		{{#seo:
	\|title=		\|title=حدیث حسادت حضرت آدم(ع) به پیامبر و اهل‌بیت(ع) - بررسی سند حدیث غبطه آدم به پیامبر - ویکی پاسخ
	\|title_mode=Replaced Title		\|title_mode=Replaced Title
	\|keywords=		\|keywords=حسادت حضرت آدم
	\|description=		\|description=اعتبار حدیث حسادت یا غبطه حضرت آدم(ع) به پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، تحلیل سندی روایت و تبیین معنای حسادت و ترک اولی از دیدگاه عالمان شیعه.
	}}		}}

Aliazad در ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۵:۴۳

2025-12-16T05:43:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۳
خط ۲۱:		خط ۲۱:
	\| وابسته =		\| وابسته =
	}}		}}
	حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و ~~اهل‌بیت~~(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] از [[امام رضا(ع)]] نقل شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن صحیح و بر اساس برخی مبانی دیگر ضعیف است.		حدیث غبطه آدم به جایگاه [[پیامبر(ص) از دیدگاه امام علی(ع)\|پیامبر(ص)]] و [[اهل بیت چند نفرند\|اهل بیت]](ع)، توسط شیخ صدوق در کتاب [[عیون اخبار الرضا]](ع) از امام رضا(ع) نقل شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن صحیح و بر اساس برخی مبانی دیگر ضعیف است.

	در این حدیث، علت اخراج ~~[[حضرت آدم(ع)\|~~آدم]] و [[حوا]] از [[بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه [[~~پیامبر~~(ص)\|~~پیامبر]]، [[~~امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، [[امام حسن(ع)]] و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب [[ترک اولی]] شد. مجلسی حسادت را به ~~[[غبطه\|~~غبطه خوردنِ]] آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.		در این حدیث، علت اخراج آدم و حوا از [[توصیف بهشت با تصورات محدود انسانی\|بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه پیامبر، [[امام علی(ع) جمع‌کننده قرآن\|امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، امام حسن(ع) و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب ترک اولی شد. مجلسی حسادت را به غبطه خوردنِ آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.

	===علت هبوط آدم و حواء از بهشت===		===علت هبوط آدم و حواء از بهشت===
	شیخ صدوق در کتاب عیون اخبار الرضا(ع)<ref>ابن بابويه، محمد بن على، عيون أخبار الرضا عليه السلام - تهران، نشر جهان، چاپ اول، ۱۳۷۸ق، ج۱، ص۳۰۶، حدیث۶۷.</ref>و [[معانی الاخبار ~~(کتاب)\|معانی الاخبار]]~~<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، معانی الاخبار، به تحقیق و تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، ۱۴۰۳ق، ص۱۲۴.</ref> روایتی را ذکر کرده است که علت هبوط حضرت آدم و حواء از بهشت را آروز کردن مقام [[پنج‌تن آل عبا\|پنج تن آل عبا]] توسط آن دو می‌داند.		شیخ صدوق در کتاب عیون اخبار الرضا(ع)<ref>ابن بابويه، محمد بن على، عيون أخبار الرضا عليه السلام - تهران، نشر جهان، چاپ اول، ۱۳۷۸ق، ج۱، ص۳۰۶، حدیث۶۷.</ref>و معانی الاخبار<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، معانی الاخبار، به تحقیق و تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، ۱۴۰۳ق، ص۱۲۴.</ref> روایتی را ذکر کرده است که علت هبوط حضرت آدم و حواء از بهشت را آروز کردن مقام [[پنج‌تن آل عبا\|پنج تن آل عبا]] توسط آن دو می‌داند.

	عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس نیشابوری راوی نخست سلسله‌سند، در کتاب‌های رجالی متقدم ناشناخته است؛ ولی چون شیخ صدوق فراوان از او نقل روایت کرده ~~[[وثاقت\|~~ثقه]] و مورد اطمینان دانسته شده است.<ref>مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل‏، منتهی المقال فی أحوال الرجال‏ به تحقیق مؤسسة آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث‏، قم، موسسة آل البیت(ع) لإحیاء التراث‏، ۱۴۱۶ق، ج۴، ص۲۷۵.</ref> البته [[سید ابوالقاسم خویی]] فقیه و [[علم رجال\|رجال‌شناس]]، توثیق او را نپذیرفته است.<ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث و تفصیل طبقات الرواة، بی‌جا، بی‌نا، ۱۴۱۳ق، ج۱۲، ص۴۲.</ref>		عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس نیشابوری راوی نخست سلسله‌سند، در کتاب‌های رجالی متقدم ناشناخته است؛ ولی چون شیخ صدوق فراوان از او نقل روایت کرده ثقه و مورد اطمینان دانسته شده است.<ref>مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل‏، منتهی المقال فی أحوال الرجال‏ به تحقیق مؤسسة آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث‏، قم، موسسة آل البیت(ع) لإحیاء التراث‏، ۱۴۱۶ق، ج۴، ص۲۷۵.</ref> البته سید ابوالقاسم خویی فقیه و [[علم رجال\|رجال‌شناس]]، توثیق او را نپذیرفته است.<ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث و تفصیل طبقات الرواة، بی‌جا، بی‌نا، ۱۴۱۳ق، ج۱۲، ص۴۲.</ref>

	در وثاقت راوی دوم علی بن محمد بن قتیبه نیز اختلاف نظر است؛ برخی او را به دلایلی موثق می‌دانند<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۵۹. </ref> <ref> طوسی، محمد، رجال، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۷۳ ش، ص۴۲۹.</ref> و برخی دیگر غیرقابل اعتماد شمرده‌اند.<ref>، خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۱۲، ص۱۶۰.</ref> حمدان بن سلیمان<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۱۳۸.</ref> و عبدالسلام بن صالح<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۴۵؛ کشی، محمد، اختیار معرفه الرجال، مشهد، دانشگاه، ۱۴۰۹ ق، ص۶۱۶.</ref> دیگر راویان روایت، توثیق شده‌اند. درنتیجه سند این روایت طبق برخی از مبانی رجالی، صحیح و طبق برخی از مبانی ضعیف است.		در وثاقت راوی دوم علی بن محمد بن قتیبه نیز اختلاف نظر است؛ برخی او را به دلایلی موثق می‌دانند<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۵۹. </ref> <ref> طوسی، محمد، رجال، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۷۳ ش، ص۴۲۹.</ref> و برخی دیگر غیرقابل اعتماد شمرده‌اند.<ref>، خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۱۲، ص۱۶۰.</ref> حمدان بن سلیمان<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۱۳۸.</ref> و عبدالسلام بن صالح<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۴۵؛ کشی، محمد، اختیار معرفه الرجال، مشهد، دانشگاه، ۱۴۰۹ ق، ص۶۱۶.</ref> دیگر راویان روایت، توثیق شده‌اند. درنتیجه سند این روایت طبق برخی از مبانی رجالی، صحیح و طبق برخی از مبانی ضعیف است.
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	===مراد از حسادت===		===مراد از حسادت===
	{{همچنین ببینید\|حسد}}		{{همچنین ببینید\|حسد}}
	[[علامه مجلسی]] در کتاب [[~~بحارالانوار (کتاب)\|~~بحارالانوار]] احتمال داده است مراد از حسادت، درخواست کردن حالات [[اهل‌بیت(ع)]] و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف آدم و حوا، ترک اولی شمرده می‌شود؛ زیرا باید راضی و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر حسادت را به معنای غبطه به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>		[[علامه مجلسی]] در کتاب [[بحارالانوار]] احتمال داده است مراد از حسادت، درخواست کردن حالات اهل‌بیت(ع) و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف آدم و حوا، ترک اولی شمرده می‌شود؛ زیرا باید راضی و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر [[حسادت]] را به معنای غبطه به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>

	روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>		روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>

