تعدد زوجات در اسلام - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazarzadeh: جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

2024-09-29T07:02:23Z

جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۳۲
خط ۴۹:		خط ۴۹:
	\| تغییر مسیر =		\| تغییر مسیر =
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
	\| ~~بازبینی~~ =		\| ارزیابی کمی =
	\| تکمیل =		\| تکمیل =
	\| اولویت =ب		\| اولویت =ب

A.rezapour: /* تعدد زوجات در قرآن */

2023-10-10T08:18:29Z

تعدد زوجات در قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۸
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	== عدالت میان همسران ==		== عدالت میان همسران ==
	{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}		{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}
	در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»<ref>~~علامه~~ طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۵، صفحه ۱۶۴</ref> به تعبیر دیگر مرد باید به شکلی رفتار کند که حقوق زن رعایت شده و تمامی تکالیف شوهر در قبال همسرش به درستی انجام شود و زن در اثر ادامه زندگی دچار مشقت و رنج نباشد.		در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»<ref>طباطبایی، محمدحسین، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۵، صفحه ۱۶۴</ref> به تعبیر دیگر مرد باید به شکلی رفتار کند که حقوق زن رعایت شده و تمامی تکالیف شوهر در قبال همسرش به درستی انجام شود و زن در اثر ادامه زندگی دچار مشقت و رنج نباشد.

	برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

	دیدگاه دوم برداشتی است که عدالت را در مبحث تعدد زوجات به معنای حقیقی آن گرفته و با این برداشت حداکثری ازدواج مرد با چند را غیر قابل تحقق می‌داند؛ در حالی که چنین برداشتی ناروا است. به همین خاطر در انتهای آیه ~~129~~ سوره نساء این برداشت نفی شده و به این نکته اکتفا شده‌است که نباید هیچ یک از چند زن یک مرد به کلی رها شود و مرد حق ندارد همه علاقه‌اش را به همسر یا همسران دیگرش اختصاص دهد. در حقیقت رعایت احکام و عمل به تکالیف مرد در برابر تمام زنانش کافی است و این همان معنای عدالت در بحث تعدد زوجات است.		دیدگاه دوم برداشتی است که عدالت را در مبحث تعدد زوجات به معنای حقیقی آن گرفته و با این برداشت حداکثری ازدواج مرد با چند را غیر قابل تحقق می‌داند؛ در حالی که چنین برداشتی ناروا است. به همین خاطر در انتهای آیه ۱۲۹ سوره نساء این برداشت نفی شده و به این نکته اکتفا شده‌است که نباید هیچ یک از چند زن یک مرد به کلی رها شود و مرد حق ندارد همه علاقه‌اش را به همسر یا همسران دیگرش اختصاص دهد. در حقیقت رعایت احکام و عمل به تکالیف مرد در برابر تمام زنانش کافی است و این همان معنای عدالت در بحث تعدد زوجات است.

	== نظریه تقیید و الغای تعدد ==		== نظریه تقیید و الغای تعدد ==
	بعضی محققان تنها در ضرورت و حکمت و مصالح خاصی ازدواج مجدد را جایز می‌دانند؛ آن هم در صورت توان اداره زندگی و تحقق شرط عدالت میان همسران. شیخ محمد عبده و پیروانش معتقدند که تعدد زوجات تنها در هنگام ضرورت جایز است.<ref>~~مهدی~~ مهریزی، ~~مقاله تعدد زوجات،~~ دانشنامه جهان ~~اسلام~~</ref> از این جهت که تحقق شرط عدالت بسیار نامحتمل است. به موجب نظریه الغای تعدد زوجات که معدودی از نویسندگان معاصر بدان قائلند، با توجه به رواج تعدد زوجات بدون حد و حصر در میان اعراب، اسلام برای برداشتن این رسم روشی تدریجی اتخاذ کرده است: ابتدا تعداد همسران را به چهار محصور نمود. سپس عدالت را شرط تعدد زوجات دانست. و در مرحله بعد با نامکن دانستن اجرای عدالت آن را یکسره از میان برداشت.<ref>~~مهدی~~ مهریزی، ~~مقاله تعدد زوجات،~~ دانشنامه جهان ~~اسلام~~</ref>		بعضی محققان تنها در ضرورت و حکمت و مصالح خاصی ازدواج مجدد را جایز می‌دانند؛ آن هم در صورت توان اداره زندگی و تحقق شرط عدالت میان همسران. شیخ محمد عبده و پیروانش معتقدند که تعدد زوجات تنها در هنگام ضرورت جایز است.<ref>مهریزی، مهدی، «تعدد زوجات»، دانشنامه جهان اسلام، تهران، بنیاد دایره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۳ش، ج۷، ذیل مدخل.</ref> از این جهت که تحقق شرط عدالت بسیار نامحتمل است. به موجب نظریه الغای تعدد زوجات که معدودی از نویسندگان معاصر بدان قائلند، با توجه به رواج تعدد زوجات بدون حد و حصر در میان اعراب، اسلام برای برداشتن این رسم روشی تدریجی اتخاذ کرده است: ابتدا تعداد همسران را به چهار محصور نمود. سپس عدالت را شرط تعدد زوجات دانست. و در مرحله بعد با نامکن دانستن اجرای عدالت آن را یکسره از میان برداشت.<ref>مهریزی، مهدی، «تعدد زوجات»، دانشنامه جهان اسلام، تهران، بنیاد دایره المعارف بزرگ اسلامی، ۱۳۹۳ش، ج۷، ذیل مدخل.</ref>

