اعتقاد نداشتن آیت‌الله معرفت به نزول دفعی قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Nazarzadeh: جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

2026-05-11T09:47:41Z

جایگزینی متن - 'بحارالانوار' به 'بحار الانوار'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۱۷
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==		== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==
	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]،<ref>مجلسي، محمدباقر، ~~بحارالانوار،~~ بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم، ۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۰.</ref>		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]،<ref>مجلسي، محمدباقر، بحار الانوار، بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم، ۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۰.</ref>
	[[فیض کاشانی]]،<ref>فيض كاشاني، محمدمحسن، التفسير الصافي، بيروت، اعلمي، ۱۳۹۹ق، ص۵۷.</ref>		[[فیض کاشانی]]،<ref>فيض كاشاني، محمدمحسن، التفسير الصافي، بيروت، اعلمي، ۱۳۹۹ق، ص۵۷.</ref>
	[[علامه بلاغی]]،<ref>بلاغي، محمدجواد، آلاء الرحمن في تفسير القرآن، قم، وجداني، چاپ دوم، بي‌تا، ص۱۶۰.</ref>		[[علامه بلاغی]]،<ref>بلاغي، محمدجواد، آلاء الرحمن في تفسير القرآن، قم، وجداني، چاپ دوم، بي‌تا، ص۱۶۰.</ref>
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۷.</ref> معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۷.</ref> معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	جمعي از بزرگان شیعه از جمله: شیخ مفید،<ref>مجلسي، محمدباقر، ~~بحارالانوار،~~ بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم،۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۱.</ref> سید مرتضی<ref>سيد مرتضي، رسائل المرتضي، تحقيق: مهدي رجايي، دار القرآن، ۱۴۰۵ق، ج۱، ص۴۰۲. </ref> و ابن شهرآشوب،<ref>ابن شهرآشوب، متشابهات القرآن، بي‌تا، ج۱، ص۶۳.</ref> و اهل سنت از جمله: عامر شعبي، <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۹.</ref> زمخشری<ref>زمخشري، محمود بن عمر، الكشاف، بيروت، دار الكتاب العربي، ۱۳۹۶ق، ج۱، ص۲۲۷.</ref> و بیضاوی<ref>بيضاوي، تفسير بيضاوي، بيروت، دار الفكر، بی‌تا، ج۱، ص۲۱۷.</ref>نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.		جمعي از بزرگان شیعه از جمله: شیخ مفید،<ref>مجلسي، محمدباقر، بحار الانوار، بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم،۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۱.</ref> سید مرتضی<ref>سيد مرتضي، رسائل المرتضي، تحقيق: مهدي رجايي، دار القرآن، ۱۴۰۵ق، ج۱، ص۴۰۲. </ref> و ابن شهرآشوب،<ref>ابن شهرآشوب، متشابهات القرآن، بي‌تا، ج۱، ص۶۳.</ref> و اهل سنت از جمله: عامر شعبي، <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۹.</ref> زمخشری<ref>زمخشري، محمود بن عمر، الكشاف، بيروت، دار الكتاب العربي، ۱۳۹۶ق، ج۱، ص۲۲۷.</ref> و بیضاوی<ref>بيضاوي، تفسير بيضاوي، بيروت، دار الفكر، بی‌تا، ج۱، ص۲۱۷.</ref>نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.

	== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==		== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==

Fabbasi در ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۲۴

2025-03-06T07:24:44Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۴
خط ۶:		خط ۶:
	[[محمدهادی معرفت]] قرآن‌پژوه شیعه معتقد است قرآن تنها نزول تدریجی داشته است. او معتقد است قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد. در [[قرآن]] از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. او همچنین به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه نیز استدلال کرده است. او همچنین روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده است را [[خبر واحد]] دانسته که موجب علم و قطع نمی‌شود.		[[محمدهادی معرفت]] قرآن‌پژوه شیعه معتقد است قرآن تنها نزول تدریجی داشته است. او معتقد است قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد. در [[قرآن]] از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. او همچنین به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه نیز استدلال کرده است. او همچنین روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده است را [[خبر واحد]] دانسته که موجب علم و قطع نمی‌شود.