	این روایت نخستین بار در [[تفسیر عیاشی]] آمده است. سند روایت ~~[[حدیث~~ مرسل~~\|مرسل]]~~ است (برخی راویان ذکر نشده‌اند). عبدالرحمن بن کثیر تنها راوی ذکر شده در [[سلسله حدیث\|سلسه‌سند]] هم، ضعیف و جعل‌کننده حدیث شمرده شده است. <ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۳۴.</ref> <ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۹، ص۳۴۴.</ref> بنابراین سند روایت ضعیف است. {{پایان پاسخ}}		این روایت نخستین بار در تفسیر عیاشی آمده است. سند روایت مرسل است (برخی راویان ذکر نشده‌اند). عبدالرحمن بن کثیر تنها راوی ذکر شده در [[سلسله حدیث\|سلسه‌سند]] هم، ضعیف و جعل‌کننده حدیث شمرده شده است. <ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۳۴.</ref> <ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۹، ص۳۴۴.</ref> بنابراین سند روایت ضعیف است. {{پایان پاسخ}}

	==متن و ترجمه حدیث==		==متن و ترجمه حدیث==

Aliazad در ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۴

2025-07-13T11:44:47Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۴
خط ۷۷:		خط ۷۷:
	[[رده:فقه الحدیث]]		[[رده:فقه الحدیث]]
	[[رده:عصمت پیامبران]]		[[رده:عصمت پیامبران]]
			{{#seo:
			\|title=
			\|title_mode=Replaced Title
			\|keywords=
			\|description=
			}}

Aliazad در ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۶

2025-07-13T11:36:28Z

Aliazad در ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۱

2025-07-13T11:31:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۱
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	\| روایات مشابه =		\| روایات مشابه =
	\| راوی اصلی =		\| راوی اصلی =
	\| دیگر راویان = عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس ~~نیسابوری،~~ علی بن محمد بن قتیبه		\| دیگر راویان = عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس نیشابوری، علی بن محمد بن قتیبه
	\| اعتبار سند =		\| اعتبار سند =
	\| منابع شیعه = [[عیون اخبار الرضا(ع) (کتاب)\|عیون اخبار الرضا(ع)]]، [[تفسیر عیاشی (کتاب)\|تفسیر عیاشی]]		\| منابع شیعه = [[عیون اخبار الرضا(ع) (کتاب)\|عیون اخبار الرضا(ع)]]، [[تفسیر عیاشی (کتاب)\|تفسیر عیاشی]]

Fabbasi: پاسخ خوب است

2025-04-14T10:35:25Z

پاسخ خوب است

نمایش تغییرات

Nazarzadeh: جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

2024-09-29T07:35:32Z

جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۰۵
خط ۶۵:		خط ۶۵:
	\| نمایه =		\| نمایه =
	\| تغییر مسیر = شد		\| تغییر مسیر = شد
	\| ~~بازبینی~~ =		\| ارزیابی کمی =
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
	\| بازبینی نویسنده =		\| بازبینی نویسنده =

A.ahmadi در ‏۱۳ ژوئن ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۴۴

2021-06-13T07:44:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئن ۲۰۲۱، ساعت ۱۱:۱۴
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	\| وابسته =		\| وابسته =
	}}		}}
	حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] ~~ذکر~~ شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن [[حدیث صحیح\|صحیح]] و بر اساس برخی مبانی دیگر [[حدیث ضعیف\|ضعیف]] است.		حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] از [[امام رضا(ع)]] نقل شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن [[حدیث صحیح\|صحیح]] و بر اساس برخی مبانی دیگر [[حدیث ضعیف\|ضعیف]] است.

	در این حدیث، علت اخراج [[حضرت آدم(ع)\|آدم]] و [[حوا]] از [[بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه [[پیامبر(ص)\|پیامبر]]، [[امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، [[امام حسن(ع)]] و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب [[ترک اولی]] شد. مجلسی حسادت را به [[غبطه\|غبطه خوردنِ]] آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.		در این حدیث، علت اخراج [[حضرت آدم(ع)\|آدم]] و [[حوا]] از [[بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه [[پیامبر(ص)\|پیامبر]]، [[امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، [[امام حسن(ع)]] و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب [[ترک اولی]] شد. مجلسی حسادت را به [[غبطه\|غبطه خوردنِ]] آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.