	نقد دیگر به تعدد چند همسری، مبتنی بر شرایط زمانی امروز است که کاملا با عصر آن زمان متفاوت شده است. زیرا نه تنها مصلحتی برای ازدواج مجدد وجود ندارد، بلکه آسیب جدی به زن اول می‌زند و بنیان خانواده را که اسلام بدان تأکید جدی دارد از بین می‌برد. امروزه تعدد زوجات با اصول اخلاقی از جمله تحکیم و قوام خانواده، تعهد به همسر و مهر و محبت به او، در تضاد است و عرف و عقل جوامع جدید آن را برنمی‌تابد و ناسازگار با حقوق زنان دانسته می‌شود.		نقد دیگر به تعدد چند همسری، مبتنی بر شرایط زمانی امروز است که کاملا با عصر آن زمان متفاوت شده است. زیرا نه تنها مصلحتی برای ازدواج مجدد وجود ندارد، بلکه آسیب جدی به زن اول می‌زند و بنیان خانواده را که اسلام بدان تأکید جدی دارد از بین می‌برد. امروزه تعدد زوجات با اصول اخلاقی از جمله تحکیم و قوام خانواده، تعهد به همسر و مهر و محبت به او، در تضاد است و عرف و عقل جوامع جدید آن را برنمی‌تابد و ناسازگار با حقوق زنان دانسته می‌شود.

A.rezapour در ‏۱۰ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۱۰

2023-10-10T08:10:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۰
خط ۱:		خط ۱:
	{{شروع متن}}		{{شروع متن}}
	{{سوال}}		{{سوال}}
	تعدد زوجات در اسلام ~~را توضیح دهید~~{{پایان سوال}}		تعدد زوجات در اسلام جایز است؟{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	{{درگاه\|زن و خانواده}}		{{درگاه\|زن و خانواده}}
	~~عموم فقها~~ و علمای اسلام ~~تعدد زوجات را~~ با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین ~~آنها~~ جایز ~~می‌دانند~~. ~~بنابر‌این~~ هر مرد می‌تواند تحت شرایطی حداکثر با چهار زن ازدواج کند~~. برخی محققین در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند~~. قرآن این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به قیودی ~~کرده‌است~~ که رعایت آن موجب محدودیت تعدد زوجات به موارد ضروری ~~خواهد‌شد~~.		'''تعدد زوجات در اسلام''' میان فقیهان و علمای اسلام با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین زوجات جایز دانسته شده است. مطابق فقه اسلامی هر مرد می‌تواند تحت شرایطی حداکثر با چهار زن ازدواج کند. قرآن این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به قیودی کرده‌ است که رعایت آن موجب محدودیت تعدد زوجات به موارد ضروری خواهد‌ شد. برخی محققان در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند.