	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و ~~همچنین~~ شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	جمعي از بزرگان شیعه از جمله: شیخ مفید، سید مرتضی، ابن شهرآشوب، ~~و اهل سنت از جمله:~~ عامر شعبي، زمخشری و بیضاوی نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.		جمعي از بزرگان شیعه و اهل سنت، از جمله: شیخ مفید، سید مرتضی، ابن شهرآشوب، عامر شعبي، زمخشری و بیضاوی نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.

	== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==		== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==

Fabbasi: /* ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن */

2025-03-06T07:21:45Z

ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۱
خط ۲۰:		خط ۲۰:

	== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==		== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==
	* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: {{قرآن\|وَ لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ \|ترجمه=خداوند شما را در «بدر» يارى كرد؛ در حالى كه شما ناتوان بوديد. پس، از خدا بپرهيزيد تا شكر نعمت او را بجا آورده باشيد! سوره =آل‌عمران\| آیه= ۱۲۳}}و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.<ref>معرفت، محمدهادي،تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۶.</ref>		* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: {{قرآن\|وَ لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ \|ترجمه=خداوند شما را در «بدر» يارى كرد؛ در حالى كه شما ناتوان بوديد. پس، از خدا بپرهيزيد تا شكر نعمت او را بجا آورده باشيد!\|سوره =آل‌عمران\| آیه= ۱۲۳}}و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.<ref>معرفت، محمدهادي،تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۶.</ref>
	* ظاهر آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}} و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۴ و ۳۵.</ref>		* ظاهر آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}} و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۴ و ۳۵.</ref>
	* آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}}و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۸.</ref>		* آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}}و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۸.</ref>

Fabbasi در ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۲۱

2025-03-06T07:21:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۱
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{ویرایش}}~~
	{{شروع متن}}		{{شروع متن}}
	{{سوال}}		{{سوال}}

Fabbasi: شناسه نویسی، تیتر دهی، افزودن آدرس بیشتر ، ارتقای کیفیت

2025-03-06T07:21:07Z

شناسه نویسی، تیتر دهی، افزودن آدرس بیشتر ، ارتقای کیفیت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۱
خط ۹:		خط ۹:
	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	~~تعدادی~~ از ~~عالمان~~ شیعه از جمله [[شیخ ~~مفید]]، [[~~سید ~~مرتضی]]، [[~~ابن ~~شهرآشوب]]~~ و ~~...~~ نزول دفعی قرآن را قبول ندارند~~. در میان عالمان اهل‌سنت نیز افرادی نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند~~.		جمعي از بزرگان شیعه از جمله: شیخ مفید، سید مرتضی، ابن شهرآشوب، و اهل سنت از جمله: عامر شعبي، زمخشری و بیضاوی نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.

	== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==		== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==
	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]،<ref>مجلسي، محمدباقر، بحارالانوار، بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم، ۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۰.</ref>
			[[فیض کاشانی]]،<ref>فيض كاشاني، محمدمحسن، التفسير الصافي، بيروت، اعلمي، ۱۳۹۹ق، ص۵۷.</ref>
			[[علامه بلاغی]]،<ref>بلاغي، محمدجواد، آلاء الرحمن في تفسير القرآن، قم، وجداني، چاپ دوم، بي‌تا، ص۱۶۰.</ref>
			[[علامه طباطبایی]]<ref>طباطبايي، سيدمحمدحسين، الميزان في تفسير القرآن، يروت، اعلمي، چاپ سوم، ۱۳۹۳، ج۲، ص۱۵.</ref> و ... .
			و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۷.</ref> معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	~~تعدادی~~ از ~~عالمان~~ شیعه از جمله [[شیخ ~~مفید]]، [[~~سید مرتضی~~]]، [[~~ابن ~~شهرآشوب]]~~ و ... نزول دفعی قرآن را قبول ندارند~~. در میان عالمان اهل‌سنت نیز افرادی نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند~~.		جمعي از بزرگان شیعه از جمله: شیخ مفید،<ref>مجلسي، محمدباقر، بحارالانوار، بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ سوم،۱۴۰۳ق، ج۱۸، ص۲۵۱.</ref> سید مرتضی<ref>سيد مرتضي، رسائل المرتضي، تحقيق: مهدي رجايي، دار القرآن، ۱۴۰۵ق، ج۱، ص۴۰۲. </ref> و ابن شهرآشوب،<ref>ابن شهرآشوب، متشابهات القرآن، بي‌تا، ج۱، ص۶۳.</ref> و اهل سنت از جمله: عامر شعبي، <ref>سيوطي، عبدالرحمن، الاتقان في علوم القرآن، لبنان، دار الفكر، ۱۴۱۶ق، ج۱، ص۱۱۹.</ref> زمخشری<ref>زمخشري، محمود بن عمر، الكشاف، بيروت، دار الكتاب العربي، ۱۳۹۶ق، ج۱، ص۲۲۷.</ref> و بیضاوی<ref>بيضاوي، تفسير بيضاوي، بيروت، دار الفكر، بی‌تا، ج۱، ص۲۱۷.</ref>نزول دفعی قرآن را قبول ندارند.

	== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==		== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==
			* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: {{قرآن\|وَ لَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ \|ترجمه=خداوند شما را در «بدر» يارى كرد؛ در حالى كه شما ناتوان بوديد. پس، از خدا بپرهيزيد تا شكر نعمت او را بجا آورده باشيد! سوره =آل‌عمران\| آیه= ۱۲۳}}و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.<ref>معرفت، محمدهادي،تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۶.</ref>
	* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: ~~«وَ~~ لَقَدْ ~~نَصَرَکُمُ~~ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ ~~أَذِلَّه؛<ref>~~سوره ~~آل‌عمران، آیه۱۲۳.</ref>~~ و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.		* ظاهر آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}} و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۴ و ۳۵.</ref>
	* ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی اُنزِلَ فیه القُرآن»<ref>~~سوره بقره، آیه ۱۸۵~~.</ref> و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.		* آیه {{قرآن\|شَهْرُ رَمَضانَ الَّذي أُنْزِلَ فيهِ الْقُرْآنُ \|سوره =بقره\| آیه= ۱۸۵}}و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۸.</ref>
	* آیه ~~«شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن»~~ و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.		*بدان سبب كه در عصرنزول، بخـشي از قـرآن هنـوز نـازل نـشده بـود، مـردم در آن زمان از واژه قرآن، قرآنِ كامل را نمي‌فهميدند، بلكه بخشي از آن را مي‌فهميدند. خداي متعال هم طبق فهم مردمِ آن عصر، واژة « قرآن » را به معناي قرآنِ كامل را به كار نبرده است و مقصود از «نزول قرآن» در آيات مورد بحث، آغاز نزول قرآن است نـه نزول قرآن كامل.<ref>معرفت، محمدهادي، تاريخ قرآن، تهران، سازمان سمت، ۱۳۷۵، ص۳۵.</ref>
	* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۱ش، ص۷۳-۶۱.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامي، ج۱، ص۱۰۸.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، ‌التمهید في علوم القرآن، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۸ش، ج۱، ص۱۴۱.</ref>		* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۱ش، ص۷۳-۶۱.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامي، ج۱، ص۱۰۸.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، ‌التمهید في علوم القرآن، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۸ش، ج۱، ص۱۴۱.</ref> از سوي ديگر، شمار بيشتري از روايات كه شهرت آنها افزون‌تر است، گوياي آن است كه قرآن به تدريج نازل شده است.<ref>سيد مرتضي، رسائل المرتضي، تحقيق: مهدي رجايي، دار القرآن، ۱۴۰۵ق، ج۱، ص۴۰۳.</ref>

