ثواب هجده برابری قرض دادن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Aliazad در ‏۲۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۳۵

2025-06-24T11:35:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۰۵
خط ۷۳:		خط ۷۳:
	[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]		[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]
	[[en:The Eighteen-Fold Reward of Giving Loans]]		[[en:The Eighteen-Fold Reward of Giving Loans]]

			{{#seo:
			\|title=بررسی حدیث ثواب هجده برابری در قرض دادن در اسلام \| ویکی پاسخ
			\|title_mode=Replaced Title
			\|keywords=ثواب قرض
			\|description=بررسی ثواب هجده برابری قرض دادن که در احادیث معتبر نقل شده است و تحلیل دو حدیث از کتاب‌های الکافی و تهذیب الاحکام، صحت و اعتبار سندی این روایات مورد بررسی قرار گرفته
			}}

Aliazad در ‏۲۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۹

2025-06-24T11:29:14Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۵۹
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	=== بررسی سند ===		=== بررسی سند ===
	این روایت را [[محمد بن یعقوب کلینی\|شیخ کلینی]] در کتاب [[الکافی (کتاب)\|الکافی]]، از [[امام صادق(ع)]] نقل کرده است.<ref name=":0"/> راویان این حدیث، علی بن ابراهیم، پدرش، ابن ابی‌عمیر، منصور بن یونس و اسحاق بن عمار هستند.<ref name=":0"/>		این روایت را [[محمد بن یعقوب کلینی\|شیخ کلینی]] در کتاب [[الکافی (کتاب)\|الکافی]]، از امام صادق(ع) نقل کرده است.<ref name=":0"/> راویان این حدیث، علی بن ابراهیم، پدرش، ابن ابی‌عمیر، منصور بن یونس و اسحاق بن عمار هستند.<ref name=":0"/>

	[[علامه مجلسی]] در کتاب [[مرآة العقول (کتاب)\|مرآة العقول]] سند حدیث را [[حدیث حسن\|حَسَن]] یا [[حدیث موثق\|مُوَثّق]] دانسته است.<ref>مجلسی، محمد باقر، مرآه العقول فی شرح اخبار آل الرسول، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ دوم، ج۱۶، ص۱۶۲.</ref> به گفته [[شیخ طوسی]] رجال‌شناس شیعه، منصور بن یونس یکی از راویان این حدیث، از نظر مذهب [[واقفیه\|واقفی]] است،<ref>طوسی، رجال الطوسی، به تحقیق جواد قیومی اصفهانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۷۳ش، ص۳۴۳.</ref> ولی [[وثاقت\|ثقه]] و مورد اعتماد شمرده شده است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، به تحقیق موسی شبیری زنجانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۶۵ش، ص۴۱۲.</ref> بنابراین این روایت موثق و ~~[[حدیث~~ معتبر~~\|معتبر]]~~ است.		[[علامه مجلسی]] در کتاب [[مرآة العقول (کتاب)\|مرآة العقول]] سند حدیث را [[حدیث حسن\|حَسَن]] یا [[حدیث موثق\|مُوَثّق]] دانسته است.<ref>مجلسی، محمد باقر، مرآه العقول فی شرح اخبار آل الرسول، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ دوم، ج۱۶، ص۱۶۲.</ref> به گفته [[شیخ طوسی]] رجال‌شناس شیعه، منصور بن یونس یکی از راویان این حدیث، از نظر مذهب [[واقفیه\|واقفی]] است،<ref>طوسی، رجال الطوسی، به تحقیق جواد قیومی اصفهانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۷۳ش، ص۳۴۳.</ref> ولی [[وثاقت\|ثقه]] و مورد اعتماد شمرده شده است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، به تحقیق موسی شبیری زنجانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۶۵ش، ص۴۱۲.</ref> بنابراین این روایت موثق و معتبر است.