	== تعدد زوجات در قرآن ==		== تعدد زوجات در قرآن ==
خط ۱۳:		خط ۱۳:


	مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا (ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در ~~مرئی و مسمع رسول خدا~~ (ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان نمی‌گرفت و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>~~علامه~~ طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، ~~صفحه ۱۶۵~~</ref>		مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا(ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در حیات زمان پیامبر(ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان نمی‌گرفت و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>طباطبایی، محمدحسین، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، ص۱۶۵.</ref>

	اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که اسلام در شرایطی ظهور کرد که، ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان پیش از ظهور اسلام اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>~~علامه~~ طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، ~~صفحه ۲۴۱~~</ref>		اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که اسلام در شرایطی ظهور کرد که، ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان پیش از ظهور اسلام اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>طباطبایی، محمدحسین، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، ص۲۴۱.</ref>

	== عدالت میان همسران ==		== عدالت میان همسران ==

Am.gashool: /* عدالت میان همسران */

2023-04-16T07:25:13Z

عدالت میان همسران

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۵
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

	دیدگاه دوم برداشتی است که عدالت را در مبحث تعدد زوجات به معنای حقیقی آن گرفته و با این برداشت حداکثری ازدواج مرد با چند را غیر قابل تحقق می‌داند؛ در حالی که چنین برداشتی ناروا است. به همین خاطر در انتهای آیه 129 سوره نساء این برداشت نفی شده و به ~~اینکه~~ هیچ یک از چند زن یک مرد ~~نباید~~ به کلی رها ~~شده اکتفا شده‌است~~. در حقیقت رعایت احکام و عمل به تکالیف مرد در برابر تمام زنانش کافی است و این همان معنای عدالت در بحث تعدد زوجات است.		دیدگاه دوم برداشتی است که عدالت را در مبحث تعدد زوجات به معنای حقیقی آن گرفته و با این برداشت حداکثری ازدواج مرد با چند را غیر قابل تحقق می‌داند؛ در حالی که چنین برداشتی ناروا است. به همین خاطر در انتهای آیه 129 سوره نساء این برداشت نفی شده و به این نکته اکتفا شده‌است که نباید هیچ یک از چند زن یک مرد به کلی رها شود و مرد حق ندارد همه علاقه‌اش را به همسر یا همسران دیگرش اختصاص دهد. در حقیقت رعایت احکام و عمل به تکالیف مرد در برابر تمام زنانش کافی است و این همان معنای عدالت در بحث تعدد زوجات است.

	== نظریه تقیید و الغای تعدد ==		== نظریه تقیید و الغای تعدد ==

Am.gashool: /* عدالت میان همسران */

2023-04-16T07:21:47Z

عدالت میان همسران

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۱
خط ۲۲:		خط ۲۲:

	برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

			دیدگاه دوم برداشتی است که عدالت را در مبحث تعدد زوجات به معنای حقیقی آن گرفته و با این برداشت حداکثری ازدواج مرد با چند را غیر قابل تحقق می‌داند؛ در حالی که چنین برداشتی ناروا است. به همین خاطر در انتهای آیه 129 سوره نساء این برداشت نفی شده و به اینکه هیچ یک از چند زن یک مرد نباید به کلی رها شده اکتفا شده‌است. در حقیقت رعایت احکام و عمل به تکالیف مرد در برابر تمام زنانش کافی است و این همان معنای عدالت در بحث تعدد زوجات است.

	== نظریه تقیید و الغای تعدد ==		== نظریه تقیید و الغای تعدد ==

Am.gashool: /* تعدد زوجات در قرآن */

2023-04-16T07:14:59Z

تعدد زوجات در قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۴۴
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا (ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در مرئی و مسمع رسول خدا (ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان نمی‌گرفت و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، صفحه ۱۶۵</ref>		مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا (ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در مرئی و مسمع رسول خدا (ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان نمی‌گرفت و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، صفحه ۱۶۵</ref>

	اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که در ~~صدر اسلام،~~ ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان ~~صدر~~ اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، صفحه ۲۴۱</ref>		اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که اسلام در شرایطی ظهور کرد که، ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان پیش از ظهور اسلام اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، صفحه ۲۴۱</ref>