	~~== نقد و بررسی==~~

	محققان معتقدند اگر نزول دفعی قرآن را به معنای نزول یکباره و در قالب الفاظ بر پیامبر اسلام بدانیم، به‌گونه‌ای که همه خطابات قرآنی در آغاز بعثت نسبت به پیامبر و سایر مسلمانان فعلیت یافته باشد، اشکالات وارد خواهد بود. اما آنچه در روایات درباره نزول دفعی قرآن مطرح شده آن است ~~که حقیقت~~ قرآن ~~و نه الفاظ آن، به صورت یک جا در شب قدر~~ به ~~بیت المعمور یا بیت العزه~~ نازل شده است~~. برخی همچون علامه طباطبایی آن را به نزول دفعیِ حقیقت قرآن [بدون قالب لفظی] بر قلب پیامبر تأویل نموده‌اند~~.<ref>~~طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر~~ القرآن، ~~چاپ پنجم، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۷ ق، ج۲ ص۱۵–۲۳~~.</ref>

	درباره روایات مربوط به نزول دفعی قرآن که آن‌ها را غیر متواتر دانسته‌اند. گفته شده این روایات با این‌که غیر متواتر هستند ولی با توجه به هماهنگی با ظواهر برخی آیات می‌توانند اطمینان را به دنبال داشته باشد.

	== مطالعه بیشتر ==		== مطالعه بیشتر ==
	* مقاله ~~بررسی~~ و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول ~~قرآن،~~ علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، شماره ۲۶، زمستان ~~۱۳۸۶~~.		* مقاله '''«بررسی و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول قرآن»'''، علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، شماره ۲۶، زمستان ۱۳۸۶ش.
			* مقاله '''«تحلیل و نقد دیدگاه آیت‌الله معرفت از فترت وحی قرآن»'''، عبدالمجید طالب‌تاش و عیسی عیسی‌زاده، مجله مطالعات علوم قرآن، شماره۲، دی ۱۳۹۸ش.
			* مقاله '''«نزول دفعی قرآن: دیدگاه علامه طباطبایی، اشکالات آیت الله معرفت، پاسخ های آیت الله جوادی آملی»'''، روح الله رزقی شهرودی، علوم قرآن و تفسیر معارج، شماره۱، بهار و تابستان ۱۳۹۵ش.

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۴۱:		خط ۴۱:
	}}		}}
	{{تکمیل مقاله		{{تکمیل مقاله
	\| شناسه =		\| شناسه = شد
	\| تیترها =شد		\| تیترها =شد
	\| ویرایش =شد		\| ویرایش =شد
خط ۵۲:		خط ۵۲:
	\| تکمیل =		\| تکمیل =
	\| اولویت =ج		\| اولویت =ج
	\| کیفیت =ج		\| کیفیت =ب
	}}		}}

	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}

Fabbasi در ‏۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۵

2025-03-05T10:35:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۴:۰۵
خط ۱:		خط ۱:
			{{ویرایش}}
	{{شروع متن}}		{{شروع متن}}
	{{سوال}}		{{سوال}}
خط ۴:		خط ۵:
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	[[محمدهادی معرفت]] قرآن‌پژوه شیعه معتقد است قرآن تنها [[نزول تدریجی]] داشته است. او معتقد است قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد. در [[قرآن]] از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. او همچنین به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه نیز استدلال کرده است. او همچنین روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده است را [[خبر واحد]] دانسته که موجب علم و قطع نمی‌شود.		[[محمدهادی معرفت]] قرآن‌پژوه شیعه معتقد است قرآن تنها نزول تدریجی داشته است. او معتقد است قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد. در [[قرآن]] از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. او همچنین به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه نیز استدلال کرده است. او همچنین روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده است را [[خبر واحد]] دانسته که موجب علم و قطع نمی‌شود.