A.ahmadi در ‏۱۳ ژوئن ۲۰۲۱، ساعت ۰۷:۴۳

2021-06-13T07:43:20Z

@@ خط ۳: / خط ۳: @@
 {{پاسخ}}
+{{جعبه اطلاعات حدیث
 حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] ذکر شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال|رجالی]]، سند آن [[حدیث صحیح|صحیح]] و بر اساس برخی مبانی دیگر [[حدیث ضعیف|ضعیف]] است.
@@ خط ۵۸: / خط ۷۳: @@
 }}
 {{پایان متن}}
 [[رده:فقه الحدیث]]
 [[رده:عصمت پیامبران]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۶
خط ۲۱:		خط ۲۱:
	\| وابسته =		\| وابسته =
	}}		}}
	حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] از [[امام رضا(ع)]] نقل شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن ~~[[حدیث~~ صحیح~~\|صحیح]]~~ و بر اساس برخی مبانی دیگر ~~[[حدیث ضعیف\|~~ضعیف]] است.		حدیث غبطه آدم به جایگاه پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع)، توسط [[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع)]] از [[امام رضا(ع)]] نقل شده است. در اعتبار سند این روایت اختلاف‌نظر است. بر اساس برخی مبانیِ [[علم رجال\|رجالی]]، سند آن صحیح و بر اساس برخی مبانی دیگر ضعیف است.

	در این حدیث، علت اخراج [[حضرت آدم(ع)\|آدم]] و [[حوا]] از [[بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه [[پیامبر(ص)\|پیامبر]]، [[امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، [[امام حسن(ع)]] و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب [[ترک اولی]] شد. مجلسی حسادت را به [[غبطه\|غبطه خوردنِ]] آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.		در این حدیث، علت اخراج [[حضرت آدم(ع)\|آدم]] و [[حوا]] از [[بهشت]] حسادت ورزیدن آنها به جایگاه [[پیامبر(ص)\|پیامبر]]، [[امام علی(ع)]]، [[حضرت فاطمه(س)]]، [[امام حسن(ع)]] و [[امام حسین(ع)]] دانسته شده است. به گفته [[علامه مجلسی]]، [[حسد\|حسادت]] در این روایت به معنای درخواست رسیدن به جایگاه پیامبر و اهل‌بیت(ع) است؛ در حالی که خدا آدم را از این درخواست نهی کرده بود؛ بنابراین آدم تسلیم امر خدا نشده و مرتکب [[ترک اولی]] شد. مجلسی حسادت را به [[غبطه\|غبطه خوردنِ]] آدم نسبت به چیزی که سزاوار آن نبوده نیز معنا کرده است.

	===علت هبوط آدم و حواء از بهشت===		===علت هبوط آدم و حواء از بهشت===
	[[شیخ صدوق]] در کتاب [[عیون اخبار الرضا(ع) ~~(کتاب)\|عیون اخبار الرضا(ع)]]~~<ref>ابن بابويه، محمد بن على، عيون أخبار الرضا عليه السلام - تهران، نشر جهان، چاپ اول، ۱۳۷۸ق، ج۱، ص۳۰۶، حدیث۶۷.</ref>و [[معانی الاخبار (کتاب)\|معانی الاخبار]]<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، معانی الاخبار، به تحقیق و تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، ۱۴۰۳ق، ص۱۲۴.</ref> روایتی را ذکر کرده است که علت هبوط حضرت آدم و حواء از بهشت را آروز کردن مقام پنج تن آل عبا توسط آن دو می‌داند.		شیخ صدوق در کتاب عیون اخبار الرضا(ع)<ref>ابن بابويه، محمد بن على، عيون أخبار الرضا عليه السلام - تهران، نشر جهان، چاپ اول، ۱۳۷۸ق، ج۱، ص۳۰۶، حدیث۶۷.</ref>و [[معانی الاخبار (کتاب)\|معانی الاخبار]]<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، معانی الاخبار، به تحقیق و تصحیح علی‌اکبر غفاری، قم، دفتر انتشارات اسلامی، ۱۴۰۳ق، ص۱۲۴.</ref> روایتی را ذکر کرده است که علت هبوط حضرت آدم و حواء از بهشت را آروز کردن مقام [[پنج‌تن آل عبا\|پنج تن آل عبا]] توسط آن دو می‌داند.

	عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس ~~نیسابوری~~ راوی نخست سلسله‌سند، در کتاب‌های رجالی متقدم ~~[[حدیث مجهول\|~~ناشناخته]] است؛ ولی چون شیخ صدوق فراوان از او نقل روایت کرده [[وثاقت\|ثقه]] و مورد اطمینان دانسته شده است.<ref>مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل‏، منتهی المقال فی أحوال الرجال‏ به تحقیق مؤسسة آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث‏، قم، موسسة آل البیت(ع) لإحیاء التراث‏، ۱۴۱۶ق، ج۴، ص۲۷۵.</ref> البته [[سید ابوالقاسم خویی]] فقیه و [[علم رجال\|رجال‌شناس]]، توثیق او را نپذیرفته است.<ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث و تفصیل طبقات الرواة، بی‌جا، بی‌نا، ۱۴۱۳ق، ج۱۲، ص۴۲.</ref>		عبدالواحد بن محمد بن عُبْدوس نیشابوری راوی نخست سلسله‌سند، در کتاب‌های رجالی متقدم ناشناخته است؛ ولی چون شیخ صدوق فراوان از او نقل روایت کرده [[وثاقت\|ثقه]] و مورد اطمینان دانسته شده است.<ref>مازندرانی حائری، محمد بن اسماعیل‏، منتهی المقال فی أحوال الرجال‏ به تحقیق مؤسسة آل البیت علیهم السلام لاحیاء التراث‏، قم، موسسة آل البیت(ع) لإحیاء التراث‏، ۱۴۱۶ق، ج۴، ص۲۷۵.</ref> البته [[سید ابوالقاسم خویی]] فقیه و [[علم رجال\|رجال‌شناس]]، توثیق او را نپذیرفته است.<ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث و تفصیل طبقات الرواة، بی‌جا، بی‌نا، ۱۴۱۳ق، ج۱۲، ص۴۲.</ref>

	در وثاقت راوی دوم علی بن محمد بن قتیبه نیز اختلاف نظر است؛ برخی او را به دلایلی موثق می‌دانند<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۵۹. </ref> <ref> طوسی، محمد، رجال، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۷۳ ش، ص۴۲۹.</ref> و برخی دیگر غیرقابل اعتماد شمرده‌اند.<ref>، خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۱۲، ص۱۶۰.</ref> حمدان بن سلیمان<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۱۳۸.</ref> و عبدالسلام بن صالح<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۴۵؛ کشی، محمد، اختیار معرفه الرجال، مشهد، دانشگاه، ۱۴۰۹ ق، ص۶۱۶.</ref> دیگر راویان روایت، توثیق شده‌اند. درنتیجه سند این روایت طبق برخی از مبانی رجالی، ~~[[حدیث~~ صحیح~~\|صحیح]]~~ و طبق برخی از مبانی ~~[[حدیث ضعیف\|~~ضعیف]] است.		در وثاقت راوی دوم علی بن محمد بن قتیبه نیز اختلاف نظر است؛ برخی او را به دلایلی موثق می‌دانند<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۵۹. </ref> <ref> طوسی، محمد، رجال، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۷۳ ش، ص۴۲۹.</ref> و برخی دیگر غیرقابل اعتماد شمرده‌اند.<ref>، خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۱۲، ص۱۶۰.</ref> حمدان بن سلیمان<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۱۳۸.</ref> و عبدالسلام بن صالح<ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۴۵؛ کشی، محمد، اختیار معرفه الرجال، مشهد، دانشگاه، ۱۴۰۹ ق، ص۶۱۶.</ref> دیگر راویان روایت، توثیق شده‌اند. درنتیجه سند این روایت طبق برخی از مبانی رجالی، صحیح و طبق برخی از مبانی ضعیف است.