	== عدالت میان همسران ==		== عدالت میان همسران ==

Am.gashool در ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۲

2023-04-16T07:12:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۴۲
خط ۴:		خط ۴:
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	{{درگاه\|زن و خانواده}}		{{درگاه\|زن و خانواده}}
	عموم فقها و علمای اسلام تعدد زوجات را با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین آنها جایز می‌دانند. ~~طبق این نظر~~ هر مرد می‌تواند با چهار زن ازدواج کند. برخی محققین در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند. ~~این نظریه معتقد است تعدد زوجات با عرف امروز همخوانی ندارد. و~~ قرآن ~~سعی کرده بود~~ این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به ~~قیود سختی کند~~.		عموم فقها و علمای اسلام تعدد زوجات را با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین آنها جایز می‌دانند. بنابر‌این هر مرد می‌تواند تحت شرایطی حداکثر با چهار زن ازدواج کند. برخی محققین در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند. قرآن این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به قیودی کرده‌است که رعایت آن موجب محدودیت تعدد زوجات به موارد ضروری خواهد‌شد.

	== تعدد زوجات در قرآن ==		== تعدد زوجات در قرآن ==
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}		{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}
	در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۵، صفحه ۱۶۴</ref> به تعبیر دیگر مرد باید به شکلی رفتار کند که حقوق زن رعایت شده و تمامی تکالیف شوهر در قبال همسرش به درستی انجام شود و زن در اثر ادامه زندگی دچار مشقت و رنج نباشد.		در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۵، صفحه ۱۶۴</ref> به تعبیر دیگر مرد باید به شکلی رفتار کند که حقوق زن رعایت شده و تمامی تکالیف شوهر در قبال همسرش به درستی انجام شود و زن در اثر ادامه زندگی دچار مشقت و رنج نباشد.


	برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

Am.gashool: اصلاح ارقام

2023-04-16T07:09:00Z

اصلاح ارقام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۳۹
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	== عدالت میان همسران ==		== عدالت میان همسران ==
	{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}		{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}
	در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»		در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۵، صفحه ۱۶۴</ref> به تعبیر دیگر مرد باید به شکلی رفتار کند که حقوق زن رعایت شده و تمامی تکالیف شوهر در قبال همسرش به درستی انجام شود و زن در اثر ادامه زندگی دچار مشقت و رنج نباشد.


	برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}
خط ۲۸:		خط ۲۹:
	نقد دیگر به تعدد چند همسری، مبتنی بر شرایط زمانی امروز است که کاملا با عصر آن زمان متفاوت شده است. زیرا نه تنها مصلحتی برای ازدواج مجدد وجود ندارد، بلکه آسیب جدی به زن اول می‌زند و بنیان خانواده را که اسلام بدان تأکید جدی دارد از بین می‌برد. امروزه تعدد زوجات با اصول اخلاقی از جمله تحکیم و قوام خانواده، تعهد به همسر و مهر و محبت به او، در تضاد است و عرف و عقل جوامع جدید آن را برنمی‌تابد و ناسازگار با حقوق زنان دانسته می‌شود.		نقد دیگر به تعدد چند همسری، مبتنی بر شرایط زمانی امروز است که کاملا با عصر آن زمان متفاوت شده است. زیرا نه تنها مصلحتی برای ازدواج مجدد وجود ندارد، بلکه آسیب جدی به زن اول می‌زند و بنیان خانواده را که اسلام بدان تأکید جدی دارد از بین می‌برد. امروزه تعدد زوجات با اصول اخلاقی از جمله تحکیم و قوام خانواده، تعهد به همسر و مهر و محبت به او، در تضاد است و عرف و عقل جوامع جدید آن را برنمی‌تابد و ناسازگار با حقوق زنان دانسته می‌شود.