	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع [[نزول دفعی]] و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	~~البته~~ تعدادی از عالمان شیعه از جمله [[شیخ مفید]]، [[سید مرتضی]]، [[ابن شهرآشوب]]~~، محمدهادی معرفت~~ و در میان عالمان اهل‌سنت افرادی ~~چون عامر شعبی و [[بیضاوی]]~~ نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند.		تعدادی از عالمان شیعه از جمله [[شیخ مفید]]، [[سید مرتضی]]، [[ابن شهرآشوب]] و ... نزول دفعی قرآن را قبول ندارند. در میان عالمان اهل‌سنت نیز افرادی نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند.

	~~'''~~ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن~~'''~~		== کیفیت نزول قرآن دفعی یا تدریجی==
			در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

			تعدادی از عالمان شیعه از جمله [[شیخ مفید]]، [[سید مرتضی]]، [[ابن شهرآشوب]] و ... نزول دفعی قرآن را قبول ندارند. در میان عالمان اهل‌سنت نیز افرادی نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند.

			== ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن ==

	* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: «وَ لَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّه؛<ref>سوره آل‌عمران، آیه۱۲۳.</ref> و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.		* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: «وَ لَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّه؛<ref>سوره آل‌عمران، آیه۱۲۳.</ref> و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.
خط ۱۷:		خط ۲۳:
	* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۱ش، ص۷۳-۶۱.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامي، ج۱، ص۱۰۸.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، ‌التمهید في علوم القرآن، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۸ش، ج۱، ص۱۴۱.</ref>		* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۱ش، ص۷۳-۶۱.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامي، ج۱، ص۱۰۸.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، ‌التمهید في علوم القرآن، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۸ش، ج۱، ص۱۴۱.</ref>

	~~'''~~نقد و بررسی~~'''~~		== نقد و بررسی==

	محققان معتقدند اگر نزول دفعی قرآن را به معنای نزول یکباره و در قالب الفاظ بر پیامبر اسلام بدانیم، به‌گونه‌ای که همه خطابات قرآنی در آغاز بعثت نسبت به پیامبر و سایر مسلمانان فعلیت یافته باشد، اشکالات وارد خواهد بود. اما آنچه در روایات درباره نزول دفعی قرآن مطرح شده آن است که حقیقت قرآن و نه الفاظ آن، به صورت یک جا در شب قدر به بیت المعمور یا بیت العزه نازل شده است. برخی همچون علامه طباطبایی آن را به نزول دفعیِ حقیقت قرآن [بدون قالب لفظی] بر قلب پیامبر تأویل نموده‌اند.<ref>طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، چاپ پنجم، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۷ ق، ج۲ ص۱۵–۲۳.</ref>		محققان معتقدند اگر نزول دفعی قرآن را به معنای نزول یکباره و در قالب الفاظ بر پیامبر اسلام بدانیم، به‌گونه‌ای که همه خطابات قرآنی در آغاز بعثت نسبت به پیامبر و سایر مسلمانان فعلیت یافته باشد، اشکالات وارد خواهد بود. اما آنچه در روایات درباره نزول دفعی قرآن مطرح شده آن است که حقیقت قرآن و نه الفاظ آن، به صورت یک جا در شب قدر به بیت المعمور یا بیت العزه نازل شده است. برخی همچون علامه طباطبایی آن را به نزول دفعیِ حقیقت قرآن [بدون قالب لفظی] بر قلب پیامبر تأویل نموده‌اند.<ref>طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، چاپ پنجم، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۷ ق، ج۲ ص۱۵–۲۳.</ref>