	این روایت را شیخ صدوق نیز، در کتاب من لایحضره الفقیه، نقل کرده است.<ref>ابن بابویه، محمد، من لایحضره الفقیه، قم، جامعه مدرسین، چاپ دوم، ۱۴۱۳ق، ج۲، باب ثواب القرض، ص۵۸، حدیث ۱۶۹۷ و ج۲، باب فضل الصدقه، ص۶۷، حدیث ۱۷۳۸.</ref>		این روایت را شیخ صدوق نیز، در کتاب من لایحضره الفقیه، نقل کرده است.<ref>ابن بابویه، محمد، من لایحضره الفقیه، قم، جامعه مدرسین، چاپ دوم، ۱۴۱۳ق، ج۲، باب ثواب القرض، ص۵۸، حدیث ۱۶۹۷ و ج۲، باب فضل الصدقه، ص۶۷، حدیث ۱۷۳۸.</ref>
خط ۳۹:		خط ۳۹:
	این روایت را شیخ کلینی در کتاب الکافی، از امام صادق(ع) و او از [[پیامبر(ص)]] نقل کرده است.<ref name=":1"/>		این روایت را شیخ کلینی در کتاب الکافی، از امام صادق(ع) و او از [[پیامبر(ص)]] نقل کرده است.<ref name=":1"/>

	[[نوفلی]] یکی از راویان این حدیث، در کتاب‌های رجالی متقدم توثیق یا [[حدیث ضعیف\|تضعیف]] نشده است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، به تحقیق موسی شبیری زنجانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۶۵ش، ص۳۸؛ طوسی، محمد بن حسن، رجال الطوسی، به تحقیق جواد قیومی اصفهانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۷۳ش، ص۴۹۰.</ref> به گفته [[عبدالله مامقانی]] رجال‌شناس سده ۱۴ قمری، برخی او را تضعیف کرده ولی وی او را حَسَن دانسته است.<ref>مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال فی علم الرجال، به تحقیق محی الدین مامقانی، و محمدرضا مامقانی، قم، مؤسسة آل البیت(ع) لاحیاء التراث، ۱۴۳۱ق، ص۱۵۵.</ref>		نوفلی یکی از راویان این حدیث، در کتاب‌های رجالی متقدم توثیق یا [[حدیث ضعیف\|تضعیف]] نشده است.<ref>نجاشی، رجال النجاشی، به تحقیق موسی شبیری زنجانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۶۵ش، ص۳۸؛ طوسی، محمد بن حسن، رجال الطوسی، به تحقیق جواد قیومی اصفهانی، قم، جماعة المدرسین، ۱۳۷۳ش، ص۴۹۰.</ref> به گفته عبدالله مامقانی رجال‌شناس سده ۱۴ قمری، برخی او را تضعیف کرده ولی وی او را حَسَن دانسته است.<ref>مامقانی، عبدالله، تنقیح المقال فی علم الرجال، به تحقیق محی الدین مامقانی، و محمدرضا مامقانی، قم، مؤسسة آل البیت(ع) لاحیاء التراث، ۱۴۳۱ق، ص۱۵۵.</ref>

	به گفته [[علامه ~~حلی]]، [[~~سکونی]] دیگر راوی این حدیث، [[اهل سنت\|سنی‌مذهب]] است.<ref>علامه حلی، حسن بن یوسف، رجال العلامة الحلی، به تصحیح محمدصادق بحرالعلوم، قم، الشریف الرضی، ۱۴۰۲ق، ص۱۹۹.</ref> برخی سکونی را ثقه دانسته و به روایاتش عمل کرده‌اند.<ref>استرآبادی، محمد بن علی، منهج المقال فی تحقیق احوال الرجال، قم، مؤسسة آل البیت(ع) لاحیاء التراث، ۱۴۲۲ق، ج۲، ص۳۰۷.</ref> بنابراین اعتبار یا عدم اعتبار سند این روایت، به مبنای رجالی بستگی دارد. علامه مجلسی در کتاب مرآة العقول<ref>مجلسی، محمد باقر، مرآه العقول فی شرح اخبار آل الرسول، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ دوم، ج۱۶، ص۱۳۵.</ref> و کتاب [[ملاذ الاخیار (کتاب)\|ملاذ الاخیار]]<ref>مجلسی، محمد باقر، ملاذ الاخیار فی فهم تهذیب الاخبار، قم، کتابخانه مرعشی نجفی، چاپ اول، ج۶، ص۲۷۸.</ref> این حدیث را از نظر سندی ضعیف دانسته است. شیخ طوسی نیز این روایت را در کتاب [[تهذیب الاحکام (کتاب)\|تهذیب الاحکام]] با همین سلسله‌سند از شیخ کلینی نقل کرده است.<ref>طوسی، محمد، تهذیب الاحکام، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق، ج۴، باب۲۹ باب الزیادات فی الزکاه، ص۱۰۶، حدیث۳۶.</ref>		به گفته علامه حلی، سکونی دیگر راوی این حدیث، [[اهل سنت\|سنی‌مذهب]] است.<ref>علامه حلی، حسن بن یوسف، رجال العلامة الحلی، به تصحیح محمدصادق بحرالعلوم، قم، الشریف الرضی، ۱۴۰۲ق، ص۱۹۹.</ref> برخی سکونی را ثقه دانسته و به روایاتش عمل کرده‌اند.<ref>استرآبادی، محمد بن علی، منهج المقال فی تحقیق احوال الرجال، قم، مؤسسة آل البیت(ع) لاحیاء التراث، ۱۴۲۲ق، ج۲، ص۳۰۷.</ref> بنابراین اعتبار یا عدم اعتبار سند این روایت، به مبنای رجالی بستگی دارد. علامه مجلسی در کتاب مرآة العقول<ref>مجلسی، محمد باقر، مرآه العقول فی شرح اخبار آل الرسول، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ دوم، ج۱۶، ص۱۳۵.</ref> و کتاب [[ملاذ الاخیار (کتاب)\|ملاذ الاخیار]]<ref>مجلسی، محمد باقر، ملاذ الاخیار فی فهم تهذیب الاخبار، قم، کتابخانه مرعشی نجفی، چاپ اول، ج۶، ص۲۷۸.</ref> این حدیث را از نظر سندی ضعیف دانسته است. شیخ طوسی نیز این روایت را در کتاب [[تهذیب الاحکام (کتاب)\|تهذیب الاحکام]] با همین سلسله‌سند از شیخ کلینی نقل کرده است.<ref>طوسی، محمد، تهذیب الاحکام، تهران، دار الکتب الاسلامیه، چاپ چهارم، ۱۴۰۷ق، ج۴، باب۲۹ باب الزیادات فی الزکاه، ص۱۰۶، حدیث۳۶.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Yrahimi: /* منابع */