	برخی چند همسری را رواج شهوت‌رانی می‌دانند که با فلسفه ازدواج منافات دارد. جواز تعدد زوجات به مرد این اجازه را می‌دهد که با وجود داشتن یک زن، تعهدی به او نداشته باشد و دنبال زنان دیگر بگردد که این تأثیر بسیار بد بر همسر اول و خانواده در روزگار امروز می‌گذارد. در آیه ۲۱ [[سوره روم]]، هدف ازدواج، آرامش و دوستی است که باید بین زوج برقرار شود. با این وجود، چطور در جامعه امروز زنی احساس آرامش و دوستی با همسر خودش داشته باشد در حالی که همسرش با زنان دیگر ازدواج کند؟ {{پایان پاسخ}}		برخی چند همسری را رواج شهوت‌رانی می‌دانند که با فلسفه ازدواج منافات دارد. جواز تعدد زوجات به مرد این اجازه را می‌دهد که با وجود داشتن یک زن، تعهدی به او نداشته باشد و دنبال زنان دیگر بگردد که این تأثیر بسیار بد بر همسر اول و خانواده در روزگار امروز می‌گذارد. در آیه ۲۱ [[سوره روم]]، هدف ازدواج، آرامش و دوستی است که باید بین زوج برقرار شود. با این وجود، چطور در جامعه امروز زنی احساس آرامش و دوستی با همسر خودش داشته باشد در حالی که همسرش با زنان دیگر ازدواج کند؟
			از نکاتی که راجع به معنای صحیح عدالت در بحث تعدد زوجات بیان شد معلوم می شود که این برداشت چندان صحیح نیست. همچنین توجه به حقوق زن و تکالیف شوهر در برابر وی که در مقررات اسلامی و قوانین موضوعه مشخص شده‌است نشان می‌دهد که تعدد زوجات با رعایت شرایط آن نه تنها آسیبی به خانواده نمی‌زند بلکه به سلامت جامعه و حمایت از بسیاری از زنان بی سرپرست و نیازمند ازدواج کمک شایانی می‌نماید. همچنین توجه به آمار زنان بی همسر نشان می‌دهد که همچنان تعدد زوجات مورد نیاز است و وضعیت کنونی به شکلی نیست که بتوان تعدد زوجات را به کلی ملغی دانست. البته رعایت شرایط این پدیده الزامی خواهد بود.{{پایان پاسخ}}
	== منابع ==		== منابع ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

Am.gashool در ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۵۷

2023-04-16T06:57:36Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۲۷
خط ۱۳:		خط ۱۳:


	مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا (ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در ~~مرآ~~ و مسمع رسول خدا (ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان ~~نمى‏گرفت~~ و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، صفحه ۱۶۵</ref>		مدافعان و مخالفان تعدد زوجات هردو به این دو آیه استناد کرده‌اند. مدافعان تعدد زوجات اعتقاد دارند آیه صراحت دارد به اینکه تعدد جایز است و شرط آن، عدالت بین همسران است. و نیز استناد به سنت [[پیامبر اکرم(ص)]] کرده‌اند: «سنت رسول خدا (ص) و عملكرد مسلمانان به آن سنت در مرئی و مسمع رسول خدا (ص) بود و آن جناب از رفتار مسلمانان با زنان متعدد خود اطلاع داشت و ايرادى به آنان نمی‌گرفت و همان سنت تا عصر حاضر در بين مسلمين برقرار و متصل مانده و همه اينها دليل بر بطلان آن توهم است.»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، ج۵، صفحه ۱۶۵</ref>

	اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که در صدر اسلام، ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان صدر اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، صفحه ۲۴۱</ref>		اما مخالفان می‌گویند آیه ۱۲۹ سوره نساء عدالت بین همسران را ناممکن می‌داند و سازش با یک همسر و تقوا را نیکو می‌شمرد. این نظریه مبتنی بر این واقعیت تاریخی است که در صدر اسلام، ازدواج متعدد و نادیده گرفتن حقوق زنان امری عرفی و عادی بود و اسلام سعی در تحدید و تقیید آن برآمده است. [[علامه طباطبایی]] درباره وضع زنان صدر اسلام می‌گوید: «و اما زنان از تمامى مزاياى مجتمع بشرى محروم بودند، نه مالك اراده خود بودند و نه مالك عملى از اعمال خود، و نه مالك ارثى از پدر و مادر و برادر، مردان با آنان ازدواج می‌‏كردند، اما ازدواجى بدون هيچ حد و قيدى، هم چنان كه در يهود و بعضى از وثنی‌‏ها ازدواج به اين صورت بوده‏ است»<ref>علامه طباطبایی، ترجمه تفسیر المیزان، جلد۴، صفحه ۲۴۱</ref>
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	== عدالت میان همسران ==		== عدالت میان همسران ==
	{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}		{{نوشتار اصلی\|عدالت میان همسران}}
	در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی ~~گفته~~ شده است. ~~برخی گفته‌اند~~ که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید».		در اینکه مقصود عدالت میان همسران در قرآن چیست نظرات متفاوتی مطرح شده است. برداشت غالب این است که این عدالت، محبت قلبی نیست زیرا محبت قلبی خارج از اراده انسان است. و این عدالت را تنها در لوازم زندگی و موضوعات مالی و مادی و نفقه و رعایت حقوق همسر می‌دانند. به همین دلیل رعایت این نوع عدالت را خداوند واجب نشمرده و در آیه ۱۲۹ همین سوره نساء می‌فرماید: {{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}}؛ شما هر قدر کوشش کنید نمی‌توانید در میان همسران خود (از نظر تمایلات قلبی) عدالت و مساوات برقرار سازید». پس مقصود از عدالت در مبحث تعدد زوجات چیز دیگری است. برخی از مفسران گفته‌اند: «آنچه در اين باب بر مرد واجب است اين است كه يكسره از حد وسط به يكى از دو طرف افراط و تفريط منحرف نشود و تا آنجا كه برايش ممكن است رعايت عدالت را بكند و مخصوصا مراقب باشد كه به طرف تفريط يعنى كوتاهى در اداى حق همسر خود منحرف نگردد و زن خود را بلا تكليف و مانند زن بی‌شوهر نگذارد كه نه شوهر داشته باشد و از شوهرش بهره‌‏مند شود و نه نداشته باشد تا بتواند همسرى ديگر اختيار نموده، و يا پى كار خود برود.»