Fabbasi در ‏۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۹

2025-03-05T10:29:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۵۹
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	* ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی اُنزِلَ فیه القُرآن»<ref>سوره بقره، آیه ۱۸۵.</ref> و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.		* ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی اُنزِلَ فیه القُرآن»<ref>سوره بقره، آیه ۱۸۵.</ref> و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.
	* آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.		* آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.
	* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>ر. ک. معرفت، محمدهادی، علوم ~~قرآنی،~~ قم، ~~التمهید، ۱۳۸۷ش~~.</ref>		* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۱ش، ص۷۳-۶۱.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، التمهید، قم، مؤسسة النشر الإسلامي، ج۱، ص۱۰۸.</ref> <ref>معرفت، محمدهادی، ‌التمهید في علوم القرآن، قم، مؤسسه فرهنگی انتشاراتی التمهيد، ۱۳۸۸ش، ج۱، ص۱۴۱.</ref>

	'''نقد و بررسی'''		'''نقد و بررسی'''

Nazarzadeh: جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

2024-09-29T06:34:19Z

جایگزینی متن - ' | بازبینی =' به ' | ارزیابی کمی ='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۰۴
خط ۴۳:		خط ۴۳:
	\| تغییر مسیر =شد		\| تغییر مسیر =شد
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
	\| ~~بازبینی~~ =		\| ارزیابی کمی =
	\| تکمیل =		\| تکمیل =
	\| اولویت =ج		\| اولویت =ج

Rezapour در ‏۹ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۱۸

2023-05-09T08:18:18Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۸
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{در دست ویرایش\|کاربر=Rezapour }}~~
	{{شروع متن}}		{{شروع متن}}
	{{سوال}}		{{سوال}}
خط ۲۵:		خط ۲۴:

	== مطالعه بیشتر ==		== مطالعه بیشتر ==

	* مقاله بررسی و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول قرآن، علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، شماره ۲۶، زمستان ۱۳۸۶.		* مقاله بررسی و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول قرآن، علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، شماره ۲۶، زمستان ۱۳۸۶.

خط ۳۸:		خط ۳۶:
	{{تکمیل مقاله		{{تکمیل مقاله
	\| شناسه =		\| شناسه =
	\| تیترها =		\| تیترها =شد
	\| ویرایش =		\| ویرایش =شد
	\| لینک‌دهی =		\| لینک‌دهی =شد
	\| ناوبری =		\| ناوبری =
	\| نمایه =		\| نمایه =
	\| تغییر مسیر =		\| تغییر مسیر =شد
	\| ارجاعات =		\| ارجاعات =
	\| بازبینی =		\| بازبینی =
	\| تکمیل =		\| تکمیل =
	\| اولویت =		\| اولویت =ج
	\| کیفیت =		\| کیفیت =ج
	}}		}}

	{{پایان متن}}		{{پایان متن}}

Rezapour در ‏۹ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۱۵

2023-05-09T08:15:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۵:		خط ۵:
	{{پایان سوال}}		{{پایان سوال}}
	{{پاسخ}}		{{پاسخ}}
	~~آیت الله~~ معرفت ~~برای عدم~~ نزول ~~دفعی~~ قرآن به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه آن استدلال ~~می‌کند. این آیات از گذشته خبر می‌دهند و می‌گویند آیاتی قبلاً نازل شده~~ است. روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده ~~است، اخبار آحاد~~ است و موجب علم و قطع نمی‌شود.		[[محمدهادی معرفت]] قرآن‌پژوه شیعه معتقد است قرآن تنها [[نزول تدریجی]] داشته است. او معتقد است قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد. در [[قرآن]] از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. او همچنین به ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه نیز استدلال کرده است. او همچنین روایاتی که برای نزول دفعی قرآن به آن‌ها استدلال شده است را [[خبر واحد]] دانسته که موجب علم و قطع نمی‌شود.