2025-02-24T18:33:29Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۲۲:۰۳
خط ۶۸:		خط ۶۸:
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}
	[[ur:قرض دینے پر اٹھارہ گنا ثواب]]		[[ur:قرض دینے پر اٹھارہ گنا ثواب]]
			[[ps:د قرض ورکولو اتلس چنده ثواب]]
	[[bn:ঋণ প্রদানের আঠারো গুণ সাওয়াব]]		[[bn:ঋণ প্রদানের আঠারো গুণ সাওয়াব]]
	[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]
	[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]		[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]
	[[en:The Eighteen-Fold Reward of Giving Loans]]		[[en:The Eighteen-Fold Reward of Giving Loans]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-02-13T11:47:01Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۱۷
خط ۷۱:		خط ۷۱:
	[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]
	[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]		[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]
			[[en:The Eighteen-Fold Reward of Giving Loans]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-02-11T12:24:19Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۵:۵۴
خط ۷۰:		خط ۷۰:
	[[bn:ঋণ প্রদানের আঠারো গুণ সাওয়াব]]		[[bn:ঋণ প্রদানের আঠারো গুণ সাওয়াব]]
	[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]
			[[ms:Pahala 18 Kali Lipat Bagi Pemberi Pinjaman]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-02-09T23:10:23Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۲:۴۰
خط ۶۸:		خط ۶۸:
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}
	[[ur:قرض دینے پر اٹھارہ گنا ثواب]]		[[ur:قرض دینے پر اٹھارہ گنا ثواب]]
			[[bn:ঋণ প্রদানের আঠারো গুণ সাওয়াব]]
	[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-02-08T12:44:13Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ فوریهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۱۴
خط ۶۷:		خط ۶۷:
	}}		}}
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}
			[[ur:قرض دینے پر اٹھارہ گنا ثواب]]
	[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-01-28T15:52:06Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۲۲
خط ۶۷:		خط ۶۷:
	}}		}}
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}
	[[en:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]		[[es:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]

Yrahimi: /* منابع */

2025-01-28T11:21:44Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۵۱
خط ۶۷:		خط ۶۷:
	}}		}}
	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}
			[[en:La recompensa dieciocho veces mayor por prestar]]

Nazarzadeh: جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

2024-09-29T07:12:53Z

جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۲
خط ۶۱:		خط ۶۱:
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
	\| بازبینی نویسنده =		\| بازبینی نویسنده =
	\| ~~بازبینی~~ =شد		\| ارزیابی کمی =شد
	\| تکمیل =		\| تکمیل =
	\| اولویت = ج		\| اولویت = ج