	~~کسانی~~ با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه ~~میگیرند~~ که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است.		برخی با ضمیمه کردن آیه ۳ سوره نساء {{قرآن\|فَإِنْ خِفْتُمْ أَلاَّ تَعْدِلُوا فَواحِدَةً أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُكُمْ ذلِكَ أَدْنى‏ أَلاَّ تَعُولُو\|ترجمه=پس اگر بيم داريد كه به عدالت رفتار نكنيد، به يك [زنِ آزاد] يا به آنچه [از كنيزان‏] مالك شده‌‏ايد [اكتفاء كنيد]. اين [خوددارى‏] نزديكتر است تا به ستم گراييد.}} به آیه ۱۲۹ «{{قرآن\|وَ لَنْ تَسْتَطِیعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَیْنَ النِّساءِ وَ لَوْ حَرَصْتُمْ}} چنین نتیجه می‌گیرند که تعدد زوجات در اسلام مطلقاً ممنوع است، زیرا در آیه نخست آن را مشروط به عدالت کرده، و در آیه دوم عدالت را برای مردان در این مورد امری محال دانسته است. در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

	و در ادامه آیه می فرماید {{قرآن\|فَلَا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُ‌وهَا كَالْمُعَلَّقَةِ ۚ وَإِن تُصْلِحُوا وَتَتَّقُوا فَإِنَّ اللَّـهَ كَانَ غَفُورً‌ا رَّ‌حِيمًا\|ترجمه=پس به يك طرف يكسره تمايل نورزيد تا آن [زن ديگر] را سرگشته [بلا تكليف‌] رها كنيد. و اگر سازش نماييد و پرهيزگارى كنيد، يقيناً خدا آمرزنده مهربان است.}}

	== نظریه تقیید و الغای تعدد ==		== نظریه تقیید و الغای تعدد ==

Nazarzadeh در ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۲۴

2022-06-19T07:24:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۵۴
خط ۳:		خط ۳:
	تعدد زوجات در اسلام را توضیح دهید{{پایان سوال}}		تعدد زوجات در اسلام را توضیح دهید{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	{{درگاه\|~~فاطمی~~}}		{{درگاه\|زن و خانواده}}
	عموم فقها و علمای اسلام تعدد زوجات را با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین آنها جایز می‌دانند. طبق این نظر هر مرد می‌تواند با چهار زن ازدواج کند. برخی محققین در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند. این نظریه معتقد است تعدد زوجات با عرف امروز همخوانی ندارد. و قرآن سعی کرده بود این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به قیود سختی کند.		عموم فقها و علمای اسلام تعدد زوجات را با تحقق شرایطی و رعایت عدالت بین آنها جایز می‌دانند. طبق این نظر هر مرد می‌تواند با چهار زن ازدواج کند. برخی محققین در جواز این مسئله با توجه به شرایط جوامع امروزی مناقشه کرده‌اند. این نظریه معتقد است تعدد زوجات با عرف امروز همخوانی ندارد. و قرآن سعی کرده بود این رسم متداول و عادی در صدر اسلام را محدود و مقید به قیود سختی کند.