	در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع نزول دفعی و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند شیخ ~~صدوق،~~ فیض ~~کاشانی،~~ علامه ~~بلاغی،~~ علامه طباطبایی و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.		در میان بزرگان و عالمان، از شیعه و اهل‌سنت، مشهور چنین است که قرآن دارای دو نوع [[نزول دفعی]] و تدریجی است. بسیاری از عالمان شیعه مانند [[شیخ صدوق]]، [[فیض کاشانی]]، [[علامه بلاغی]]، [[علامه طباطبایی]] و ... و همچنین شمار فراوانی از عالمان اهل‌سنت معتقدند که قرآن کریم در شب قدر و یکباره به بیت المعمور یا قلب پیامبر نازل شده و از آن پس به تدریج نیز بر پیامبر اسلام (ص) نازل گردید.

	البته تعدادی از عالمان شیعه از جمله شیخ ~~مفید،~~ سید ~~مرتضی،~~ ابن ~~شهرآشوب،~~ محمدهادی معرفت و در میان عالمان اهل‌سنت افرادی چون عامر شعبی و بیضاوی نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند.		البته تعدادی از عالمان شیعه از جمله [[شیخ مفید]]، [[سید مرتضی]]، [[ابن شهرآشوب]]، محمدهادی معرفت و در میان عالمان اهل‌سنت افرادی چون عامر شعبی و [[بیضاوی]] نزول دفعی قرآن را انکار کرده‌اند.

	'''ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن'''		'''ادله آیه الله معرفت بر نفی نزول دفعی قرآن'''

	* ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی اُنزِلَ فیه القُرآن»<ref>~~بقره/~~ ۱۸۵.</ref> و آیات مشابه آن<ref>~~دخان/ ۱–۳؛ قدر/ ۱~~.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در ماه رمضان دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.		* قرآن با این الفاظ و محتوای موجود نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: «وَ لَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّه؛<ref>سوره آل‌عمران، آیه۱۲۳.</ref> و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>سوره توبه، ۲۵ و ۲۶. سوره توبه۴۰. سوره توبه، آیه ۴۳.</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.
			* ظاهر آیه «شهرُ رمَضانَ الذی اُنزِلَ فیه القُرآن»<ref>سوره بقره، آیه ۱۸۵.</ref> و آیات مشابه آن<ref>سوره دخان، آیه۱–۳.</ref> دلالت بر این دارد که آغاز نزول قرآن، در ماه رمضان و شب قدر بوده است. از این‌رو بیشتر مفسران این آیه را به معنای شروع نزول قرآن در [[ماه رمضان]] دانسته‌اند و استفاده‌ای بر نزول دفعی قرآن از این آیه فهمیده نمی‌شود.
	* آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.		* آیه «شهرُ رمَضانَ الذی انزِلَ فیه القُرآن» و آیات مشابه آن، از گذشته حکایت می‌کند و نمی‌تواند شامل خود این آیات شود. پس این آیات از چیز دیگری جز خود خبر می‌دهند و آن شروع نزول قرآن است. در واقع، این آیات که نازل شده، می‌گوید آیاتی قبلاً نازل شده و این به معنای نزول تدریجی برای قرآن است.
	* قرآن با این الفاظ و محتوا نمی‌تواند یک جا و در یک شب نازل شده باشد، مگر اینکه این آیات را تأویل کنیم. در قرآن از گذشته‌ای خبر می‌دهد که نسبت به اولین شب قدر، آینده محسوب می‌شود. آیه: «وَ لَقَدْ نَصَرَکُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَ أَنْتُمْ أَذِلَّه؛<ref>آل عمران/ ۱۲۳.</ref> و یقیناً خدا شما را در [جنگ‏] بدر- با آنکه ناتوان بودید- یاری کرد». این آیه و آیات متعدد دیگر<ref>توبه/ ۲۵ و ۲۶. توبه/ ۴۰؛ توبه/ ۴۳؛ مجادله/ ۱. احزاب/ ۲۳ و …</ref> از گذشته خبر می‌دهد؛ اگر قرآن در اولین شب قدر نازل شده باشد؛ باید از آینده خبر می‌داد و می‌گفت در آینده خدا شما را یاری خواهد داد، نه اینکه به‌صورت گذشته استفاده کند.
	* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>ر. ک. معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، التمهید، ۱۳۸۷ش.</ref>		* روایاتی که براساس آن‌ها، نزول دفعی اثبات شده، اخبار آحاد است و موجب علم و قطع نمی‌شود.<ref>ر. ک. معرفت، محمدهادی، علوم قرآنی، قم، التمهید، ۱۳۸۷ش.</ref>