	===مراد از حسادت===		===مراد از حسادت===
	{{همچنین ببینید\|حسد}}		{{همچنین ببینید\|حسد}}
	[[علامه مجلسی]] در کتاب [[بحارالانوار (کتاب)\|بحارالانوار]] احتمال داده است مراد از ~~[[حسد\|حسادت]]،~~ درخواست کردن حالات [[اهل‌بیت(ع)]] و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف ~~[[حضرت آدم(ع)\|~~آدم]] و ~~[[حوا]]، [[~~ترک اولی]] شمرده می‌شود؛ زیرا باید ~~[[رضایت از خدا\|~~راضی]] و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر حسادت را به معنای [[غبطه]] به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>		[[علامه مجلسی]] در کتاب [[بحارالانوار (کتاب)\|بحارالانوار]] احتمال داده است مراد از حسادت، درخواست کردن حالات [[اهل‌بیت(ع)]] و رسیدن به منزلت آنها بوده است. این درخواست از طرف آدم و حوا، ترک اولی شمرده می‌شود؛ زیرا باید راضی و تسلیم امر خدا می‌شدند.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۲۶، ص۲۷۳.</ref> او در جایی دیگر حسادت را به معنای غبطه به چیزی دانسته که سزاوار آن نبوده است.<ref>مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دارإحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ ق، ج۱۱، ص۱۶۵.</ref>

	روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>		روایت دیگری در تفسیر عیاشی آمده است که {{متن عربی\|خدا در میثاق، ذریه و فرزندان آدم را به او نشان داد. آدم از پیامبر عبور کرد در حالی که او به علی تکیه داده بود، و فاطمه پشت سر آن دو می‌آمد و حسن و حسین پشت سر فاطمه می‌آمدند. خداوند گفت: ای آدم! هیچ‌گاه به آنان حسادت نکن، (که در این صورت) تو را از جوار خودم بیرون می‌کنم. هنگامی که خدا او را در بهشت ساکن کرد، پیامبر، علی، فاطمه، حسن و حسین برای او تَمَثّل یافتند. او به آنها حسادت ورزید. پس از آن، ولایت آنها بر آدم عرضه شد و او آن را انکار کرد. پس بهشت برگ‌های خود را به سمت او پرتاب کرد. هنگامی که آدم از حسادت خود توبه کرد و ولایت را پذیرفت و خدا را به حق پنج‌تن محمد، علی، فاطمه، حسن و حسین خواند، خدا او را آمرزید. این همان سخن خداوند [در قرآن] است که فرمود: پس آدم از جانب پروردگارش کلماتی آموخت.}}<ref>عیاشی، محمد بن مسعود، تفسیر العیاشی، به تحقیق و تصحیح سید هاشم رسولی محلاتی، تهران، المطبعة العلمیة، ۱۳۸۰ق، ج۱، ص۴۱.</ref>

	این روایت نخستین بار در [[تفسیر عیاشی]] آمده است. سند روایت [[حدیث مرسل\|مرسل]] است (برخی راویان ذکر نشده‌اند). عبدالرحمن بن کثیر تنها راوی ذکر شده در [[سلسله حدیث\|سلسه‌سند]] هم، ~~[[حدیث~~ ضعیف~~\|ضعیف]]~~ و جعل‌کننده حدیث شمرده شده است. <ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۳۴.</ref> <ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۹، ص۳۴۴.</ref> بنابراین سند روایت ضعیف است. {{پایان پاسخ}}		این روایت نخستین بار در [[تفسیر عیاشی]] آمده است. سند روایت [[حدیث مرسل\|مرسل]] است (برخی راویان ذکر نشده‌اند). عبدالرحمن بن کثیر تنها راوی ذکر شده در [[سلسله حدیث\|سلسه‌سند]] هم، ضعیف و جعل‌کننده حدیث شمرده شده است. <ref>نجاشی، احمد، رجال النجاشی، قم، جامعه مدرسین، ۱۳۶۵ ش، ص۲۳۴.</ref> <ref>خویی، ابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، بی جا، بی نا، بی تا، ج۹، ص۳۴۴.</ref> بنابراین سند روایت ضعیف است. {{پایان پاسخ}}

	==متن و ترجمه حدیث==		==متن و ترجمه حدیث==