	'''نقد و بررسی'''		'''نقد و بررسی'''

	~~به طور کلی می‌توان چنین گفت که~~ اگر نزول دفعی قرآن را به معنای نزول یکباره ~~قرآن~~ در قالب الفاظ بر پیامبر ~~اکرم~~ بدانیم، ~~به گونه‌ای~~ که همه خطابات قرآنی در آغاز بعثت نسبت به پیامبر و سایر مسلمانان فعلیت یافته باشد، اشکالات ~~ایشان~~ وارد خواهد ~~بود؛ ولی~~ آنچه در روایات درباره نزول دفعی قرآن مطرح شده آن است که حقیقت قرآن و نه الفاظ آن، به صورت یک جا در شب قدر به بیت المعمور یا بیت العزه نازل شده است که برخی همچون علامه طباطبایی آن را به نزول ~~دفعی~~ حقیقت قرآن [بدون قالب لفظی] بر قلب پیامبر ~~تاویل~~ نموده‌اند.<ref>~~ر. ک.~~ طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، چاپ پنجم، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۷ ق، ج۲ ص۱۵–۲۳.</ref>		محققان معتقدند اگر نزول دفعی قرآن را به معنای نزول یکباره و در قالب الفاظ بر پیامبر اسلام بدانیم، به‌گونه‌ای که همه خطابات قرآنی در آغاز بعثت نسبت به پیامبر و سایر مسلمانان فعلیت یافته باشد، اشکالات وارد خواهد بود. اما آنچه در روایات درباره نزول دفعی قرآن مطرح شده آن است که حقیقت قرآن و نه الفاظ آن، به صورت یک جا در شب قدر به بیت المعمور یا بیت العزه نازل شده است. برخی همچون علامه طباطبایی آن را به نزول دفعیِ حقیقت قرآن [بدون قالب لفظی] بر قلب پیامبر تأویل نموده‌اند.<ref>طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، چاپ پنجم، قم، جامعه مدرسین، ۱۴۱۷ ق، ج۲ ص۱۵–۲۳.</ref>

	درباره روایات مربوط به نزول دفعی ~~نیز می‌توان گفت، درست است~~ که روایات ~~مورد نظر~~ متواتر ~~نیستند تا به تنهایی موجب یقین گردند،~~ ولی با توجه به هماهنگی با ظواهر برخی آیات می‌توانند اطمینان را به دنبال داشته باشد.		درباره روایات مربوط به نزول دفعی قرآن که آن‌ها را غیر متواتر دانسته‌اند. گفته شده این روایات با این‌که غیر متواتر هستند ولی با توجه به هماهنگی با ظواهر برخی آیات می‌توانند اطمینان را به دنبال داشته باشد.

	~~جهت~~ مطالعه بیشتر		== مطالعه بیشتر ==
	۱- مقاله بررسی و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول قرآن، علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، زمستان ~~۱۳۸۶، شماره ۲۶.~~
	~~۲- دروس حول نزول القرآن، میرزا یدالله دوزدوزانی~~.		* مقاله بررسی و نقد دیدگاه آیت الله معرفت در نزول قرآن، علی اصغر ناصحیان و علی جلائیان اکبرنیا، مجله تخصصی الهیات و حقوق، شماره ۲۶، زمستان ۱۳۸۶.

	== منابع ==		== منابع ==